ေလျဖတ္ျခင္းေရာဂါ



 

ေလျဖတ္ျခင္းေရာဂါ

ေလျဖတ္ျခင္းေရာဂါ(Stroke) ဆိုတာ အရမ္းကို ေၾကာက္စရာ ေကာင္းတဲ့ မေတြး၀ံ့စရာ ေရာဂါ တစ္ခု ဆိုတာ အထူး ေျပာစရာ လိုမယ္ မထင္ပါဘူး။ stroke ဆိုတဲ႔ အတိုင္းပါဘဲ သက္ရွိ လူသားတစ္ေယာက္ရဲ့ ဘ၀အေပၚ ျပင္းထန္စြာ ထိုးႏွက္လိုက္တဲ့ ရိုက္ခ်က္တစ္ခုလို႔ ဆိုႏိုင္ပါတယ္။ ပံုမွန္ သြားလာလွဳပ္ရွားေနတဲ့ လူေကာင္း တစ္ေယာက္ဟာ သက္မဲ့ အရာတစ္ခုလို အိပ္ရာေပၚ လဲျပီး ေ၀ဒနာေတြ ခံစားရင္းနဲ႔ အသက္ဆံုးရွံဳး သြားႏိုင္သလို ကံေကာင္းလို႔ (ဒီ ကံေကာင္းလို႔ ဆိုတဲ့ အသံုးအႏွဳန္းကို ေအာက္မွာ ျပန္ရွင္းျပပါ့မယ္) ျပန္ေကာင္းရင္ ေတာင္မွ ပံုမွန္ သြက္လက္ သန္စြမ္းမွဳမ်ိဳး ျပန္ရတာ ေတာ္ေတာ္ရွားပါတယ္။ တစ္ခါ ျဖစ္ျပီးတဲ့ သူဟာ ေနာက္တစ္ခါ ျပန္ျဖစ္သြားဖို႔ အရမ္းလည္း နီးစပ္ပါတယ္။

ေလျဖတ္ျခင္းေရာဂါ

ေလျဖတ္ျခင္း လို႔ ျမန္မာလို ေ၀ါဟာရ ျပဳထားတဲ့ ေရာဂါဟာ ဦးေႏွာက္တြင္း ဧရိယာ တစ္ခုကို ေသြးေထာက္ပံ့မွဳ ပ်က္ယြင္းသြားလို႔ အဆိုပါ ဧရိယာနဲ႔ ဆိုင္တဲ့ ဦးေႏွာက္ရဲ့ လုပ္ငန္းေဆာင္တာ ရုတ္တရက္ လ်င္ျမန္စြာ ေပ်ာက္ဆံုး ခ်ိဳ႕ယြင္း သြားျခင္း ျဖစ္ပါတယ္။ ဦးေႏွာက္ ဧရိယာ တစ္ခုခု ေသြးမရေတာ့တဲ့ အေၾကာင္းရင္းေတြက အၾကမ္းဖ်ဥ္း ေျပာရရင္ (၂) ခု ရွိႏိုင္ပါတယ္။

(၁) ေထာက္ပံ့ေပးတဲ့ ေသြးေၾကာ ေပါက္သြား၍ ေလျဖတ္ျခင္း (Haemorrhagic Stroke)
(၂) ေထာက္ပံ့ေပးတဲ့ ေသြးေၾကာ ပိတ္သြား၍ ေလျဖတ္ျခင္း (Ischaemic Stroke) လို႔ ခြဲျခားႏိုင္ပါတယ္။

ဒီႏွစ္ခု စလံုးက ေယဘုယ် မ်က္ျမင္ လကၡဏာေတြမွာ ဘာမွ မကြာျခားပါဘူး။ ေလျဖတ္ေရာဂါဟာ ေသြးတိုးေရာဂါ၊ ႏွလံုးေရာဂါ၊ ေသြးတြင္း မေကာင္းတဲ့ ကိုလက္စထေရာ အဆီမ်ားျခင္း၊ ဆီးခ်ိဳေရာဂါ စတာေတြနဲ႔ အထူးသျဖင့္ ဆက္စပ္ပါတယ္။ ဒီေရာဂါေတြ ရွိေနတဲ့အတြက္ ေသြးေၾကာေတြနဲ႔ ေသြးရဲ့ ခဲေစမွဳ သဘာ၀ မေကာင္းေတာ့လို႔ ျဖစ္ရတဲ့ ေရာဂါတစ္မ်ိဳး ျဖစ္ျပီး သက္ၾကီးရြယ္အိုေတြမွာပဲ အမ်ားဆံုး ျဖစ္တာ ေရွးယခင္က ေတြ႔ရခဲ့ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ ယခုအခါမွာ ေျပာင္းလဲလာတဲ့ လူေနမွဳ စနစ္ရဲ့ အစားအေသာက္ အေနအထိုင္ ပံုစံေတြေၾကာင့္ အထက္ပါ ေရာဂါေတြဟာ လူငယ္ လူလတ္ပိုင္း ေတြမွာလည္း ရွိမွန္းမသိ ရွိေနၾကျပီး အေနအထိုင္ မဆင္ျခင္ၾကတဲ့ အတြက္ လူငယ္ လူလတ္ပိုင္းေတြ ေလျဖတ္မွဳ ေရွးယခင္ကထက္ မ်ားလာတာ ေတြ႔ႏိုင္ၾကပါတယ္။

ေလျဖတ္ရျခင္း အေႀကာင္း

ေသြးတိုးေရာဂါ လို႔ေခၚတဲ့ ေသြးေပါင္ခ်ိန္ ပံုမွန္ထက္ ျမင့္မားေနတဲ့ ေရာဂါျဖစ္ေနတာ ႏွစ္ရွည္လမ်ား ၾကာလာရင္ ေသြးေၾကာေတြဟာ ေသြးဖိအား မ်ားမွဳဒဏ္ ခံရတာ အရမ္းမ်ားေနလို႔ ပ်က္စီးေနကာ ေနာက္ဆံုးမွာ ေသြးဖိအားဒဏ္ မခံႏိုင္ဘဲ ေပါက္ထြက္သြားတာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဆီးခ်ိဳေရာဂါ ရွိျခင္းနဲ႔ ေဆးလိပ္ ေသာက္ျခင္း တို႔ဟာလည္း ေသြးေၾကာေတြကို အထူး ပ်က္စီးေစတာမို႔ ေလျဖတ္ျခင္းကို ျဖစ္ေစတဲ့ အာနိသင္ တူညီစြာ ရွိပါတယ္။

ေသြးေၾကာ ပိတ္သြားေစတဲ့ အေၾကာင္းရင္းေတြက က်ေတာ့ အမ်ားၾကီး ရွိပါတယ္။ ေသြးထဲမွာ မေကာင္းတဲ့ ကိုလက္စထေရာေခၚ အဆီဓာတ္ေတြ မ်ားေနရင္ ေသြးေၾကာနံရံေတြမွာ သြားေရာက္ အနည္က်ကာ ပိတ္ဆို႔ျခင္း၊ ခႏၶာကိုယ္တြင္း အေၾကာင္းတစ္ခုခုေၾကာင့္ ပံုမွန္မဟုတ္ဘဲ ေသြးခဲ ျဖစ္ေပၚကာ ဦးေႏွာက္အတြင္း ပိတ္မိျခင္း၊ ႏွလံုးေရာဂါ ျပင္းထန္လာျပီး ေသြး၀င္ခန္း မူမမွန္တုန္ခါျခင္း (Atrial Fibrillation) ၀င္လာျပီး ႏွလံုးတြင္းရွိ ေသြးခဲ တစ္ခုခုမွ သြားပိတ္ျခင္း စသျဖင့္ အေၾကာင္းရင္းေတြ အမ်ားၾကီး ရွိပါတယ္။ တစ္ခါတစ္ေလ ကံဆိုးစြာ ေသြးေပါင္အရမ္းက်ျပီး ေရွာ့ခ္ျဖစ္တဲ့ အခ်ိန္မွာ ေလျဖတ္ သြားတတ္တာမ်ိဳးလဲ ရွိပါတယ္။ ဒါကေတာ့ ျဖစ္ခဲပါတယ္။ တစ္ခု သိထားဖို႔က ေလျဖတ္တဲ့ လူနာေတြ အားလံုးရဲ့ ၈၇% ဟာ ေသြးေၾကာပိတ္လို႔ ျဖစ္ရတာ ဆိုတာပါပဲ။
ဒီေတာ့ ေလျဖတ္ေစတဲ့ အေၾကာင္းရင္းေတြကို ေသခ်ာ စီစစ္ ဆင္ျခင္ ၾကည့္ရင္ အဓိကအားျဖင့္ ေလးမ်ိဳးပဲ ရွိတာ ေတြ႔ရပါမယ္။

(၁) Atherosclerosis လို႔ေခၚတဲ့ ေသြးေၾကာနံရံေတြ မာေၾကာပိတ္ခဲလာျခင္း (ဒါဆို တစ္ခ်ိန္မွာ ပိတ္သြားႏိုင္ပါတယ္။ အ၀လြန္သူေတြ၊ ေသြးတြင္း ကိုလက္စထေရာ ပမာဏ မ်ားသူေတြဟာ ေသခ်ာေပါက္ Atherosclerosis ျဖစ္ေနၾကျပီ လို႔ ဆိုႏိုင္ပါတယ္။ ေသြးတိုးေရာဂါ ရွိေနျခင္းကလည္း ၾကာလာရင္ ေသြးေၾကာေတြကို ပ်က္စီးေစလို႔ Atherosclerosis ျဖစ္ေစဖို႔ အားေပးပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ အခ်ိဳ၊ အဆီ၊ အငန္ေတြ ေလွ်ာ့စားကာ ကိုယ္လက္လွဳပ္ရွားမွဳ မွန္မွန္ ျပဳလုပ္ေပးသင့္ပါတယ္။ ဒါကို ကာကြယ္ဖို႔ ကမၻာ့က်န္းမာေရး ပညာရွင္မ်ားက အသက္ ၅၀ ေက်ာ္ျပီးသူတိုင္း အသည္းေရာဂါ တစ္ခုခု မရွိရင္ ေသြးတြင္း မေကာင္းတဲ့ ကိုလက္စထေရာ ခ်ေပးတဲ့ Statins ေဆး၀ါးေတြကို ဆရာ၀န္ညႊန္ၾကားခ်က္နဲ႔ ေသာက္သင့္တယ္လို႔ အၾကံျပဳထားၾကပါတယ္္)

(၂) ေသြးေပါင္ခ်ိန္ အရမ္းတက္ျခင္း (ဒါဆို တစ္ခ်ိန္မွာ ေပါက္သြားႏိုင္ပါတယ္။ ေသြးတိုးကို ထိန္းညွိေပးဖို႔ ေဆးမွန္မွန္ ေသာက္ရမွာ ျဖစ္ျပီး အထက္က ေျပာခဲ့တဲ့ အခ်က္ေတြကို လိုက္နာသင့္ ပါတယ္။ ေသြးတိုးျခင္းဟာ ခ်က္ခ်င္း ေသြးေၾကာေပါက္တဲ့ ေလျဖတ္ျခင္း ခံစားရေစႏိုင္သလို အခ်ိန္ၾကာလာတာနဲ႔အမွ် ျမင့္မားတဲ့ ေသြးဖိအားေၾကာင့္ ေသြးေၾကာနံရံေတြ ပ်က္စီးကာ အမာရြတ္ေပၚသလို ျဖစ္ျပီး အဲဒီေနရာကို အဆီခဲေတြ လာအနည္က်ျပီး ပိတ္ႏိုင္လို႔ ေသြးတိုးေရာဂါ ရွိသူေတြနဲ႔ ေဆးလိပ္ေသာက္သူေတြဟာ တစ္ခ်ိန္မွာ ေသခ်ာေပါက္ ေလျဖတ္ဖို႔ အရမ္းနီးစပ္ပါတယ္)

(၃) ဦးေႏွာက္တြင္း ေမြးရာပါ (သို႔) ေနာက္မွျဖစ္ေသာ ေသြးေၾကာေဖာင္းပြပါးလွပ္ေသာ ေနရာ (Cerebral Aneurysm) ရွိေနျခင္း (ဒါကေတာ့ စစ္ေဆးမၾကည့္ဘဲ မသိႏိုင္ဘူးေပါ့ေနာ္။ ဒါေပမယ့္ လူတိုင္းဟာ ေသြးတိုးေရာဂါ မျဖစ္ေအာင္ ထိန္းသိမ္းသြားမယ္ဆိုရင္ ေသြးေၾကာေပါက္ထြက္ျခင္း ပိတ္ျခင္းေဘးေတြကေန ကင္းေ၀းမွာ ျဖစ္ပါတယ္)

(၄) ဦးေခါင္းထိခိုက္ဒဏ္ရာရျခင္း (ဒါကလည္း ေသြးေၾကာေတြ ေပါက္ျပီး ေသြးခဲေတြက ဦးေႏွာက္ကို ဖိေစလို႔ အေၾကာေသေလျဖတ္ျခင္းေ၀ဒနာ ျဖစ္ေစႏိုင္ပါတယ္)

ဘယ္လိုလူေတြ ေလျဖတ္ႏိုင္ဖို႔ နီးစပ္သလဲ

 အခုနက ေျပာခဲ့တဲ့ အခ်က္ ၄ ခ်က္နဲ႔ အနီးစပ္ဆံုး ျဖစ္တဲ့ သက္ၾကီးရြယ္အိုေတြ၊ ေသြးတိုးေရာဂါ ရွိသူေတြ၊ ေလဖ်န္းျခင္း (Transient Ischaemic Attack, TIA) ျဖစ္ဖူးတဲ့ သူေတြ၊ ဆီးခ်ိဳေရာဂါ ရွိသူေတြ၊ ေဆးလိပ္ေသာက္သူေတြ၊ ေသြးတြင္း မေကာင္းတဲ့ ကိုလက္စထေရာ အဆမတန္ ျမင့္မားေနသူေတြဟာ အႏၱရာယ္ အမ်ားဆံုး သူေတြ ျဖစ္ပါတယ္။

ေနာက္ျပီး ေမြးရာပါ ဦးေႏွာက္ထဲက ေသြးေၾကာၾကီးေတြမွာ ေသြးေၾကာေဖာင္း ပါလာတဲ့ သူေတြဟာလည္း တစ္ခ်ိန္မွာ ဒီေသြးေၾကာေဖာင္း ေပါက္ထြက္ရင္ ေလျဖတ္ႏိုင္တဲ့ သူေတြ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒါကေတာ့ ေခတ္မီ စက္ကိရိယာေတြနဲ႔ ေသခ်ာ စစ္ေဆး ၾကည့္မွပဲ သိႏိုင္တဲ့ ခ်ိဳ႕ယြင္းခ်က္တစ္ခုပါပဲ။

အထက္မွာ ဆိုခဲ့တဲ့ အခ်က္ေတြဟာ ေလျဖတ္ျခင္းကို အထူးအားေပးတဲ့ အခ်က္ေတြ ဆိုေပမယ့္ ေလျဖတ္ေရာဂါ ခံစားခဲ့တဲ့ လူနာေတြကို လိုက္ၾကည့္ရင္ ဒီေရာဂါေတြ ရွိတဲ့ လူေတြ အျပင္ အထူးက်န္းမာေရး ခ်ိဳ႕ယြင္းမွဳ မရွိတဲ့ လူလတ္ပိုင္းေတြလည္း တစ္ခါတစ္ေလ ပါ၀င္ေနတာ ေတြ႔ရပါတယ္။ ဒီလူေတြ ဘာလို႔ ေလျဖတ္ရသလဲဆိုေတာ့ အေၾကာင္းအရင္း ႏွစ္ခ်က္ ရွိပါတယ္။ ပထမတစ္ခ်က္က ဒီေရာဂါေတြ ရွိမွန္း မသိလို႔ မကုသဘဲ ေပေတ ေနရာကေန ေလျဖတ္သြားတာ ျဖစ္ပါတယ္။

ဒုတိယအခ်က္ကေတာ့ အပူအေအး အရမ္းအစြမ္းေရာက္ေနတဲ့ အခ်ိန္ေတြ (ဥပမာ ေဆာင္းတြင္းညေန ညဖက္၊ ေႏြေန႔လည္ ညဖက္ စတဲ့ အခ်ိန္ေတြ) မွာ ေခါင္းေလွ်ာ္ေရခ်ိဳး အေအးခံ ၾကလိ႔ ပါပဲ။ အရမ္းေအးေနတဲ့ အခ်ိန္မွာ ေရခ်ိဳး ေခါင္းေလွ်ာ္မယ္ ၊ ရာသီဥတု အရမ္း ပူတဲ့အခ်ိန္မွာ ဒါကို အန္တုဖို႔ ေရအရမ္းစိမ္ခ်ိဳးတာ၊ ေရစို၀တ္ေတြ ထိျပီး အိပ္တာေတြ လုပ္မယ္ ဆိုရင္ ေသြးေၾကာပိတ္တဲ့ အေနအထားနဲ႔ ေလျဖတ္ဖို႔ အရမ္းနီးစပ္ပါတယ္။

အျပင္က ျပန္လာလာခ်င္း ခႏၶာကိုယ္ တျဖည္းျဖည္း ေအးသြားေအာင္ မေစာင့္ဘဲ ေရတန္းခ်ိဳးတာ ၊ ေသြးအရမ္းတိုးေနတဲ့ အခ်ိန္ ေရခ်ိဳးတာ ၊ ရာသီဥတု အရမ္းပူတဲ့အခ်ိန္ အရက္ေသစာကို အလြန္အကြ်ံ ေသာက္သံုးတာ ေတြဟာ ေသြးေၾကာ ေပါက္ထြက္တဲ့ နည္းနဲ႔ ေလျဖတ္ေစဖို႔ အထူးအားေပးပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ဘယ္သူေတြ ေလျဖတ္ဖို႔ အႏၱရာယ္ အမ်ားဆံုးလဲလို႔ ေမးရင္ ေသြးတိုး၊ ႏွလံုး၊ ဆီးခ်ိဳ၊ အဆီပိတ္ အ၀လြန္ စတဲ့ ေရာဂါေတြ ရွိတဲ့ သူေတြနဲ႔ တန္းတူ ရာသီဥတုနဲ႔ လိုက္ေလ်ာညီေထြ ရွိေအာင္ မေနတဲ့ သူေတြ ပါတယ္လို႔ ေျပာလိုပါတယ္။ ေလျဖတ္ျခင္း သာမက ဘယ္ေရာဂါမဆို မျဖစ္ရေလေအာင္ ကံ၊ စိတ္၊ ဥတု၊ အာဟာရ ေလးပါး မွ်တ ညီညြတ္ ေအာင္ ေနသင့္ပါတယ္။

ေလျဖတ္ျခင္းရဲ့ လကၡဏာ

ေလျဖတ္ျခင္းရဲ့ ေရာဂါ လကၡဏာေတြဟာ ထိခိုက္သြားတဲ့ ဦးေႏွာက္ ေနရာေပၚ မူတည္ျပီး ကြဲျပားျခားနား ေပမယ့္ ရုတ္တရက္ ေပၚေပါက္လာၾကတာ ခ်င္းေတာ့ တူတူပါပဲ။ ဒီလိုပဲ ျပန္ေကာင္းဖို႔ လိုအပ္တဲ့ အခ်ိန္ အရွည္ အတို၊ ျပန္ေကာင္းျပီးရင္လည္း ဘယ္ေလာက္အတိုင္းတာအထိ နဂိုအတိုင္း ျပန္ေကာင္းမလဲ ဆိုတဲ့ ကံဟာ ေသြးေၾကာေပါက္/ပိတ္ ျဖစ္သြားလို႔ ေသြးေထာက္ပံ့မွဳ မရေတာ့ဘဲ တာ၀န္ေတြ ရပ္ဆိုင္းပ်က္စီးသြားတဲ့ ဦးေႏွာက္ရဲ့ ေနရာေတြ အေပၚ မူတည္ပါတယ္။
ဦးေႏွာက္ဆဲလ္ေတြ ေသြးမရလို႔ ေသဆံုးသြား တဲ့ ေနရာ (Site of Infarct Area) ေတြက အေရးမၾကီးတဲ့ အစိတ္အပိုင္းေတြ ျဖစ္သလို ဒီေနရာေတြရဲ့ အရြယ္အစား (Size of Infarct Area) ကလည္း ေသးတဲ့ သူေတြက်ေတာ့ ျမန္ျမန္ ျပန္ေကာင္းျပီး ခ်ိဳ႔ယြင္းခ်က္ အမ်ားၾကီး မက်န္ၾကေပမယ့္ ေနရာ ကလဲ အေရးၾကီးတဲ့ ေနရာ၊ အရြယ္အစားကလဲ အၾကီးၾကီး ဆိုရင္ေတာ့ အသက္အႏၱရာယ္ေတာင္ ရွိပါတယ္။ ဒါက ကြ်န္ေတာ္ အေပၚမွာ ေျပာခဲ့တဲ့ ကံေကာင္းလို႔ ဆိုတဲ့ စကားကို ျပန္လည္ ရွင္းလင္းတာ ျဖစ္ပါတယ္။

ရုတ္တရက္ ေပၚလာတတ္တဲ့ ေလျဖတ္ျခင္းရဲ့ လကၡဏာေတြကေတာ့
• ရုတ္တရက္ ကိုယ္တစ္ပိုင္း ေသသြားျခင္း (သို႔) အားနည္းသြားျခင္း
• ေျခလက္မ်ား ထံုက်င္ ေလးလံျခင္း
• မ်က္ႏွာ ၾကြက္သားမ်ား ပံုပ်က္ျခင္း (အာရြဲ႔ျခင္း၊ ပါးရြဲ႔ျခင္း)
• ထိေတြ႔မွဳ ၊ တုန္ခါမွဳတို႔တြင္ အာရံုခံစားႏိုင္မွဳ ေလ်ာ့သြားျခင္း
• စကားမေျပာႏိုင္ေတာ့ျခင္း
• လမ္းမေလွ်ာက္ႏိုင္ေတာ့ျခင္း

ဒီထက္ ပိုဆိုးရင္
• အျမင္၊ အၾကား၊ အနံ႔ခံ၊ အရသာခံ အာရံုမ်ား ေျပာင္းလဲ ခ်ိဳ႔ယြင္းသြားျခင္း
• မ်က္ခြံ တြဲက် ဖြင့္ရခက္ျခင္း
• ေခါင္းကို ဟိုဖက္ သည္ဖက္ မလွည့္ႏိုင္ေတာ့ျခင္း
• လွ်ာကို မထုတ္ႏိုင္ေတာ့ျခင္း၊ မလွဳပ္ႏိုင္ေတာ့ျခင္း
• ေျပာေသာစကားကိုပါ နားမလည္ေတာ့ျခင္း
စတာေတြ ျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။ ေသြးေၾကာပိတ္ ေလျဖတ္ျခင္းထက္ ေသြးေၾကာေပါက္ ေလျဖတ္ျခင္းမွာ ပိုျပီး ထင္ရွားတဲ့ လကၡဏာေတြကေတာ့ ေခါင္းအရမ္း ကိုက္ျခင္း၊ ရုတ္တရက္ သတိလစ္ ေမ့ေျမာသြားျခင္း၊ မပ်ိဳ႕ဘဲနဲ႔ ထိုးအန္ျခင္း စတာေတြ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒီေတာ့ လူတစ္ေယာက္ဟာ ဘာမွန္းမသိဘဲ ေျခေတြ လက္ေတြ မလွဳပ္ႏိုင္ေတာ့ဘဲ သတိလစ္သြားတယ္ ဆိုရင္ အနီးဆံုး ေဆးရံုေဆးခန္းကို အျမန္ဆံုး ေရာက္ေအာင္ ပို႔ေပးမွသာ သူ႔ရဲ့ အသက္နဲ႔ ဘ၀ကို ကယ္တင္ႏိုင္မွာပါ။

အေပၚမွာ ကြ်န္ေတာ္ ေရးျပခဲ့တဲ့ လကၡဏာေတြဟာ ေလျဖတ္ျခင္းရဲ့ ေယဘုယ် လကၡဏာမ်ားသာ ျဖစ္ျပီး လူနာဟာ ေလျဖတ္ျခင္း တကယ္ဟုတ္မဟုတ္ ဆံုးျဖတ္ဖို႔ ဆရာ၀န္မ်ားသာ သိတဲ့ ရုပ္ပိုင္းဆိုင္ရာ စမ္းသပ္စစ္ေဆးျခင္း (Physical Examination) အခ်ိဳ႔ လုပ္ရမွာ ျဖစ္လို႔ ေဘးကလူေတြအတြက္ အျဖစ္မွန္ကို အျမန္ဆံုး ခန္႔မွန္းႏိုင္ျပီး ေဆးရံုတင္ေပးဖို႔သာ အဓိက လိုတာ ျဖစ္ပါတယ္။

ဒါေၾကာင့္ ေလျဖတ္ျခင္း ဟုတ္မဟုတ္ ခြဲျခားရ အလြယ္ဆံုး မွတ္သားနည္းေလး တစ္ခု ေဖာ္ျပေပးလိုက္ပါတယ္။ အဂၤလိပ္လို အတိုေကာက္မွတ္ခ်င္ရင္ သူ ့ေရာဂါရဲ႔ နာမည္အတိုင္း STROKE လို႔ မွတ္နိုင္ပါတယ္။ ျမန္မာလိုသိထားလဲ တူတူပါပဲ။ ရုတ္တရက္ လူတစ္ေယာက္ဟာ ေျခေတြလက္ေတြ မလွဳပ္ႏိုင္ေတာ့ဘဲ သတိေတာ့ ရေသးရင္ အရင္ဆံုး လူနာကို S,T,R ဆိုျပီး သံုးခုခိုင္းၾကည့္ပါ။

S=Smile
လူနာကိုျပံဳးခိုင္းပါ။ ပံုမွန္ျပံဳးသလိုျဖစ္ရဲ ့လား၊ရြဲ ့ေနေစာင္းေနလားၾကည့္ပါ။
T=Talk
စကားေျပာခိုင္းပါ။ ေျပာႏိုင္လား မေျပာႏိုင္ဘူးလား၊ ပံုမွန္လား ေလးေန မပီမသ ျဖစ္ေနလား ၾကည့္ပါ။
R=Raise both arms
လက္ႏွစ္ဖက္ေျမွာက္ခိုင္းပါ။

ဒါေတြအကုန္ ေခ်ာေခ်ာေမြ ့ေမြ ့လုပ္နိုင္တယ္ဆိုရင္ေတာ့ STR ျပီးလို ့ OK ေပါ့။ တစ္ခုခုကို မလုပ္နိုင္ခဲ႔ ဘူးဆိုရင္ေတာ့

E=Emergency
အေရးေပၚျဖစ္လို ့ ေဆးရံုတင္မွရပါမယ္။ ေနာက္ထပ္ လကၡဏာတစ္ခုကိုလဲ ထပ္ၾကည့္နိုင္ပါေသးတယ္။ လူနာကို လွ်ာထုတ္ခိုင္းပါ။ လွ်ာဟာ လိမ္ေခါက္ပံုပ်က္ျပီး တစ္ဖက္ဖက္ကို ေစာင္းေနမယ္ဆိုရင္ေတာ့ ေလျဖတ္တာ ေသခ်ာပါတယ္။ ဒါဆိုရင္ေတာ့ လူနာဟာ အရမ္းစိုးရိမ္ရလို ့ အျမန္ဆံုး ေဆးကုသမွဳခံယူရေအာင္ လုပ္ေပးပါ။ ဒီေတာ့ဒီေဆာင္းပါးမွာပါတဲ ့အခ်က္ေတြကို သင္ကိုယ္တိုင္လဲ မွတ္သား၊လက္လွမ္းမီသမွ်လဲ ေျပာျပမယ္ဆိုရင္ သင္အပါအ၀င္ လူေပါင္းမ်ားစြာရဲ ့ အသက္ေတြကို ကယ္တင္နိုင္မွာျဖစ္ပါတယ္။ S, T, R, OK, E လို႔ ေသခ်ာ မွတ္ထားေပးပါ။

ေလျဖတ္ျခင္းေရာဂါကိုကာကြယ္ျခင္း

လူတစ္ေယာက္ဟာ ကိုယ့္ရဲ့ ဘ၀တစ္သက္တာမွာ ေလျဖတ္ျခင္း မခံစားရခ်င္ရင္ လက္ေတြ႔က်က် ကာကြယ္ႏိုင္တဲ့ နည္းလမ္းေတြကို အေမရိကန္ အမ်ိဳးသား ေလျဖတ္ေရာဂါ ကာကြယ္ကုသေရး အသင္း (National Stroke Association) မွ က်န္းမာေရး ပညာရွင္မ်ားက ထုတ္ျပန္ထားပါတယ္။ အဲဒါေတြကို လိုတိုရွင္း ေဖာ္ျပေပးရရင္ .........

(၁) ေဆးလိပ္ စြဲေနရင္ ျဖတ္ပါ။ (ျဖတ္ျပီးသြားတဲ့ သူေတြဟာ ဆက္ေသာက္ေနေသးတဲ့ သူေတြထက္ ေလျဖတ္ဖို႔ ျဖစ္တန္စြမ္း တကယ္က်ဆင္းသြားတာ သုေတသန ရလဒ္မ်ားအရ သိရွိအတည္ျပဳႏိုင္ပါတယ္)

(၂) အရက္ကို ေသာက္တဲ့ရက္/ အၾကိမ္အေရအတြက္/ ပမာဏ ေလွ်ာ့ေသာက္ပါ။

(၃) ေသြးတိုးေရာဂါ ရွိရင္ ထိန္းခ်ဳပ္ႏိုင္ျပီး ေရာဂါ ခဏခဏ မေဖာက္ေအာင္ ေသခ်ာ ကုသထားပါ။ ကာလအပိုင္းအျခား တစ္ခု ၾကာတိုင္း ေသြးေပါင္ခ်ိန္ မွန္မွန္ ခ်ိန္ေပးတဲ့ အက်င့္ကို ေမြးျမဴပါ။

(၄) ဆားပါ၀င္မွဳ မ်ားတဲ့ အစားအေသာက္ေတြ တတ္ႏိုင္သမွ် ေလွ်ာ့စားပါ။

(၅) ေသြးလွည့္ပတ္မွဳနဲ႔ ဆိုင္တဲ့ ေရာဂါတစ္ခုခု ရွိေနသလားဆိုတာ ေ၀ဒနာ တစ္ခုခု ေပၚတိုင္း အလ်ဥ္းသင့္သလို ဆရာ၀န္ ျပေပးပါ။

(၆) ဆီးခ်ိဳ ေရာဂါ ရွိေနတဲ့သူေတြ ေသြးတြင္းသၾကား ပမာဏကို တည္ျငိမ္ေနေအာင္ ထိန္းထားဖို႔ ထိေရာက္စြာ ကုသမွဳ ခံယူထားပါ။ မၾကာခဏ ေသြးေဖာက္ျပီး သၾကားဓာတ္ စစ္ေဆးပါ။

(၇) တစ္ပတ္ကို ၃ ရက္နဲ႔အထက္ ကိုယ္လွဳပ္ရွားမွဳ ေလ့က်င့္ခန္း စနစ္တက် လုပ္ေပးပါ။ တစ္ခါလုပ္ရင္ အနည္းဆံုးေတာ့ နာရီ၀က္ ၾကာပါေစ။ (ရြရြေျပးျခင္း ၊ စနစ္တက် လမ္းေလွ်ာက္ျခင္း၊ ေရကူးျခင္း ၊ ေယာဂက်င့္စဥ္ စတာေတြဟာ မွန္မွန္ လုပ္ရင္ ေလျဖတ္ျခင္းသာမက ဆီးခ်ိဳ၊ ႏွလံုး၊ ေသြးတိုး ေရာဂါမ်ိဳးစံုကို ကာကြယ္ေပး ႏိုင္တာ ေတြ႔ရွိ အတည္ျပဳထားပါတယ္။ ဒီေနရာမွာ ထိုင္ျပီး အလုပ္အမ်ားဆံုး လုပ္ရတဲ့ ဥာဏလုပ္သားမ်ားဟာ ပံုမွန္လူေတြထက္ ေရာဂါမ်ိဳးစံု ရဖို႔ ပိုျပီး နီးစပ္လို႔ ပိုျပီး ေလ့က်င့္ခန္း လုပ္ဖို႔ လိုအပ္တယ္လို႔ ပညာရွင္မ်ားက သတိေပးထားပါတယ္။
(၈) အသက္ ၃၅ ႏွစ္ ေက်ာ္ျပီးသူတိုင္း ေသြးတြင္း ကိုလက္စထေရာ မ်ိဳးစံု ပမာဏ (Lipid Profile) စစ္ေပးႏိုင္ရင္ အေကာင္းဆံုးပါ။ တက္ေနတယ္ဆိုရင္ ဆရာ၀န္နဲ႔ အခ်ိန္မီ တိုင္ပင္ ကုသျခင္းျဖင့္ ေလျဖတ္ျခင္း အပါအ၀င္ ေရာဂါမ်ိဳးစံုကို ကာကြယ္ႏိုင္မွာပါ။

(၉) သင္ဟာ ေသြးဆံုးျပီး / ေသြးဆံုးကာနီး အမ်ိဳးသမီး တစ္ေယာက္ ျဖစ္တယ္ ဆိုရင္ ေဟာ္မုန္းျပည္လည္ျဖည့္တင္းကုသမွဳ ( Hormone Replacement Therapy, HRT) ကို ခံယူဖို႔ ဆရာ၀န္နဲ႔ တိုင္ပင္ပါ။ ေသြးမဆံုးခင္ အမ်ိဳးသမီးေတြမွာ အီစထရိုဂ်င္လို႔ ေခၚတ့ဲ အမ်ိဳးသမီး သက္ေစာင့္ေဟာ္မုန္း ပမာဏ ပံုမွန္ ရွိေနေသးလို႔ ေသြးေၾကာနဲ႔ ေသြးလွည့္ပတ္ျခင္း ဆိုင္ရာ ေရာဂါ ေတြ (ဥပမာ ေလျဖတ္ျခင္း၊ ႏွလံုးေသြးေၾကာက်ဥ္းေရာဂါ လိုမ်ိဳး ေရာဂါေတြ) ေ၀းေနေသးေပမယ့္ ေသြးဆံုးျပီးလို႔ အီစထရိုဂ်င္ ပမာဏ ေလ်ာ့နည္းသြားတာနဲ႔ ဒီေရာဂါေတြ ျဖစ္ႏိုင္စြမ္း အရမ္းျမင့္မားလာလို႔ HRT ကို ဆရာ၀န္နဲ႔ တိုင္ပင္ျပီး ယူရပါမယ္။

(၁၀) ready-made စားေသာက္ကုန္ေတြကို မျဖစ္မေန အေျခအေနေတြမွာပဲ စားျပီး တတ္ႏိုင္သမွ် သဘာ၀ထဲက အစားအေသာက္ေတြကိုပဲ စားသင့္ပါတယ္။



ေဒါက္တာသီဟသစ္

Credit ေရႊအိမ္စည္စာၾကည့္တိုက္
Read More »

ႏိုင္ငံေတာ္သစ္ကို ဘာနဲ႔တည္ေဆာက္မလဲ


 dr.khinmaungnyo-april3

 ၀၁၃ ခုႏွစ္ မတ္လ ၂၅ ရက္တြင္ ေျမာက္ကိုရီးယားတပ္ဖြဲ႔မ်ား ကမ္းတက္တိုက္ခိုက္ေရး ေလ့က်င့္မႈမ်ား ျပဳလုပ္ေနစဥ္ (Photo - AFP)
တိုင္းႏိုင္ငံတစ္ခု ျဖစ္တည္လာတဲ့အခါ ဘာနဲ႔တည္ေဆာက္မလဲ ဆိုတာကို ဒႆန ပညာရွင္မ်ား ေမးေလ့ရွိတဲ့ ေမးခြန္းပါ။
စစ္နဲ႔ တည္ေဆာက္မွာလား
အခ်ဳိ႕ကေတာ့ ႏိုင္ငံေတာ္ကို စစ္အင္အားနဲ႔ တည္ေဆာက္ၾကတယ္။ ဒါဟာလည္း သမိုင္းတစ္ေလွ်ာက္မွာ မွန္ပါတယ္။ ယေန႔တိုင္လည္း ႏုိင္ငံတိုင္းလိုလိုမွာ စစ္အင္အားဟာ အေတာ္ေလးကို အေရးပါဆဲ ပါပဲ။
အဓိကကေတာ့ လူေတြဟာ တိရစၦာန္ရဲ႕ အလိုဆႏၵေတြမ်ိဳးကိုပဲ ျဖည့္ဆည္းရင္းနဲ႔ အခ်ိန္ကုန္တယ္လို႔ ဒင္းကန္းမင္း (Dean Kaman) က ဆိုတယ္။     
လူေတြဟာ စားစရာေသာက္စရာေတြအတြက္ လံုးပန္းတယ္။ ေနစရာ ထိုင္စရာ လိုခ်င္တယ္။ ကာမဂုဏ္ ခံစားခ်င္တယ္။
ေၾကာက္လည္း အေတာ္ေၾကာက္ၾကတယ္။ ဒီလိုေၾကာက္တဲ့ အခါမွာျဖစ္ေစ တစ္စံုတစ္ခုကို လိုခ်င္တဲ့အခါမွာ ျဖစ္ေစ စစ္ပြဲေတြ ဆင္ႏႊဲၾကေတာ့တယ္။
ေျမာက္ကိုရီးယားဟာ ဘာေၾကာင့္ စစ္ျပင္ဆင္ေနလဲဆိုတာကို ဒီအခ်က္က ေပၚလြင္ေစပါတယ္။
တိရစၦာန္ေတြလည္း ဒီအတိုင္းပါပဲ။ နယ္ေျမလုခ်င္လို႔ တိုက္ခိုက္တာ ရွိသလို တစ္စံုတစ္ေယာက္က တိုက္ခိုက္လာမွာ စိုးရိမ္ၿပီး ေၾကာက္တဲ့အတြက္လည္း တိုက္ခိုက္တာေတြ ရွိတယ္။ ဦးခ်ိဳရွိသူေတြက ေ၀ွ႔တယ္။ အစြယ္ရွိရင္ ထိုးတယ္၊ နင္းေခ်တယ္။ သြားေကာင္းေတာ့ ကိုက္တယ္။
လူေတြလည္း ဒီလိုပါပဲ။ အရင္က တုတ္ေတြ ဓားေတြ ခဲေတြနဲ႔ေပါ့။ ေနာက္ေတာ့ ေသနတ္ေတြ ေဖာက္ခြဲေရး ပစၥည္းေတြနဲ႔ ေနာက္ဆံုး အဏုျမဴဗံုး လက္နက္ထိ သံုးလာတယ္။
ဒါဟာ လူနဲ႔ တိရစၦာန္ တူတဲ့အခ်က္ပါပဲ။

ပညာနဲ႔ တည္ေဆာက္
ဒင္းကန္းမင္း (Dean Kaman) ရဲ႕ အယူအဆကေတာ့ ၂၁ ရာစုဟာ ပညာေခတ္ပါပဲတဲ့။
ပညာဟာ အေရးအပါဆံုးလို႔ ယူဆရမယ္လို႔ သူက ဆိုတယ္။
ပညာေခတ္မွာ ပညာနဲ႔ အသက္ေမြးၾကမယ္။ ပညာေခတ္ေရာက္ေတာ့ ပညာတတ္ေတြ ေပါမယ္။ လူေနမႈ အဆင့္လည္း တိုးတက္မွာေပါ့။ လူေတြဟာ ယဥ္ေက်းလာၿပီး နားလည္မႈေတြ ရွိလာမယ္။ တစ္ေယာက္နဲ႔တစ္ေယာက္ အားသာခ်က္ အားနည္းခ်က္ေတြအေပၚ ခြင့္လႊတ္လာၾကမယ္။ သူက "လူေတြကို ပညာသာ သင္ေပးလိုက္ပါ စစ္ပြဲေတြ ရပ္ဆိုင္းသြားမယ္" လို႔ဆိုတယ္။

ေၾကာက္လည္း အေတာ္ေၾကာက္ၾကတယ္။ ဒီလိုေၾကာက္တဲ့ အခါမွာျဖစ္ေစ တစ္စံုတစ္ခုကို လိုခ်င္တဲ့အခါမွာ ျဖစ္ေစ စစ္ပြဲေတြ ဆင္ႏႊဲၾကေတာ့တယ္။
ေျမာက္ကိုရီးယားဟာ ဘာေၾကာင့္ စစ္ျပင္ဆင္ေနလဲဆိုတာကို ဒီအခ်က္က ေပၚလြင္ေစပါတယ္ . . . . .

ပညာတတ္ရင္ ရလဒ္ေကာင္း ႏွစ္ခုရမယ္လို႔ သူက ေဆြးေႏြးတင္ျပတယ္။
ပထမတစ္ခုကေတာ့ ရန္ျဖစ္ေနလို႔ အလကားပဲ။ သူလည္း အက်ဳိးမရွိ၊ ကိုယ္လည္း အက်ဳိးမရွိ၊ ႏွစ္ဦးႏွစ္၀ ပ်က္စီးႏိုင္တယ္ ဆိုတာကို အေသအခ်ာ သေဘာေပါက္လာႏိုင္တယ္။ အဏုျမဴစစ္ပြဲေတြ ျဖစ္လာရင္ ကမၻာႀကီးဟာလည္း သံုးလို႔မရေအာင္ ပ်က္စီးသြားႏိုင္တယ္။ ကမၻာသားေတြဟာ တစ္ေလွတည္းစီး ခရီးသြားေတြနဲ႔ တူတယ္။ ေလွေပါက္ေပါက္ ေလွေမွာက္ေမွာက္ တစ္ေယာက္တည္း ဒုကၡေရာက္မွာ မဟုတ္ဘူး။ အားလံုး ဒုကၡေရာက္မွာ အေသအခ်ာပဲ။ ဒါဟာ ႐ႈံးၿပီးရင္း ႐ံႈးဆိုတဲ့ Lose/Lose အေျခအေနနဲ႔ တူတယ္။
လက္နက္ဆိုတာ ပ်က္စီးေစတယ္။ ဖ်က္ဆီးတတ္တယ္ ဆိုတာကို သေဘာေပါက္ၾကရင္ေတာ့ ဘယ္သူမွလည္း စစ္မတိုက္ေတာ့ဘူး။ လက္နက္ေတြကိုလည္း မထုတ္လုပ္ေတာ့ဘူးေပါ့။ တကယ္တမ္း ဆန္းစစ္ၾကည့္ရင္လည္း ေလာကမွ ဘယ္စစ္လက္နက္ကမွ ေကာင္းက်ဳိးကို ေဆာင္ရြက္ေပးတာ မရွိပါဘူး။ ဒါေပမဲ့ ဒါကို ကြၽန္ေတာ္တို႔ မျမင္ၾကဘူး။ တစ္ေယာက္နဲ႔တစ္ေယာက္ မာနေတြ ၿပိဳင္ေနတယ္။ သူေကာင္းစားသြားရင္ ငါဆံုး႐ံႈးမွာကို ေၾကာက္တယ္။ ငါေကာင္းစားမွာကို သူကလည္း ေၾကာက္တယ္။ ငါတို႔ႏွစ္ေယာက္လံုး ေကာင္းေအာင္လုပ္မယ္ဆိုတဲ့ Win/Win အေျခအေနမ်ဳိးကို မေမွ်ာ္မွန္းတတ္ၾကဘူး။
ဒါေၾကာင့္ ပညာသင္ရင္ရတဲ့ အက်ဳိးကို ေျမာ္ျမင္ႏိုင္ၾကမွာပါ။
ဒုတိယအက်ဳိးကေတာ့ ပညာတတ္လာရင္ သူမ်ားဆီက လုယက္ဖို႔ ေတာ္႐ံုတန္႐ံု စဥ္းစားေတာ့မွာ မဟုတ္ဘူး။ ဒီေတာ့ လုယက္ဖို႔ လက္နက္ေတြလည္း မ၀ယ္ေတာ့ဘူး။ လက္နက္ေတြကိုလည္း မထုတ္ေတာ့ဘူး။ လက္နက္စက္႐ံုေတြဟာ ကုန္ထုတ္လုပ္ငန္းကို ေျပာင္းလဲ လုပ္ကိုင္လာမွာပဲ။ မိမိအတြက္ ကံုလံုေအာင္ စီးပြားေရး လုပ္ငန္းေတြ တည္ေထာင္လုပ္ကိုင္ၾကမွာပါပဲ။ လုပ္ငန္းေတြနဲ႔ ႀကိဳးစားရင္း တစ္ေယာက္ကိုတစ္ေယာက္ ေစာင့္ေရွာက္လိုတဲ့ စိတ္ဆႏၵေတြ ျဖစ္ေပၚလာမွာပါပဲ။ ဒီေတာ့ စီးပြားေရး လုပ္ငန္းေတြ လုပ္လာဖို႔ အေျမာ္အျမင္ေတြရွိတဲ့ လူသားေတြ ေပၚထြန္းလာဖို႔ ပထမဦးဆံုး လိုအပ္တာကေတာ့ ပညာရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံဖို႔ ပါပဲလို႔ ဒင္းကန္းမင္းက ဆိုတာျဖစ္တယ္။

အင္တာနက္ကြန္ယက္
ေအးခ်မ္းတဲ့ ကမၻာႀကီး ျဖစ္လာဖို႔ ပညာဟာ အဓိကပါလို႔ သူေျပာခ်င္တယ္လို႔ သူထပ္ေျပာျပန္တယ္။ လူေတြဟာ ပညာကို နည္းမ်ဳိးစံုနဲ႔ ရၾကတယ္။ ဥပမာ လူေတြဟာ သူတို႔ကိုယ္သူတို႔ ကာကြယ္ဖို႔ ႀကံစည္ၾကရင္းက ေရဒါကို တီထြင္ထုတ္လုပ္ႏိုင္ခဲ့ၾကတယ္။ ေရဒါစနစ္ဟာ အရပ္ဘက္ထက္ စစ္ဘက္မွာ အသံုးက်တယ္လို႔ ယူဆခဲ့ၾကတယ္။ တကယ္တမ္းမွာ ယေန႔မိုးေလ၀သမွာ ေရဒါဟာ အမ်ားႀကီး အသံုး၀င္တယ္။ မိုးရြာ မရြာ၊ ႏွင္းက် မက်၊ ေလမုန္တိုင္းရွိ မရွိ စတာေတြကို မိုးတိမ္ေတြဆီ ေရဒါက လိႈင္းမ်ားလႊတ္ကာ စမ္းသပ္ႏိုင္တယ္။ ဒါ့အျပင္ အျခားေသာ ေရေအာင္ေျမေအာင္ သယံဇာတေတြကိုလည္း ေရဒါကေန ရွာႏိုင္ပါေသးတယ္။
အင္တာနက္ကိုေရာ၊ ဘယ္သူက စတာလဲ။
အေမရိကန္ စစ္တပ္က စတာပါ။ ဒီအင္တာနက္ဟာ တကယ့္ႀကီးမားတဲ့ ကြန္ရက္ႀကီး ျဖစ္ေနပါၿပီ၊ ဒီကြန္ရက္ကေန သတင္းအခ်က္အလက္ေပါင္း မ်ားစြာကို လူေတြဖတ္ရႈ ေလ့လာလို႔ ရတယ္။ ပညာေတြ သင္လို႔ရတယ္။ ကမၻာ့အေရွ႕ျခမ္းက သတင္းကို ကမၻာ႔အေနာက္ျခမ္းက ခ်က္ခ်င္းၾကည့္လို႔ ရတယ္။ စာပို႔လို႔ရတယ္။ စကားေတြေျပာလို႔ ရတယ္။
ဒါေပမဲ့ အင္တာနက္သံုးၿပီး တိုက္ခိုက္ေနတာေတြ ရွိေသးတယ္။ အင္တာနက္ကို သံုးၿပီး အမုန္းတရားေတြ ဖန္တီးေျပာဆိုေနၾကတယ္။ အင္တာနက္ကေန ေစာ္ကားေမာ္ကား ျပဳေနၾကတယ္။
လူတစ္ေယာက္ ေျပာပါတယ္။ အင္တာနက္ထဲက Facebook ကို မၾကည့္ရရင္ အဲဒီေန႔မွာ အာဟာရ ျပတ္သလိုပါပဲတဲ့။ ဘယ္လိုျဖစ္ျဖစ္ ပညာကေတာ့ အေရးပါတယ္။

နားလည္ၾကမွ
ဒီလို ပညာတတ္ေတြ အသိပညာ ရွိသူေတြ မ်ားလာပါမွ ၿငိမ္းခ်မ္းတဲ့ ကမၻာႀကီးမွာ တစ္ေယာက္နဲ႔တစ္ေယာက္ နီးနီးကပ္ကပ္ ေႏြးေႏြးေထြးေထြး ဆက္ဆံလာႏိုင္တဲ့ အေနအထားကို ေရာက္လာမယ္လို႔ ဆိုတယ္။ ဒီလို အေျခအေနကေန ကမၻာ့ရြာႀကီး ေပၚေပါက္လာတယ္ဆိုတဲ့ အယူအဆကို တင္ျပေနၾကတယ္။
ကမၻာ့ရြာႀကီးဟာ လူေတြအားလံုး တေပါင္းတစည္းတည္း ရွိတာကို ေျပာတာပါ။ ကမၻာ့ရြာႀကီးမွာ သူ႔လူမ်ဳိးနဲ႔သူ၊ သူႏိုင္ငံနဲ႔သူ၊ သူ႔အစိုးရနဲ႔သူ ရွိေနမွာပါပဲ။ ဘယ္သူမွ တစ္ေယာက္ကိုတစ္ေယာက္ က်ဴးေက်ာ္ရန္စမွာ မဟုတ္ဘူးေပါ့။
ဒီလိုနားလည္မႈေတြနဲ႔အတူ လက္တြဲေနထိုင္ဖို႔အတြက္ "ဆက္သြယ္ေရးကြန္ရက္" ဟာ အင္မတန္ အေရးပါတယ္။
ဒီလိုအေျခအေနမွာ တစ္စံုတစ္ေယာက္က ကမၻာႀကီးကို လက္၀ါးႀကီး အုပ္မွာလား။ မရပါဘူး။
ပညာတတ္က ပညာမဲ့ေတြကို အႏိုင္က်င့္မယ္။ ခ်မ္းသာသူေတြက ဆင္းရဲတဲ့လူေတြကို ႏွိပ္စက္မယ္ဆိုတဲ့ လြဲမွားတဲ့ လက္၀ါးႀကီးအုပ္ အႏိုင္က်င့္ ေနထိုင္လို႔ ရမွာမဟုတ္ဘူး၊
ေအးအတူပူအမွ် ခြဲေ၀ေပးရ ခြဲေ၀ေကြၽးၾကရမွာပဲ၊
လူမႈေရး မညီမွ် ကြာဟမႈေတြကေတာ့ ရွိမွာပါပဲ၊
ဒါေပမဲ့ ဒီလိုကြာဟာမႈဟာ လူမ်ဳိးေရး၊ ဘာသာေရးတို႔အေပၚမွာ တည္ေနမွာ မဟုတ္ပါဘူး၊
ေနာက္ၿပီး ကြာဟခ်က္ဟာလည္း အရမ္းကာေရာ ႀကီးမားလို႔ မရပါဘူး၊
ဒီလိုျခားနားခ်က္ေတြရဲ႕ ကြာဟခ်က္ေတြကို နည္းေအာင္ႀကိဳးစားရမွာ ျဖစ္တယ္။ ဒီလိုကြာျခားတာဟာ သူ႔ဘာသာသူ ျဖစ္တာပဲရယ္လို႔ လစ္လ်ဴ႐ႈထားရင္ေတာ့ ကမၻာႀကီးလည္း ပ်က္သုဥ္းသြားမွာပဲ၊။
ဒီေတာ့ လူေတြဟာ ေလာဘႀကီးလို႔ မရေတာ့ဘူး၊
တကယ္ေတာ့ လူေတြေလာဘႀကီးၾကတာဟာ (အေၾကာင္း အမ်ားႀကီးအနက္ အေရးပါဆံုးျဖစ္တဲ့ အခ်က္တစ္ခ်က္ကေတာ့) ေနာင္ေရးအတြက္ စိတ္မေအးၾကလို႔သာ ျဖစ္တယ္လို႔ ပညာရွင္အမ်ားက ဆိုပါတယ္၊
ေနာင္ေရးကို မပူမပန္ေစရဘူးဆိုရင္ လူေတြဟာ စိတ္၀င္စားလာၾကမွာပဲ။ ဥပမာလက္ပံေတာင္းေတာင္ ကိစၥမွာ ျပည္သူေတြရဲ႕ ေနာင္ေရးကို ဘယ္သူအာမခံေပးလို႔လဲ၊ သူတို႔ကို လူေနမႈ အဆင့္မီေအာင္ ထားေပးၿပီး လံုေလာက္တဲ့ အာမခံမႈေတြေပးရင္ စည္း႐ံုးဖို႔ေတာင္ မလိုပါဘူး။ သူတို႔ဟာ ေခါင္းေဆာင္ေတြေနာက္ကို ပါလာမွာပဲ။

ျမန္မာတို႔ရဲ႕ ေနာင္ေရး
ျမန္မာႏိုင္ငံမွာရွိတဲ့ တိုင္းရင္းသား ၁၃၅ မ်ဳိးဟာ ေနာင္ေရးအတြက္ ပူပန္ေနၾကတယ္။ အနီးဆံုးျဖစ္တဲ့ ၂၀၁၅ ေရြးေကာက္ပြဲကို လွမ္းေမွ်ာ္ၾကည့္ေနၾကသလို အနာဂတ္အတြက္လည္း စိတ္မေအးၾကေသးပါဘူး။ အၾကမ္းအားျဖင့္ ဆက္ဆံေရးကိုၾကည့္လွ်င္ တစ္ေယာက္ကိုတစ္ေယာက္ မယံုၾကည္ဘူးဆိုတာကို ေတြ႕ရေပမယ္။
ဘာေၾကာင့္ ကြၽန္ေတာ္တို႔ဟာ ယံုၾကည္မႈ မတည္ေဆာက္ႏိုင္တာလဲ။
စင္စစ္ေျပာရင္ အစိုးရနဲ႔ ျပည္သူဆိုတာ မိဘနဲ႔ သားသမီးလိုပါပဲ။
မိဘက သားသမီးအတြက္ အနစ္နာ ခံတယ္ဆိုရင္ သားသမီးေတြက ငါ့မိဘဟာ ငါ့ကိုတကယ္ခ်စ္တယ္ဆိုၿပီး ယံုၾကည္မယ္။
သားသမီးကလည္း မိဘအတြက္ အနစ္အနာခံတယ္ဆိုရင္ မိဘက သားသမီးအတြက္ ေက်နပ္မွာျဖစ္တယ္။
တစ္ေယာက္ကို တစ္ေယာက္ ယံုၾကည္ၾကဖို႔ ကိုယ္လိုခ်င္တာေတြကို ယူေနၾကလို႔ မရဘူး။ ကိုယ္က ေပးရမွာျဖစ္တယ္။ "ဒါေလးကေတာ့ ငါ့သားအတြက္။ ဒါေလးကေတာ့ ငါ့သမီးအတြက္" ဆိုၿပီး သားသမီးေတြကို ဦးစားေပးတဲ့ မိဘေတြကို သားသမီးေတြက ဘာလုပ္ေပးရေပးရ အေဖကို မထိနဲ႔ အေမကိုမထိနဲ႔ဆိုတဲ့ ယံုၾကည္မႈမ်ဳိးကို ရရွိပါတယ္။
ျမန္မာေတြဟာ သေဘာသကန္ ေကာင္းၾကပါတယ္။
သည္းခံ အနစ္နာခံတာ လူမ်ဳိးစ႐ိုက္ သဘာ၀ပါ။ တိုင္းရင္းသားေတြေနတဲ့ အရပ္ေတြကို သြားၾကည့္ပါ။ လူသားခ်င္းစာနာတဲ့ Humantarian စိတ္ဓာတ္ အျပည့္အ၀ ရွိတာကို ေတြ႕ရေပမယ္။
ဒါေၾကာင့္ ဒီလိုႏိုင္ငံဟာ မႀကီးပြား မတိုးတက္စရာ မရွိပါဘူး။
ဒီေတာ့ ႏိုင္ငံတစ္ခု ထူေထာင္ဖို႔အတြက္ ပညာကို အဓိကထားၿပီး စိတ္ေကာင္းေစတနာေကာင္းနဲ႔ အမ်ားအတြက္ အနစ္နာခံတတ္တဲ့ ေခါင္းေဆာင္မ်ားနဲ႔အတူ ျပည္သူမ်ားပါ ၾကည္ျဖဴၾကဖို႔ တိုက္တြန္းပါတယ္။

 Written by ေဒါက္တာခင္ေမာင္ညိဳ
Credit  http://first-11.com
Read More »

ေသြးလြန္တုပ္ေကြးေရာဂါ


 

ေသြးလြန္တုပ္ေကြးေရာဂါ
ေသြးလြန္-တုပ္ေကြးေရာဂါ(Dengue Haemorrhagic Fever ) DHF ဟာ  ျခင္ကေနကူးစက္ျပီး၊ (ဗိုင္းရပ္စ္) ေၾကာင့္ျဖစ္တယ္။ေသြးလြန္-တုပ္ေကြးကို ကေလးေရာဂါလို႔ ထင္တာ မမွန္ဘူး။ ဆင္းရဲတဲ့လူေတြဘဲ ျဖစ္တယ္ မွတ္ရင္လဲ မွားတယ္။ ေရာဂါကို စသိတာအႏွစ္ ၂၀၀ ေက်ာ္ပါျပီ။ ဘိုလိုဆိုရင္ Dengue Hemorrhagic Fever (ဒင္ေဂး-ဟမေရးဂ်စ္-ဖီဗာ) လို႔ ေခၚတယ္။ Spanish word မို႔ (ဒင္ေဂး) လို႔ အသံထြက္တာ ပိုမွန္သတဲ့။ ဒါေပမဲ့ ဒီစာလံုး ဘယ္ကေန ေပၚခဲ့တယ္ ဆိုတာ တိတိပပ မသိၾကပါ။ ေသြးလြန္တုပ္ေကြးေရာဂါဟာ ျခင္အမကေနဘဲ ကူးတယ္။ မ သဘာ၀ တူေသးတာတခုက ညမွာ အိမ္တြင္း ေအာင္းျပီး၊ ေန႔မွာသာ ထြက္ကိုက္တယ္။ အစာရွာတာေပါ့ဗ်ာ။ အမ်ားအားျဖင့္ မနက္ မလင္း-တလင္း ကိုက္တာမ်ားတယ္။ အမျဖစ္ေတာ့ အသန္႔ ၾကိဳက္တယ္။ ေရသန္႔မွာ ေနတဲ့အမ်ိဳး။ ဒါ့ေၾကာင့္ အဲဒီျခင္မ်ိဳး ႏွိမ္နင္းဘို႔ ေမာ္ေတာ္ကား-ဆိုင္ကယ္ တာယာေဟာင္း၊ ပုံးခြံ၊ ေပပါခြံ၊ ေရအိုး၊ ေညာင္ေရအိုးေတြမွာ က်န္ေန-ေအာင္းေနတဲ့ ေရေတြ မွန္သမွ် သြန္ခိုင္းရတယ္။ ျခင္ပိုးေလာက္လန္းေတြ မေပါက္ေအာင္ လုပ္ရတာပါ။ ျခင္းစားငါး ေမြးတာတို႔၊ ပိုးေလာက္လန္းသတ္ေဆးတို႔လဲ သံုးႏိုင္တယ္။ ကြ်န္ေတာ္တို႔ တိုင္းျပည္မွာ ေရနံေခ်း ၀ေအာင္သုတ္ထားတဲ့ အိမ္ထရံေတြ၊ တိုင္ေတြေပၚမွာ ေဆးဖ်န္းျပီးလို႔ ေရးမွတ္ထားတတ္တဲ့ (ဒီတီတီ) ကလည္း ျခင္ကို အေတာ္အသင့္ ႏိုင္ပါတယ္။ ေသြးလြန္-တုပ္ေကြးမွာ အထင္နဲ႔အျမင္ မဆင္တာတခု ေျပာရဦးမယ္။ နာမည္က ေသြးလြန္ဆိုတာနဲ႔ ေသြးလြန္ျပီး ေသႏိုင္တယ္လို႔ ထင္တာ မဟုတ္ပါ။ ကိုယ္ထဲက အရည္ေတြေရာ ေသြးေရာ ယိုလို႔ ေနာက္ဆံုး (ေရွာ့ခ္) ရတာေၾကာင့္သာ ေသတာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ “ေသြးယုိ-တုပ္ေကြး”လို႔ နာမည္ေပးရင္ေတာ့ မမိုက္ဘူး မဟုတ္လား။

ေရာဂါျဖစ္ျခင္း

ျခင္အကိုက္ ခံရျပီးေနာက္ ၄-၅-၆ ရက္မွာ ေရာဂါျဖစ္တယ္။ ျဖစ္စေတာ့ ရိုးရိုး တုပ္ေကြးလိုပါဘဲ။ ဖ်ား၊ ေခါင္းကိုက္၊ ဟိုက-ဒီကနာ ျဖစ္မယ္။ အရိုးထဲကနာတာ သိသာတာမို႔ တခ်ိဳ႕က “အရိုးကြဲဖ်ား” လို႔ေတာင္ ေခၚေသးတယ္။ ခပ္ရဲရဲ အနီျပင္ေတြ ထြက္မယ္။ အျပင္းဖ်ားမယ္၊ (၁၀၃-၁၀၄-၁၀၅)။ ေခါင္း (နားထင္) ကိုက္မယ္၊ မ်က္လံုးအတြင္းက နာမယ္၊ အဆစ္-ၾကြက္သား နာမယ္၊ စားခ်င္စိတ္ ပ်က္မယ္။ ပ်ိဳ႕-အန္မယ္။ ျပီးရင္ ေသြးျပႆနာ တက္လာပါမယ္။ ေသြးျခည္ဥေတြ ထြက္မယ္။ ႏွာေခါင္းေသြးယို၊ သြားဖုံးေသြးယို၊ ပါးစပ္ကေန ေသြးအန္၊ ဆီးထဲ ေသြးပါမယ္၊ ၀မ္းထဲ ေသြးပါရင္ ၀မ္း အေရာင္မဲတာနဲ႔ သိမယ္။ အမ်ိဳးသမီးဆိုရင္ လစဥ္ဆင္းတာက မ်ားမယ္။

ရက္တို-ေရာဂါ ျဖစ္လို႔ ၂-၇ ရက္သာ ၾကာမယ္။ ေသြး-အရည္ယိုတာ ၾကာလာရင္ သတိမေကာင္း ျဖစ္ရာကေန သတိ လံုး၀လစ္မယ္၊ တက္လည္း တက္ႏိုင္တယ္။ ဗိုက္နာ၊ ဆက္တိုက္ အန္၊ ဖ်ားေနတံုး ေခြ်းျပန္တယ္ဆိုရင္ မေကာင္းတဲ့ လကၡဏာဘဲ။ တကိုယ္လံုး ေအးစက္၊ ေျပာ့ေခြျပီး၊ ဂနာမျငိမ္ျဖစ္ရာကေန သတိလက္လြတ္ရင္ အေရးေပၚ အေျခအေန Dengue Shock Syndrome (DSS) ျဖစ္သြားပါျပီ။ အသက္လုျပီး ကုရပါေတာ့မယ္။

ေသြး-အရည္ေတြ အျပင္စိမ့္ထြက္လာလို႔ အဆုပ္အိတ္ထဲ အရည္မ်ားတာ၊ ေရဖ်င္းရွိတာ၊ ေသြးထဲ (ပရိုတင္း) နည္းတာတို႔ ရွိႏိုင္တယ္။ ေသြးလြန္-တုပ္ေကြးဆိုတာ ေသခ်ာေအာင္ ေသြးစစ္ရတယ္။ ေရာဂါကို ဆန္႔က်င္တဲ့ဓါတ္ (အင္တီေဘာ္ဒီ) ေတြ႔မယ္။ Tourniquest test စမ္းသပ္နည္းလုပ္ရင္ Positive ျဖစ္မယ္။ Thrombocytopaemia ေသြးမံႈအေရအတြက္ နည္းေနမယ္။ သူက ျပဒါးတိုင္လိုဘဲ။ အဆိုး-အေကာင္းကို ညႊန္းပါတယ္။ ဆိုးရင္ Platelets ကို သြင္းေပးရတယ္။ ေသြးဆိုတာ အရည္နဲ႔ အခဲ ေရာေနတာပါ။ အခဲပိုင္းမွာ ေသြးနီဥ၊ ေသြးျဖဴဥအျပင္ ေသြးမႈန္ဆိုျပီး သံုးမ်ိဳးရွိပါတယ္။ ဒီေကာင္ေတြက အေသးဆံုး၊ ဒါေပမဲ့ သူရွိမွ လူ႔ေသြးဟာ ခဲႏိုင္တယ္။ မခဲရင္ ေသြးယိုမယ္ေလ။ ေသြးဆိုတာ ရဲမွ-ခဲမွ ေကာင္းတယ္။

ကုသျခင္း

တျခား (ဗိုင္းရပ္စ္) ေရာဂါေတြလိုဘဲ၊ ေသြးလြန္-တုပ္ေကြးကို တိတိက်က် ကုသနည္း မရွိဘူး။ ကေလးေတြက လူၾကီးေလာက္ မဆိုးဘူး။ ကံေကာင္းသူမ်ားက ၁ ပါတ္ ၾကာရင္ ေပ်ာက္မွာပါ။ အားယုတ္မယ္၊ စိတ္ဓါတ္ပါ က်ေစႏိုင္တယ္။ ေရနဲ႔ အရည္ မ်ားမ်ားေသာက္ပါ၊ အနားယူပါ။ ျခင္ေထာင္နဲ႔ အိပ္ရင္ သူမ်ားကုိ မကူးေစဘူးေပါ့။ အန္ေနရင္ေတာ့ ေသြးေၾကာထဲကေန Drip သြင္းေပးရမွာပါ။ အဖ်ား-အကိုက္အခဲ သက္သာေအာင္ (ပါရာစီတေမာ) ကလြဲရင္ မေပးရ။ Asprin, Brufen မေသာက္ရပါ။ အခုေနာက္ပိုင္း ေသြးလြန္တုပ္ေကြး ေဆးသစ္ေတြ စေပၚေနပါျပီ။ ကာကြယ္ေဆးေတာ့ မေပၚေသးပါ။

ေဆးပညာရွင္မ်ားက လူပါးေတြမို႔ သူတို႔ ေသေသျခာျခာ ကုေပးႏိုင္တဲ့ေရာဂါ မဟုတ္ရင္ ကာကြယ္ပါ၊ မျဖစ္ေအာင္ ဒီလို လုပ္ပါ၊ ဟိုလို လုပ္ပါဆိုျပီး၊ ေျပာၾကတယ္။ HIV-AIDS တို႕၊ အသား၀ါေရာဂါတို႔ စသျဖင့္။ ေသြးလြန္-တုပ္ေကြးေရာဂါလဲ ပါပါတယ္။ 

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
Read More »

အရပ္ဘက္အုပ္ခ်ဳပ္ေရးႏွင့္စစ္ဘက္အုပ္ခ်ဳပ္ေရး







ထင္ေအာင္ေက်ာ္

      အင္အားသည္ အမွန္တရားတဲ့လား။ သို႔ဆုိလွ်င္ ႏိုင္ငံတိုင္းမွာဘာ့ေၾကာင့္ စစ္တပ္ကခ်ည္းပဲ မအုပ္ခ်ဳပ္ၾကသနည္း။ စစ္တပ္မွာ ေသနတ္ေတြရွိသည္ မဟုတ္လား။

          တစ္ခါတေလေတာ့တိုင္းသူျပည္သားမ်ားကိုယ္တိုင္က စစ္အုပ္ခ်ဳပ္ေရးကို လိုလားတတ္ၾကသည္။ အေၾကာင္းမူကားသူတို႔က ေရြးခ်ယ္တင္ေျမႇာက္လိုက္သည့္ ႏိုင္ငံေရးသမားမ်ားက အခ်င္းခ်င္းစကားေတြပဲမ်ားေနၾကၿပီးျပည္သူ႔အက်ိဳးကိုမေဆာင္၊ တိုင္းျပည္ႀကီး တစ္ခုလံုးလည္း ကေသာင္းကနင္းျဖစ္ေနေသာေၾကာင့္တည္း။


          သို႔ေသာ္သမိုင္းေၾကာင္းအရ စစ္ ဘက္က အလုပ္အကိုင္ေတြ ေပၚထြန္း လာေအာင္ လုပ္မေပးႏိုင္ပါ။ စီးပြားေရးဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္ေအာင္လည္း မလုပ္ႏိုင္ ပါ။ ယုတ္စြအဆံုး ျပည္သူတို႔အတြက္ မရွိမျဖစ္လိုအပ္ခ်က္မ်ားကိုပင္ေကာင္း ေကာင္း မျဖည့္ဆည္းေပးႏိုင္ေခ်။ ဒါေၾကာင့္ပင္ အရပ္ဘက္အုပ္ခ်ဳပ္ေရးကို ထူေထာင္ၾကရတာျဖစ္ပါသည္။
          တစ္ခါကတ႐ုတ္ေခါင္းေဆာင္ႀကီး ေမာ္စီတုန္း ေျပာခဲ့ဖူးတာရွိပါသည္။ ““အာဏာဟာ ေသနတ္ေျပာင္း၀က ထြက္တယ္””ဟူ၏။
          သို႔ေသာ္စစ္ဘက္တြင္ ““ျပည္သူ ေတြ ေမွ်ာ္လင့္ေနတဲ့ဟာေတြကို ရလာ ေအာင္ လုပ္ေပးႏိုင္တဲ့ ထူးျခားတဲ့စီမံ ခန္႔ခြဲမႈ၊ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးစြမ္းရည္တို႔က်ေတာ့ မရွိဘူး””ဟုအေမရိကန္ႏိုင္ငံ ၀ီလီယမ္ ႏွင့္ ေမရီေကာလိပ္မွ ပါေမာက္ၡ ေလာ ရင့္၀ီလ္ကာဆင္က ေျပာပါသည္။

          ၀ီလ္ကာဆင္ကိုယ္တိုင္ကစစ္သား တစ္ေယာက္ ျဖစ္ခဲ့ဖူးၿပီး အေမရိကန္ အစိုးရအရာရွိတစ္ဦးအျဖစ္လည္း တာ ၀န္ယူခဲ့ဖူးပါသည္။သူက တပ္မွာ ဗိုလ္ မွဴးႀကီးအဆင့္အထိ ၃၁ ႏွစ္ၾကာ စစ္မႈ ထမ္းခဲ့ပါသည္။ ၁၉၉၇ ခုႏွစ္တြင္တပ္မွ အၿငိမ္းစားယူၿပီး ထုိစဥ္က ႏိုင္ငံျခားေရး ၀န္ႀကီးျဖစ္သူ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီးေဟာင္းေကာလင္းပါ၀ဲလ္၏  ႐ံုးအဖြဲ႕မွဴးအျဖစ္လည္း ေကာင္း၊မူ၀ါဒေရးရာ ၫႊန္ၾကားေရးမွဴး အျဖစ္လည္းေကာင္း တာ၀န္ယူခဲ့ပါသည္။

          ထုိ႔ေၾကာင့္အရပ္ဘက္စစ္ဘက္ ဆက္ ဆံေရးအေၾကာင္းကို သူက ေကာင္းေကာင္း သိပါသည္။


          လူ၏ အေျခခံစိတ္ဆႏ္ၵတစ္ခုက လြတ္ လပ္လိုမႈ ျဖစ္ပါသည္။ သို႔ေသာ္ ထုိလြတ္လပ္မႈ တစ္ခုတည္းျဖင့္ေတာ့ဘ၀သည္မၿပီး ျပည့္စံုႏိုင္။ ႏိုင္ငံေခါင္း ေဆာင္မ်ားဆီကေန ျပည္သူလူထု ေမွ်ာ္လင့္ေနတာက ““လြတ္လပ္မႈထက္ပိုတဲ့ အလုပ္အကိုင္ေကာင္း ေကာင္းရဖို႔၊ အတိုင္းအတာတစ္ခုအထိ လံုၿခံဳမႈရွိဖို႔၊စဥ္းစားေတြးေခၚႏိုင္ဖို႔နဲ႔ အဲဒါေတြ ကို လည္း ထုတ္ေဖာ္ေျပာဆိုခြင့္ရဖို႔ဆိုတာ ေတြပဲ
””ဟု ၀ီလ္ကာဆင္က ေျပာပါသည္။

           သို႔ေသာ္ ဒါေတြက စစ္တပ္၏ယဥ္ ေက်းမႈမဟုတ္။ စစ္တပ္ဟူသည္အဆင့္ဆင့္ အမိန္႔နာခံမႈျဖင့္ ဖြဲ႕စည္းထားတာျဖစ္ ပါသည္။ ကၽြန္ေတာ္တို႔ဆီမွာ ၾကားေနက်စကားတစ္ခြန္းရွိသည္။ ““ေရဘူးေပါက္တာ မလိုခ်င္ဘူး၊ ေရပါတာပဲ လိုခ်င္တယ္
””တဲ့။ ဒါကလည္း သူ႔လိုအပ္ခ်က္အရပါ။

          စစ္တပ္မွာမစ္ရွင္တစ္ခု တာ၀န္ ေပးလိုက္လွ်င္ ယင္းကို ၿပီးေျမာက္ေအာင္ အေကာင္အထည္ေဖာ္ရသည္။ ဒါသည္စစ္စည္းကမ္း။


          သို႔ေသာ္အရပ္ဘက္အုပ္ခ်ဳပ္ေရး တြင္ သည္ပံုစံအတိုင္း သြားၿပီးက်င့္သံုးလို႔ မရေၾကာင္း ၀ီလ္ကာဆင္ကေျပာပါသည္။ ျပင္သစ္ျပည္ကို စစ္ဘုရင္ႀကီး နပိုလီယန္ အုပ္စိုးခဲ့သည္ကအစ ယေန႔ေခတ္ ေတြ႕ျမင္ခဲ့ၾကရေသာစစ္တပ္ စိုးမိုးခဲ့ျခင္းမ်ားအဆံုးကို ေလ့လာၾကည့္ပါ။ စစ္အုပ္ခ်ဳပ္ေရးသည္အလုပ္ သိပ္ မျဖစ္ေၾကာင္းကိုသမိုင္းကသက္ေသ ျပခဲ့ၿပီးပါၿပီဟု ၀ီလ္ကာဆင္က ရွင္းျပပါသည္။


          စစ္ဘက္ကဘယ္အခ်ိန္ပဲ အုပ္ ခ်ဳပ္အုပ္ခ်ဳပ္၊ ဘယ္လိုပဲအုပ္ခ်ဳပ္အုပ္ခ်ဳပ္ သည္အတိုင္း က်႐ႈံးမွာပဲဟုသူက မွတ္ ခ်က္ေပးပါသည္။ အေၾကာင္းမူ စစ္ ဘက္၏ ေတြးပံု ေခၚပံု၊ လုပ္ပံုကိုင္ပံုမ်ားကိုယ္၌ကအရပ္ဘက္စီမံအုပ္ခ်ဳပ္ ေရးအတြက္ သဟဇာတ မျဖစ္ေသာေၾကာင့္ပါ။


အရပ္ဘက္ကို ဦးေဆာင္ခိုင္းပါ ~

          အရပ္ဘက္ကစစ္တပ္ကို ဦး ေဆာင္သည္ဆိုျခင္းက နည္းနည္းေတာ့ စိမ္းေနဦးမည္။ အစဥ္အလာအရ အုပ္ ခ်ဳပ္သူဘုရင္မ်ား၊ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီးမ်ားႏွင့္ တျခားအာဏာရွင္မ်ားလက္ထဲမွာ စစ္ဘက္ကို ကိုင္ထား႐ံုမကလိုအပ္သည့္ အခါမွာလည္း စစ္တပ္ကို သူတို႔စိတ္ တိုင္းက်အသံုးခ်ၿပီး မိမိျပည္သူေတြကိုဖိႏွိပ္ခိုင္းခဲ့ပါသည္။


          စစ္ဘက္ကလႊမ္းမိုးေသာ သမိုင္းျဖစ္စဥ္မွ လြတ္ ေျမာက္ရန္ဆိုလွ်င္ အခ်ိန္ေတာ့ ယူရေပမည္။ ခိုင္မာေသာ အသိုက္အအံု ဖြဲ႕စည္း တည္ေထာင္ျခင္း (institution-building) ကို လုပ္ၾကရမည္။ စစ္တပ္ကိုလည္းျပည္သူလူထုက လြတ္လပ္၍ တရားမွ်တစြာေရြးေကာက္ တင္ေျမႇာက္လိုက္ေသာ  အရပ္သားအစိုးရ၏  အက်ိဳး စီးပြားကို အေကာင္းဆံုးအားေပးေထာက္ခံသည့္ယဥ္ေက်းမႈတစ္ရပ္ ေပၚထြန္းလာေအာင္ အားေပးရေပမည္။

          သို႔ရာတြင္အရပ္ဘက္မွာ ခိုင္မာေသာ အသိုက္ အအံု တည္ေဆာက္ထားျခင္းမရွိလွ်င္၊ ေနာက္ၿပီး သမိုင္း ေၾကာင္းအရအရပ္သားအုပ္ခ်ဳပ္ေရး ထိထိေရာက္ ေရာက္မရွိခဲ့လွ်င္ အထက္ဆိုခဲ့ပါ အယူအဆကို ခ်က္ခ်င္းလက္ခံဖို႔ လြယ္မည္မဟုတ္ေခ်။

          မည္သို႔ဆိုေစအရပ္သားအစိုးရက ဦးေဆာင္ေသာ ယဥ္ေက်းမႈသည္ အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စုႏွင့္ တျခား ႏိုင္ငံအေတာ္မ်ားမ်ားမွာအသားက်ေနပါၿပီ။ အေမရိကန္ ႏိုင္ငံမွာ စစ္ဘက္ကအာဏာသိမ္းျခင္းမ်ိဳး ““ျဖစ္ႏိုင္ေခ်မရွိ
””ဟု ၀ီလ္ကာဆင္က ယတိျပတ္ေျပာပါသည္။

          ဘာေၾကာင့္လဲ။စစ္တပ္က အင္အားမရွိလို႔လား။ မဟုတ္ပါ။ အေမရိကန္စစ္တပ္ေလာက္ ဆန္းဆန္းျပား ျပား လက္နက္မ်ားပိုင္ဆိုင္သည့္ စစ္တပ္က ရွာမွရွား။ သို႔ဆိုလွ်င္ ဥပေဒက အာဏာမသိမ္းႏိုင္ေလာက္ေအာင္ပင္ခိုင္မာေနလို႔လား။ မဟုတ္ပါ။ လက္နက္အင္အားကို မည္သည့္အရာက လြန္ဆန္ႏိုင္မည္နည္း။


          တကယ့္အေၾကာင္းရင္းကအေမရိကန္ စစ္အရာရွိ မ်ားသည္ စစ္ဘက္ဆိုင္ရာေရာ အရပ္ဘက္ဆိုင္ရာပါ ပညာရည္ျမင့္မားၾကေသာေၾကာင့္တည္း။““အရပ္ဘက္ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးကို စိန္ေခၚၿပီး အရပ္သားအစိုးရကို ျဖဳတ္ခ် လိုက္ရင္ ဘာျဖစ္မယ္ဆိုတာသူတို႔က ေကာင္းေကာင္း နားလည္ပါတယ္
”” ဟု ၀ီလ္ကာဆင္က ေျပာပါသည္။

          အရပ္ဘက္ကစစ္ဘက္ကိုဦးေဆာင္ျခင္းႏွင့္ ပတ္ သက္၍ အသိုက္အအံုဖြဲ႕စည္းမႈ၊ ဥပေဒမ်ားႏွင့္ အစဥ္ အလာမ်ားအေၾကာင္းကို  စစ္ဘက္ကတျဖည္းျဖည္း နားလည္သေဘာေပါက္လာခဲ့ပါသည္။ယင္းသည္ပင္ အေမရိကန္စနစ္၏ မရွိမျဖစ္ အေရးႀကီးေသာအခ်က္ ျဖစ္ ပါသည္။


          စင္စစ္သည္အစဥ္အလာသည္ အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စု၏ ပထမဦးဆံုးသမ္ၼတေဂ်ာ့၀ါရွင္တန္လက္ထက္ ကတည္းက စခဲ့ပါသည္။သူက စစ္ဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီး တစ္ဦးပါ။ ပူပူေႏြးေႏြးလြတ္လပ္ေရးရလာေသာ အေမရိကန္ ကိုလိုနီနယ္မ်ားကိုအုပ္စိုးရန္ သူ႔ေနာက္လိုက္မ်ားက ၁၇၈၃ခုႏွစ္ တြင္ အာဏာသိမ္းခ်င္ခဲ့ၾကသည္။ ဒါကို ၀ါရွင္တန္ကဟန္႔တားခဲ့ေလသည္။


          ထုိႏွစ္ေႏွာင္းပိုင္းမွာသူသည္ ရာထူးမွႏုတ္ထြက္ၿပီး သူ႔ယာေတာသို႔ ျပန္သြားခဲ့ပါသည္။ ထုိ႔ေၾကာင့္ပင္ သူေတာ္လွန္ခဲ့ေသာၿဗိတိန္ဘုရင္မင္းျမတ္တတိယေျမာက္ ေဂ်ာ့ဘုရင္ကိုယ္တိုင္က ““အႀကီးျမတ္ ဆံုးပုဂ္ၢိဳလ္ႀကီးေပ တကား
””ဆိုၿပီး ေထာမနာျပဳခဲ့ရေလသည္။

          အေမရိကန္ႏိုင္ငံ၏ေရြးေကာက္တင္ေျမႇာက္ခံ အစိုးရအဖြဲ႕၀င္မ်ားႏွင့္ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီးမ်ားၾကားမွာ စင္းလံုးေခ်ာခဲ့တာမ်ိဳးေတာ့လည္းမဟုတ္။ မေျပလည္တာေတြ ရွိခဲ့ပါသည္။ သို႔ေသာ္အရပ္ဘက္ကပဲ အဆံုးအျဖတ္ေပးခဲ့ပါသည္။


          ၁၉၅၁ ခုႏွစ္တြင္ကိုရီးယားစစ္ႏွင့္ပတ္သက္ၿပီး သမ္ၼတဟယ္ရီထ႐ူးမင္းႏွင့္ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီးမက္အာသာတို႔ၾကားမွာမေၾကလည္သည့္အေၾကာင္းက အုတ္ေအာ္ေသာင္းတင္း ျဖစ္ခဲ့ပါသည္။ အဲသည္ျဖစ္စဥ္တြင္ သမၼတကဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီးကိုတာ၀န္မွရပ္စဲခဲ့ပါသည္။

          ထ႐ူးမင္းကဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီးသည္ ““သူ၏ တာ၀န္၀တၱရားမ်ားႏွင့္ ပတ္သက္၍ အေမရိကန္ ျပည္ေထာင္စုအစိုးရႏွင့္ကုလသမဂၢအဖြဲ႕ႀကီးတို႔က ခ်မွတ္ေပးထားေသာ မူ၀ါဒမ်ားကို အျပည့္အ၀ ေထာက္ခံႏိုင္စြမ္း မရွိခဲ့””ဟူ၍ မွတ္ခ်က္ေပးခဲ့ပါသည္။



သမၼတဘားရတ္အိုဘားမား ႏွင့္ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီးဆတန္ေလမက္ခရစ္ၥတယ္          ၂၀၁၀ ျပည့္ႏွစ္တြင္လည္းသမၼတဘားရတ္အိုဘားမားက အာဖဂန္နစ္ၥတန္မွာ အေမရိကန္ စစ္တပ္အႀကီးအကဲ ၾကည္းတပ္ဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီးဆတန္ေလမက္ခရစ္ၥတယ္ကို တာ၀န္မွ ရပ္စဲပစ္ခဲ့ပါသည္။ အေၾကာင္းက ဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီး၏ လက္ေထာက္အရာရွိမ်ားသည္သမၼတႏွင့္အစိုးရအဖြဲ႕အရာရွိႀကီးမ်ားအေပၚ ျပစ္တင္ေ၀ဖန္ေသာ စကားမ်ားကို မဂၢဇင္းတစ္ေစာင္တြင္ေျပာခဲ့ေသာေၾကာင့္ျဖစ္ပါသည္။

          ယင္းႏွင့္စပ္လ်ဥ္း၍အိုဘားမားက ေၾကညာခ်က္တစ္ရပ္ ထုတ္ ျပန္ရာ၌ ““မၾကာေသးမီက ပံုႏွိပ္ခဲ့ေသာ ေဆာင္းပါးတြင္ပါရွိသည့္ ေျပာဆိုမႈမ်ားသည္ တပ္မွဴး ဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီးတစ္ဦး၏ အဆင့္အတန္းႏွင့္ ကိုက္ညီျခင္းမရွိပါ။ ဤအခ်က္က ကၽြႏ္ုပ္တို႔၏ ဒီမိုကေရစီနည္းက် စနစ္တြင္ အခရာက်ေသာ အရပ္ဘက္က စစ္ဘက္ကိုထိန္းခ်ဳပ္ထား ျခင္းအေပၚ အားေလ်ာ့ေစပါသည္
”” ဟု ေဖာ္ျပခဲ့ပါသည္။

          သမၼတကဆက္ေျပာရာတြင္ အေမရိကန္ႏိုင္ငံမွာ အသိုက္ အအံုမ်ား ဖြဲ႕စည္းတည္ေထာင္မႈက လူတစ္ဦးခ်င္းထက္ပိုၿပီး ခိုင္မာစြာတည္ရွိေနေၾကာင္း၊ သည္လို ဖြဲ႕စည္းတည္ေထာင္မႈတြင္ စစ္ဘက္အမိန္႔ေပးမႈအဆင့္ဆင့္ေပၚ၌အစိုးရ၏ ထိန္းခ်ဳပ္မႈကို ေလးစား လိုက္နာျခင္းသည္လည္း ပါ၀င္ေၾကာင္း ဆိုပါသည္။


အဂတိလိုက္စားမႈ ~

          အေရးႀကီးေသာေနာက္တစ္ခ်က္က အရပ္ဘက္ ထိန္းခ်ဳပ္မႈ မရွိလွ်င္ အဂတိလိုက္စားမႈ ႀကီးထြားလာတတ္ျခင္းျဖစ္ပါသည္။စစ္ဘက္အုပ္ခ်ဳပ္ေရးတြင္ ပြင့္လင္းျမင္သာမႈမရွိ၊ တာ၀န္ယူမႈလည္း မရွိတတ္ရကား အဂတိလိုက္စားမႈေတြ ျဖစ္လာရသည္။

          စစ္ဘက္ကႏိုင္ငံ့စီးပြားေရးစနစ္ထဲ၌ ႀကီးႀကီးမား မားျမႇဳပ္ႏွံ လုပ္ကိုင္လာေသာအခါ အရပ္ဘက္ဦးေဆာင္မႈကိုလိုက္နာရန္ ဆႏၵနည္းပါးလာေတာ့သည္။ ““သူတို႔ရဲ႕စည္းစိမ္ဥစၥာေတြ ဆံုး႐ႈံးကုန္မွာ စိုးၿပီးအာဏာကိုလက္မလႊတ္ခ်င္ေတာ့ဘူးေပါ့။ ဒါက တကယ့္ ျပႆနာပဲ
”” ဟု ၀ီလ္ကာဆင္ကေျပာပါသည္။

          သည္အခါမ်ဳိးမွာစစ္တပ္ကိုႏိုင္င့ံစီးပြားေရးႏွင့္ ကြာရွင္းျပတ္စဲခိုင္းဖို႔ လုိလာပါသည္။ ထုိအခါမ်ိဳးမွာ ေသြးထြက္သံယိုေတြျဖစ္တတ္ ပါသည္။ ဒါကိုေတာ့ သတိထားရမည္။


           စီးပြားေရးအက်ိဳးအျမတ္မ်ားအျပင္ ေနာက္တစ္ခ်က္က စစ္ဘက္သည္သူ႔ေနရာကို ဘယ္အစိုးရမ်ိဳးက ေနရာ၀င္ယူမွာလဲဆိုျခင္းအေပၚလည္း စိုးရိမ္မႈရွိတတ္ေလသည္။ျပည္သူမ်ား၏ အက်ိဳးစီးပြားကို တကယ္ပဲ ေဖာ္ေဆာင္မည့္ေခါင္းေဆာင္တက္လာမွာလား၊ သို႔မဟုတ္ထူးမျခားနား ကိုယ္က်ိဳးစီးပြားကိုပဲၾကည့္ၿပီး မရ ရသက ခ်ိဳင္ကာ အိတ္ထဲထည့္ဦးမည့္သူေတြပဲလား။


          ၀ီလ္ကာဆင္ကေတာ့အရပ္ဘက္ - စစ္ဘက္ ဆက္ ဆံေရးေျပျပစ္ၿပီး အရပ္ဘက္ကဦးေဆာင္ေသာ လူ႔အဖြဲ႕ အစည္းကို တည္ေဆာက္ရန္မွာမရွိမျဖစ္အေရးႀကီးေၾကာင္းေျပာပါသည္။ ျပည္သူတို႔၏ေရြးခ်ယ္တင္ေျမႇာက္ ခံထားရေသာ ကိုယ္စားလွယ္မ်ားကဒါကိုေရရွည္ တည္တ့ံေအာင္ ႀကိဳးစားအေကာင္အထည္ေဖာ္ရမည္ဟု သူက ေျပာပါသည္။


(၂၆-၆-၂၀၁၂ ထုတ္ အေမရိကန္ႏိုင္ငံျခားေရးဌာန၏  IIP Digital သတင္းလႊာပါ Stephen Kauffman ၏Military Rule Can Bring Order, But Not Good Results  ကို အဓိကမီွျငမ္းပါသည္)


Read More »

လင္ကြန္း၏ ေခါင္းေဆာင္မႈ က်င့္စဥ္



(1) ရွင္းလင္းစြာ ေရးသား၍ ျပႆနာေျဖရွင္းနည္းကို အၾကံေပးေဖာ္ျပပါ။

(2) သင္သည္ လူေတြၾကားတြင္ မေၾကာက္မလန္႔ သြားလာေနသည္ဟု လူေတြက ထင္ပါေစ။

(3) လက္ေအာက္ငယ္သားမ်ားႏွင့္ ေရွာင္တခင္ ေတြ႔ဆံုဆက္ဆံပါ။ တမင္စီစဥ္ေတြ႔ဆံုျခင္းကဲ့သို႔ပင္ အက်ိဳးရွိႏိုင္သည္။

(4) လာေတြ႔ေသာဧည့္သည္မ်ားကို မေတြ႔ဘဲ မၾကာခဏ ျပန္မလႊတ္ပါႏွင့္။

(5) ျပည္သူ႔ထင္ျမင္ခ်က္မ်ား အၿမဲရေနေအာင္ ဖန္တီးပါ။

(6)‘လူတိုင္း ခ်ီးက်ဴးခံခ်င္သည္’ဆိုျခင္းကို သတိရပါ။

(7) သင္၏ လက္ေအာက္ငယ္သားမ်ား မတ္တတ္ရပ္ေနႏိုင္လွ်င္ သင္လည္း မတ္တတ္ရပ္ေနႏိုင္သည္။ကိုယ္တိုင္ နမူနာေကာင္း ျပပါ။

(8) စိတ္ခ်ရေသာ ေနာက္ဆံုးသတင္းအခ်က္အလက္မွန္ကို ရႏိုင္ေအာင္ ႀကိဳးစားပါ။


(9) တစ္ႀကိမ္တြင္ စစ္ပြဲတစ္ပြဲသာ ဆင္ႏႊဲပါ။

(10) လက္ေအာက္ငယ္သားမ်ားက သင့္အား ျပတ္သားသူ၊ တည္ၾကည္သူ၊ တာ၀န္ကို ေက်ပြန္စြာ ထမ္းေဆာင္သူဟူ၍ ယံုၾကည္လာေအာင္ ႀကိဳးစားပါ၊ သူတို႔က သင့္အား ယံုၾကည္ေလးစားလာလိမ့္မည္။

(11) အစဥ္အလာ ယဥ္ေက်းမႈစည္းကမ္းႏွင့္ ပုဂၢိဳလ္ေရးသိကၡာတို႔ကို တစ္ခါတစ္ရံ ‘ေဘးခ်ိတ္’ထားရ၏။
 
(12) လူ႔သေဘာ လူ႔မေနာကို နားလည္ေရးအတြက္ အခ်ိန္ႏွင့္ပိုက္ဆံ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံပါ။

(13) လူ႔အျပဳအမူကို အတိုင္းအတာတစ္ခုအထိ ျပဳျပင္၍ရႏိုင္ေသာ္လည္း လူ႔သဘာ၀ကို ေျပာင္းလဲ၍ မရႏိုင္ေၾကာင္း သတိရပါ။

(14) သနားၾကင္နာျခင္း၊ ဂ႐ုစိုက္ျခင္းသည္ ေကာင္းမြန္ေသာဆက္ဆံေရးကို ေဖာ္ေဆာင္ေပးႏိုင္သည္။
 
(15) ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္ကုန္ဆံုးလွ်င္ စိတ္ဓာတ္က်သည္။


(16) ဌာနတြင္း မေက်နပ္ခ်က္မ်ားကို အားမေပးႏွင့္၊ ညႇိႏိႈင္းေစ့စပ္ရန္ လက္ေအာက္ငယ္သားမ်ားအား အၿမဲတမ္းေဖ်ာင္းဖ်ဆြဲေဆာင္ပါ။
 
(17) အင္အားကို ေနာက္ဆံုး အားကိုးရာအျဖစ္သာ သံုးပါ။
 
(18) ေနာက္လိုက္ငယ္သားမ်ားက သူတို႔လုပ္ရပ္ကို သူတို႔စိတ္ကူးျဖင့္ လုပ္သည္ဟု ယံုၾကည္ခ်င္ၾကေၾကာင္းကိုသတိရပါ။ ထုိ႔ထက္ သူတို႔လုပ္ရပ္သည္ အမ်ားႏွင့္မတူ တမူထူးျခားသည္ဟု ယံုၾကည္ခ်င္ၾကေၾကာင္းကိုသတိရပါ။

(19) ေနာက္လိုက္ငယ္သားကို မိမိဘက္ပါေအာင္ ဆြဲေဆာင္လိုလွ်င္ မိမိသည္ မိတ္ေဆြေကာင္း
တစ္ေယာက္ျဖစ္ေၾကာင္း သူယံုၾကည္ေအာင္ ပထမဦးစြာ ျပသပါ။
 
(20) ေနာက္လိုက္မ်ားကို မိမိက ဦးေဆာင္ရန္ သူတို႔၏ သေဘာတူညီမႈကို အရင္ရယူပါ။
 
(21) ေနာက္လိုက္မ်ားအား ကိုယ္ပိုင္ဆံုးျဖတ္ခ်က္ႏွင့္ လုပ္ကိုင္ေစျခင္းျဖင့္ တာ၀န္ႏွင့္ အာဏာကို ခြဲေ၀ေပးပါ။
 
(22) အဖြဲ႔အစည္းတစ္ခုလံုးႏွင့္ဆိုင္ေသာ ကိစၥမ်ားတြင္ ဌာနအသီးသီး၏ ႀကီးအကဲမ်ားႏွင့္ ျပည့္ျပည့္၀၀
ေဆြးေႏြးတိုင္ပင္ၿပီးမွ ေဆာင္ရြက္ပါ။
 
(23) ေခါင္းေဆာင္ေကာင္းသည္ အမိန္႔မေပး၊ ေမတၱာရပ္ခံျခင္း၊ တိုက္တြန္းျခင္း၊ အၾကံေပးျခင္းတို႔ကိုသာျပဳလုပ္သည္။


(23) လူတစ္ေယာက္အား ႏွိပ္ကြပ္လွ်င္ ထိုသူႏွင့္ ထိုသူ၏မိတ္ေဆြမ်ားသည္ မိမိအဖြဲ႔အစည္းအတြက္ ထာ၀ရရန္သူမ်ား ျဖစ္လာႏိုင္သည္။
 
(24) အျပစ္ဒဏ္ေၾကာင့္ အျပစ္ေပးရန္ဟူေသာ ရည္ရြယ္ခ်က္သည္ ဘယ္လိုမွ် အက်ိဳးမျပဳ။
 
(25) နာမည္ေကာင္းထြက္ေသာ ေခါင္းေဆာင္ထံသို႔သာ လူေတြခ်ဥ္းကပ္ခ်င္ၾကသည္။
 
(26) တစ္ခါတစ္ရံ မသိေယာင္ေဆာင္ေနလိုက္ျခင္းသည္ အက်ိဳးယုတ္ေလာက္ေအာင္ ထိခိုက္နစ္နာမႈ မျဖစ္ႏိုင္။

(27) သာမန္အေၾကာင္းမ်ားေၾကာင့္ လူငယ္မ်ားအား ဘ၀မပ်က္ပါေစႏွင့္။
 
(28) မလိုတမာစိတ္ကို ေရွာင္ပါ၊ ေမတၱာေစတနာကို ေဆာင္ပါ။
 
(29) မိမိ၏ အေကာင္းဆံုးအျပဳအမူမ်ားျဖင့္သာ လူေတြကို ေတြ႔ဆံုဆက္ဆံပါ။


(30) ေဒါသ မမ်ားေစေရးအတြက္ ပုတ္ခတ္ေ၀ဖန္ခ်က္မ်ားကို ဖတ္႐ႈျခင္းမွ ေရွာင္ၾကဥ္ပါ။
 
(31) စိတ္လႈပ္ရွားေနေသာ လူထုကို မေၾကာက္ပါႏွင့္၊ မိမိ၏ ႐ုိးသားေသာ ခံစားခ်က္ကို ပြင့္ပြင့္လင္းလင္းေျပာျပပါ။
 
(32) ေယဘုယ်အားျဖင့္ အမွန္တရားသည္ မတရားစြပ္စြဲ ေ၀ဖန္မႈကို အေကာင္းဆံုး ကလဲ့စားေခ်ျခင္း ျဖစ္သည္။
 
(33) ကိုယ္သိသေလာက္၊ ကိုယ္တတ္ႏိုင္သေလာက္ အေကာင္းဆံုးျဖစ္ေအာင္ လုပ္ပါ၊ ၿပီးဆံုးေအာင္အထိလုပ္ပါ။
 
(34) မတရားစြပ္စြဲခ်က္ကို တစ္ႀကိမ္အ႐ႈံးေပးလိုက္လွ်င္ ေနာက္ထပ္စြပ္စြဲခ်က္မ်ားအတြက္ လမ္းဖြင့္ ေပးလိုက္သလို ျဖစ္သြားႏိုင္သည္။

(35) မိမိအား အုပ္စုႏွစ္စုလံုးက ေ၀ဖန္ထိုးႏွက္လာလွ်င္၊ သို႔မဟုတ္ ႏွစ္စုလံုးက ေ၀ဖန္ထိုးႏွက္ျခင္းမျပဳလွ်င္ မိမိမွန္ေကာင္းမွန္ႏိုင္သည္။ သို႔ေသာ္ တစ္ဖက္အုပ္စုက ကေလာ္တုတ္ၿပီး တစ္ဖက္အုပ္စုက ခ်ီးက်ဴးေထာမနာ
ျပဳတာမ်ိဳးကိုေတာ့ သတိထားပါ။

(36) တိုက္ပြဲတြင္ ႐ႈံးနိမ့္ေျခရွိျခင္းေၾကာင့္ မိမိက မွန္ကန္သည္ဟု ယံုၾကည္ေသာလုပ္ရပ္ကို စြန္႔လႊတ္မပစ္ပါႏွင့္။


(37) တစ္သမတ္တည္း ေျဖာင့္မတ္ခိုင္က်ည္မႈကို မိမိ၏လုပ္ငန္းစက္ယႏၲရားတြင္ ေခြးသြားစိပ္ တစ္ခုသဖြယ္သတ္မွတ္ပါ။
 
(38) စမ္းေခ်ာင္းကို ျဖတ္ကူးေနစဥ္ ျမင္းကို အေရာင္းအ၀ယ္မလုပ္ပါႏွင့္။
 
(39) အသံုးက်တဲ့ ဖဲခ်ပ္ေတြ အကုန္လံုးသံုးၿပီးေတာ့မွ ဖဲ၀ိုင္းက ထပါ။
 
(40) မိမိ၏ လုပ္ရပ္သည္ ရည္မွန္းခ်က္ကို ထိခိုက္ေနၿပီဟု ယံုၾကည္လွ်င္ ေလွ်ာ့လုပ္ပါ။ ရည္မွန္းခ်က္ကိုအေထာက္အကူျပဳသည္ဟု ယံုၾကည္လွ်င္ ပိုလုပ္ပါ။ အမွားကိုျမင္လွ်င္ ခ်က္ခ်င္းျပင္ပါ။ အျမင္သစ္အျမင္မွန္ကို အၿမဲတမ္း ႀကိဳဆိုလက္ခံပါ။
 
(41) အမႈထမ္းမ်ား၏ လံုျခံဳေရးကို အေလးထားသလို အမႈထမ္းမ်ား စြန္႔စားလုပ္ခ်င္စိတ္ ေပၚလာႏိုင္သည့္အေျခအေနကိုလည္း ဖန္တီးေပးပါ။
 
(42) အလြန္ေဒါသထြက္ေသာအခါ စိတ္ကိုထိန္းၿပီး စာေရး၍ ဖြင့္အန္ပစ္ပါ။ သို႔ေသာ္ ထိုစာကို သက္ဆိုင္သူထံမပို႔ဘဲ သိမ္းထားလိုက္ပါ။

(43) ရန္သူကို ထုေခ်ရွင္းလင္းမေနပါႏွင့္။
 
(44) ျငင္းခုံျခင္း၊ ရန္ျဖစ္ျခင္း စေသာ ပဋိပကၡမ်ားကို အထူးေရွာင္ပါ။


(45) အစိတ္အပိုင္းေလးတစ္ခု (သို႔မဟုတ္) ႏွစ္ခု ဆံုး႐ႈံးမႈကို ေရွာင္ရန္အလို႔ငွာ အဖြဲ႔အစည္းတစ္ခုလံုးကို ဘယ္ေတာ့မွ် စေတးမခံပါႏွင့္။
 
(46) ေတြေ၀မႈ၊စိတ္ဓာတ္က်မႈႏွင့္အေရးေပၚလိုအပ္မႈတို႔ကိုအခြင့္ေကာင္းယူၿပီး
ေခါင္းေဆာင္ေကာင္းအမည္ခံယူပါ။
 
(47) အၿမဲတမ္း ဦးစြာလႈပ္ရွား၊ ဘယ္ေတာ့မွ် ေနာက္ပိတ္ခ်ီး မျဖစ္ပါေစႏွင့္။
 
(48) မိမိ၏ အင္အားအခ်က္အခ်ာအားလံုးကို စြန္႔လႊတ္မပစ္ပါႏွင့္၊ ၿပိဳင္ဘက္က ျဖတ္ခုတ္သြားလိမ့္မည္။
 
(49) သင့္အား ဦးစြာမတိုင္ပင္ဘဲ သင့္တာ၀န္ကို လက္ေအာက္လူက ဘယ္ေတာ့မွ် အေကာင္အထည္ မေဖာ္ပါေစႏွင့္။
 
(50) သင္၏လက္ေအာက္လူကို ‘သမၼတယင္ေလာက္ႀကီး’ ကိုက္ေနလွ်င္ ယင္ေကာင္ႀကီးကို ပုတ္ထုတ္မပစ္ပါႏွင့္။

(51) ဆံုးျဖတ္ခ်က္မခ်ခင္ သတင္းအခ်က္အလက္စုပါ၊ ေျဖရွင္းခ်က္မ်ိဳးစံုရွာပါ၊ အက်ိဳးဆက္မ်ားကို ႀကိဳေတြးၾကည့္ပါ။ မိမိ၏ ရည္မွန္းခ်က္ႏွင့္ ကိုက္ညီေသာ ဆံုးျဖတ္ခ်က္ ျဖစ္ပါေစ။ ေနာက္ဆံုးတြင္ ထိုဆံုးျဖတ္ခ်က္ကိုသက္ဆိုင္သူမ်ားအား ထိထိေရာက္ေရာက္ တာ၀န္ေပးအပ္ပါ။

(52) ပထမဦးစြာ ဆႏၵခံယူပါ၊ ဆႏၵခံယူျခင္းျဖင့္ အလုပ္မျဖစ္မွသာ အာဏာကို သံုးပါ။


(53) တာ၀န္ယူတတ္ၿပီး စြန္႔စားလုပ္ကိုင္တတ္သူမ်ားကိုသာ မိမိ၏ အဓိကလက္ေအာက္ခံ အမႈေဆာင္
ပုဂၢိဳလ္အျဖစ္ ေရြးခ်ယ္ပါ။
 
(54) ေရွ႕တန္းသို႔ထြက္ပါ၊ အႏိုင္ႏွင့္အ႐ႈံးကို ခံႏိုင္ရည္ရွိပါ။
 
(55) အမႈထမ္းမ်ားက မိမိ၏အဓိကလက္ေအာက္ခံ အမႈေဆာင္ပုဂၢိဳလ္အား ျပစ္တင္ေ၀ဖန္လာပါက စြပ္စြဲခ်က္မွန္ကန္လွ်င္ ထိုပုဂၢိဳလ္အား ဖယ္ရွားပစ္ရန္ မေၾကာက္ပါႏွင့္။
 
(56) မိမိေနာက္လိုက္မ်ားအား အတတ္ႏိုင္ဆံုး အေထာက္အကူေပးပါ။
 
(57) စြမ္းေဆာင္ရည္မရွိသူမ်ားအား စြမ္းေဆာင္ရည္ျပည့္၀လာေအာင္ သံုးလမွ ငါးလအထိ ‘သိကၡာဆည္ခ်ိန္’ေပးပါ။
 
(58) အလုပ္ေကာင္းေကာင္းမလုပ္လွ်င္ အာဏာကို ျဖည္းျဖည္းေလွ်ာ့ခ်ပါ။ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲႏိုင္ေအာင္
အခ်ိန္လံုေလာက္စြာေပးပါ။
 
(59) ဘာမွ် အလုပ္မလုပ္ဘဲ သတင္းအခ်က္အလက္မ်ားကိုသာ တစ္ပံုတစ္ပင္ႀကီး စုေဆာင္းေနေသာ
လက္ေအာက္ခံပုဂၢိဳလ္မ်ိဳးကို သတိထားပါ။
 
(60) အမႈေဆာင္သစ္အား လမ္းမွန္ကို ေလွ်ာက္ႏိုင္ေအာင္ သင္ျပပါ၊ လမ္းၫႊန္ပါ။ မိမိက သူ႔အား
အလုပ္ျဖစ္ေစလိုေၾကာင္း သူသိပါေစ။
 
(61) ရဲရင့္ျပတ္သားေသာ ေခါင္းေဆာင္မ်ားသည္ သူတို႔လို လူသားမ်ိဳးကိုသာ လက္ေအာက္ခံအျဖစ္
ေရြးၾကသည္။
 
(62) အတင္းဖိတိုက္သင့္လွ်င္ အတင္းဖိတိုက္ပါေစ။


(63) လက္ရွိအေျခအေနတြင္ အခက္အခဲေတြ ေတာင္လိုပံုေနလွ်င္ အေျခအေနႏွင့္အတူ ျမင့္တက္ပါ၊
အသစ္ေတြးပါ၊ အသစ္လုပ္ပါ။
 
(64) မိမိလူေတြ မေအာင္ျမင္လွ်င္လည္း သူတို႔အေပၚတြင္ ယံုၾကည္မႈ ေလ်ာ့မသြားပါႏွင့္။
 
(65) မိမိသည္ သူတို႔အၾကံဉာဏ္မ်ားကို အၿမဲတမ္းလိုလားေၾကာင္း လက္ေအာက္ငယ္သားမ်ား သိပါေစ။
 
(66) ဘယ္ေတာ့မွ် မႀကိဳးစားလွ်င္ ဘယ္ေတာ့မွ် မေအာင္ျမင္ႏိုင္။
 
(67) က်ယ္ျပန္႔ေသာ မူ၀ါဒကိစၥမ်ားမွတစ္ပါး အျခားကိစၥမ်ားတြင္ အထက္အမိန္႔ကို ေစာင့္မေနဘဲ မိမိတို႔၏ဦးေဆာင္ဆံုးျဖတ္ခ်က္ျဖင့္ လုပ္ေဆာင္ၾကရန္ လက္ေအာက္ငယ္သားမ်ားအား အားေပးပါ။
 
(68) အေတာ္ဆံုး ေခါင္းေဆာင္မ်ားသည္ အၿမဲတမ္း ေလ့လာဆည္းပူးေနသည္ ဟူေသာ အခ်က္ကို မေမ့ပါႏွင့္။
 
(69) မိမိ၏ ပတ္ပတ္လည္တြင္ ကိုယ့္အလုပ္ကိုယ္သိေသာသူမ်ားသာ ရွိပါေစ၊ ‘ပုတ္သင္ေခါင္းညိတ္’
လူစားမ်ိဳးေတြ မရွိပါေစႏွင့္။
 
(70) အသစ္ တိုးတက္မႈေတြကို အသံုးခ်ရန္ လက္မေႏွးပါႏွင့္၊ မိမိ၏ တပ္သားမ်ား လက္ထဲသို႔ လက္နက္သစ္ေတြ ခ်က္ခ်င္းေရာက္ႏိုင္ေအာင္ အတတ္ႏိုင္ဆံုး ႀကိဳးစားပါ။


(71) မိမိအဖြဲ႔အစည္း၏ ဦးတည္ခ်က္ကို ရွင္းလင္းတိက်စြာ ေဖာ္ျပပါ။ မိမိလုပ္ရပ္ မွန္ကန္ေၾကာင္း ျပသပါ။
 
(72) ေရာက္ေလရာတြင္ အခြင့္သာတိုင္း မိမိအဖြဲ႔အစည္း၏ အေျခခံ သေဘာတရားမ်ားကို ေဖာ္ထုတ္ပါ။
 
(73) ထိေရာက္ေသာအျမင္ကို လူထုအေပၚ အတင္း႐ုိက္သြင္း၍ မရႏိုင္။ ဆြဲေဆာင္စည္း႐ုံးျခင္းျဖင့္သာ
ရႏိုင္သည္။
 
(74) ‘လွည့္လည္ေခါင္းေဆာင္မႈ’ နည္းလမ္းျဖင့္ မိမိ၏အျမင္ကို အေကာင္အထည္ေဖာ္ပါ။
 
(75) မိမိ၏အျမင္ကို ေဟာေျပာေသာအခါ အျမင့္ႀကီးကို မခ်ိန္ရြယ္ပါႏွင့္။ နိမ့္နိမ့္ခ်ိန္ပါ၊ သာမန္ျပည္သူေတြသေဘာေပါက္ပါလိမ့္မည္။ သူတို႔သာလွ်င္ သင္၏ပစ္မွတ္ျဖစ္သည္။
 
(76) အျမင္ကို ဆန္းသစ္ေသာအခါ အတိတ္ကို ပစၥဳပၸန္ႏွင့္ ဆက္စပ္ေပးပါ။ ထုိ႔ေနာက္ ထိုႏွစ္ခုကို အနာဂတ္ႏွင့္
ေပါင္းကူးေပးပါ။
 
(77) ဆန္းသစ္ေသာအျမင္သည္ လူသားစြမ္းရည္ႏွင့္ လူသားအားမာန္ကို ျဖည့္တင္းေပးႏိုင္ေၾကာင္း
သေဘာေပါက္ပါ။


(78) လူပုဂၢိဳလ္တစ္ဦးဦးႏွင့္ ေတြ႔ဆံုေသာအခါ ကိုယ့္အဖို႔ေရာ၊ သူ႔အဖို႔ပါ မႏွစ္ၿမိဳ႕စရာခံစားခ်က္မ်ိဳး မက်န္ရစ္ေစရန္ ႀကိဳးစားပါ။
 
(79) စကားေျပာေသာအခါ ပင္ကိုသဘာ၀အတိုင္း ႐ုိးသားစြာေျပာပါ၊ မ၀င့္၀ါပါႏွင့္၊ အထက္စီးေလသံ မပါပါေစႏွင့္။ မိမိအား သူတို႔တစ္သက္လံုး သိကၽြမ္းလာခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္ဟူ၍ လူေတြထင္မွတ္က်န္ရစ္ပါေစ။
 
(80) လူေတြကို မိမိဘက္ပါေအာင္ ဆြဲေဆာင္ရာတြင္ ဟာသဉာဏ္သည္ အဓိကအေရးပါေသာ အဂၤါတစ္ရပ္ျဖစ္သည္ ဟူေသာ အခ်က္ကို မေမ့ပါႏွင့္။
 
(81) ရယ္ေမာျခင္းသည္ ကိုယ္စိတ္ႏွစ္ပါး က်န္းမာခ်မ္းသာေစႏိုင္ေသာ ေဆးစြမ္းေကာင္းျဖစ္သည္။
 
(82) ရယ္စရာ ပံုတိုပတ္စမ်ားျဖင့္ လူေတြကို ကိုယ့္ဘက္ပါေအာင္ ဆြဲေဆာင္လွ်င္ ပို၍ ထိေရာက္သည္။
 
(83) အျခားသူမ်ား၏ ေလေၾကာရွည ္ အက်ိဳးမ့ ဲ ေဆြးေႏးြ ခ်က္မ်ားကိုျဖစ္ေစ၊ မိမိ၏ ႀကိဳးစားပမ္းစား ရွင္းလင္းခ်က္မ်ားကိုျဖစ္ေစ ဆီေလ်ာ္ေလ်ာက္ပတ္ေသာ ပံုတိုပတ္စကေလးျဖင့္ ေရွာင္ရွားႏိုင္သည္။
 
(84) လက္ေအာက္ငယ္သားမ်ားႏွင့္ အလြတ္သေဘာ စကားလက္ဆံု ေျပာျခင္းျဖင့္ သစၥာရွိမႈကို ပို၍
ရရွိႏိုင္သည္။


(85) လက္ေအာက္ငယ္သားမ်ားအား တူညီေသာ လြတ္လပ္မႈႏွင့္ တူညီေသာ အခြင့္အေရးေပးပါ။
 
(86) မိမိ အျမင့္သို႔ေရာက္သြားေသာအခါ ေအာက္ကို ျပန္ၾကည့္ၿပီး ေနာက္ကလူကို အကူအညီေပးပါ။
 
(87) ေနာက္လိုက္မ်ားအား ဆြဲေဆာင္ႏိုင္ေသာ အေျခခံပန္းတိုင္မ်ားႏွင့္ တန္ဖိုးမ်ား သတ္မွတ္ေဆာင္ရြက္ပါ။
 
(88) မွန္မွန္ကန္ကန္ရပ္ေသာသူႏွင့္ အတူရပ္ပါ၊ သူ မွန္ကန္ေနလွ်င္ သူႏွင့္အတူတူရပ္ပါ။ သူအမွား
လုပ္ေသာအခါ သူ႔ကို စြန္႔ခြာလိုက္ပါ။
 
(89) လုပ္ရပ္မမွန္ကန္ဘဲႏွင့္ မိမိ၏အက်င့္စ႐ုိက္ေၾကာင့္ သူတစ္ပါးကို ဘယ္ေတာ့မွ် ၀န္မပိပါေစႏွင့္။
 
(90) အဖြဲ႔အစည္း၏ ရည္မွန္းခ်က္မ်ားကို တိုးတက္ျမႇင့္တင္ရန္ႏွင့္ ပူးေပါင္းအက်ိဳးေဆာင္သူမ်ားကို ကူညီရန္မွာေခါင္းေဆာင္၏ တာ၀န္ျဖစ္သည္။
 
(91) ဘ၀တူျပည္သူတို႔၏ ယံုၾကည္အားကိုးမႈကို တစ္ႀကိမ္မွ် လက္လႊတ္ရလွ်င္ သူတို႔၏ ေလးစားၾကည္ညိဳမႈကိုေနာက္ထပ္ဘယ္ေတာ့မွ် ရရွိႏိုင္ေတာ့မည္မဟုတ္။


(92) ေခါင္းေဆာင္ေကာင္းသည္ သူ႔လုပ္ငန္းၿပီးေျမာက္ေသာအခါ၊ သူ႔ရည္မွန္းခ်က္ ေအာင္ျမင္ေသာအခါလက္ေအာက္ငယ္သားမ်ားအား ‘ဒီအလုပ္ကို ကၽြန္ေတာ္တို႔ကိုယ္တိုင္ လုပ္တာ’ ဟူ၍ ဂုဏ္ယူေျပာၾကားခြင့္ျပဳသည္။
 
(93) ေနာက္လိုက္မ်ားေၾကာင့္ အေႏွာင့္အယွက္မျဖစ္ပါႏွင့္၊ မလံုမျခံဳမျဖစ္ပါႏွင့္။
 
(94) အခ်င္းခ်င္း ပဋိပကၡျဖစ္ေနသူမ်ားအား မ်က္ႏွာခ်င္းဆိုင္ ဆံုေပးၿပီး ညႇိႏႈိင္းေဆြးေႏြးေစပါ။ မိမိက လမ္းၫႊန္ထိန္းမတ္ေပးပါ။
 
(95) လုပ္ငန္းေအာင္ျမင္လွ်င္ လက္ေအာက္ငယ္သားမ်ား ဂုဏ္ယူၾကပါေစ။ လုပ္ငန္းမေအာင္ျမင္လွ်င္
မိမိေၾကာင့္ဟု ထင္ၾကပါေစ။
 
(96) လက္ေအာက္ငယ္သားမ်ားထံသို႔ သူတို႔မွန္သည္၊ မိမိမွားသည္ဆိုေသာ ပုဂၢိဳလ္ေရးေပးစာမ်ား ေရးပို႔ပါ။
 
(97) လက္ေအာက္ငယ္သားမ်ားက အၾကံေကာင္း ဉာဏ္ေကာင္းမ်ား တင္ျပလာလွ်င္ လက္ေတြ႔ အေကာင္အထည္ေဖာ္ခိုင္းပါ။ သို႔ေသာ္ မိမိက လုပ္ငန္းတိုးတက္မႈအတြက္ ၾကပ္မတ္ေပးပါ။
 
(98) ေရွ႕တန္းတပ္မွဴးမ်ား မေအာင္ျမင္လွ်င္ မိမိလည္း မေအာင္ျမင္၊ မိမိ၏အလုပ္အမႈေဆာင္မ်ားလည္းမေအာင္ျမင္။
 
(99) အဖြဲ႔အစည္းတစ္ခုတြင္ လူပုဂၢိဳလ္တစ္ေယာက္အေပၚတြင္ မတည္ဆိုသည္ကို ဘယ္ေတာ့မွ် မေမ့ပါႏွင့္။
 
(100) မိမိ၏ အဖြဲ႔အစည္းတြင္ အခက္ခဲဆံုး လုပ္ေဆာင္ရသူမ်ားအား အႀကီးက်ယ္ဆံုး ဂုဏ္ျပဳခ်ီးက်ဴးပါ။
(101) မိမိ၏ ေနာက္လိုက္ငယ္သားမ်ားအား ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္ေစျခင္းျဖင့္ စည္း႐ုံးပါ။
 
(102) လက္ေအာက္ငယ္သားမ်ား စိတ္ပါလက္ပါ ခ်က္ခ်င္း လိုက္နာေဆာင္ရြက္ႏိုင္မည့္ ေရတိုပန္းတိုင္မ်ားကို
တိက်ျပတ္သားစြာ သတ္မွတ္ပါ။
 
(103) အုပ္စုတစ္ခု၏ ေခါင္းေဆာင္အျဖစ္ႏွင့္ တစ္စံုတစ္ခုကို လုပ္ႏိုင္ေသာပုဂၢိဳလ္က အုပ္စုတစ္ရာ၏
ေခါင္းေဆာင္အျဖစ္ႏွင့္ ဘာတစ္ခုမွ် မလုပ္ႏိုင္ေသာ ပုဂၢိဳလ္အား ေက်ာ္တက္သြားလိမ့္မည္။
 
(104) တစ္ခါတစ္ရံ အခက္အခဲကို တိုက္႐ုိက္ျဖတ္ေက်ာ္ျခင္းထက္ သြယ္၀ိုက္ေျဖရွင္းျခင္းက ပို၍ အက်ိဳးရွိ
ႏိုင္သည္။
 
(105) ယေန႔ လုပ္ႏိုင္တာေတြကို မနက္ျဖန္လုပ္ဖို႔ ခ်န္မထားပါႏွင့္။
 
(106) စစ္ပြဲကို မဟာဗ်ဴဟာသက္သက္ျဖင့္ မေအာင္ျမင္ႏိုင္၊ အတင္း၀င္ေရာက္ တိုက္ခိုက္ျခင္းျဖင့္ ပို၍
ေအာင္ျမင္ႏိုင္သည္။
 
(107) နိစၥဓူ၀အားမာန္အျပည့္ျဖင့္ မလုပ္လွ်င္ ဘယ္လုပ္ငန္းမွ် မၿပီးေျမာက္ႏိုင္။
 
(108) တစ္၀က္တစ္ပ်က္သာၿပီးေသာအလုပ္သည္ လုပ္အားျဖဳန္းေသာ အလုပ္ျဖစ္သည္။





ေမာင္ေပၚထြန္း - စံျပေခါင္းေဆာင္စာအုပ္မွ အခ်က္အလက္မ်ားကို ေကာက္ႏႈတ္ထားပါသည္....
Credit Ucs Jugger


Read More »

ျမန္မာအတြက္ ပထဝီႏိုင္ငံေရးကစားပြဲ တစ္ရပ္ ျဖစ္လာမယ့္ တရုတ္-ျမန္မာေရနံဓါတ္ေငြ ့ပိုက္လိုင္း



အခုလာမယ့္ ေမလမွာဆို အေရးႀကီးတဲ့ကိစၥတစ္ခုဟာ တရုတ္ျပည္ရဲ ့ပထဝီဝင္အေနအထားကို ထူးျခားမႈတစ္ခုခု
ျဖစ္ေစပါေတာ့မယ္။ ကမၻာ့ တိုက္ႀကီးတစ္ခုစာပမာဏရွိတဲ့
တရုတ္ျပည္ဟာ ၎ရဲ႕စီးပြားေရး ဖြံ ့ၿဖိဳးတိုးတက္မႈကို ႏိုင္ငံ
အေရွ႕ပိုင္း ကမ္းရိုးတန္းၿမိဳ႕ေတြမွာ အေျခစိုက္ ေဖၚေဆာင္ လာခဲ့ရာမွ ႏိုင္ငံရဲ ့ေျမာက္ဘက္ကို အေျခခ်ပါေတာ့မယ္။
အရွည္အားျဖင့္ ကီလိုမီတာ ၈၀၀ ရွည္တဲ့ တရုတ္-ျမန္မာ
ေရနံနဲ ့ဓါတ္ေငြ႕ ပိုက္ လိုင္းဟာ တရုတ္ျပည္ရဲ ့အေနာက္
ဘက္ပိုင္း ယူနန္ျပည္နယ္ ၿမိဳ ့ေတာ္ကူမင္းကို ျမန္မာမွတဆင့္ ဘဂၤလားပင္လယ္ေအာ္အထိ သြယ္ တန္းကာ တည္ရွိ လာေတာ့မယ္ျဖစ္ပါတယ္။ ေနာက္ႏွစ္ဆိုရင္ေတာ့ ဓါတ္ေငြ ့ ပိုက္လိုင္းအျပင္ ေရနံပိုက္လိုင္းကလည္း အဲဒီလမ္းေၾကာင္း
အတိုင္း စတင္ဖြင့္လွစ္ၿပီး ေရနံေတြ ပို ့လႊတ္ပါေတာ့မယ္။ ပိုက္လိုင္းေတြနဲ႔အတူ ကားလမ္းနဲ ့ရထားလမ္းေတြကလည္း လိုက္လာပါေတာ့မယ္။

တရုတ္ဟာ ပထဝီအေနအထားအရ အေမရိကန္လို
တစ္ဖက္စီမွာ ပစိဖိတ္နဲ႔ အတၱလန္တိတ္ သမုဒၵရာေတြ
တည္ရွိေနၿပီး ပင္လယ္ထြက္ ေပါက္ အတြက္ ပူစရာမရွိတဲ့
အေနအထားမ်ိဳး မဟုတ္ပါဘူး။ ဒါေပမယ့္ အခုေတာ့ တရုုတ္ဟာ ေနာက္ထပ္အေကာင္းဆံုးတစ္ခုလို႔ ဆိုရမယ့္ ပင္လယ္ထြက္ေပါက္တစ္ခုကို ျမန္မာထံမွ ရရွိေတာ့မွာ
ျဖစ္ပါတယ္။ ျမန္မာ့အေရးကၽြမ္းက်င္သူ ျဖစ္ၿပီး ျမန္မာ
အစိုးရရဲ ့အႀကံေပးတစ္ဦးလည္း ျဖစ္သူ ဦးသန္႔ျမင့္ဦး
ကေတာ့ “တရုတ္မွာ ခ်ိဳ႕တဲ့ေနတာကေတာ့ သူ႔ကိုယ္ပိုင္ ကာလီဖိုးနီးယားပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ အဲဒါက ေနာက္ထပ္
ပင္လယ္ ကမ္းရိုးတန္း တစ္ခုျဖစ္ၿပီး ဟိုးအတြင္းပိုင္းက
ေဝးလံေခါင္ဖ်ားတဲ့ ျပည္နယ္ေတြဆီကို ကုန္စည္ဆက္သြယ္
ပို႔ေဆာင္ႏိုင္ဖို ့ပါ” လို႔ ေျပာပါတယ္။

ျမန္မာရဲ႕ ပထဝီႏိုင္ငံေရးအရ ထူးျခားစြာတည္ရွိမႈကို
၎၏ Where China Meet India စာအုပ္တြင္ ေရး
သားေဖၚျပခဲ့ေသာ ဦးသန္႔ ျမင့္ဦးက တရုတ္-ျမန္မာ
ေရနံ၊ဓါတ္ေငြ ့ပိုက္လိုင္းဟာ ေပက်င္းရဲ႕ “ပင္လယ္ႏွစ္ခု
ေပၚလစီ” မွာ မွတ္တိုင္တစ္ခုျဖစ္ေၾကာင္း ဆိုပါတယ္။ ထို႔
အတူပင္ ၾသဇာႀကီးမားတဲ့ ပညာရွင္၊ စာေရးဆရာ ေရာဘတ္
ကတ္ပလန္က ကမၻာႀကီးရဲ႕ တတိယအႀကီးဆံုးေရျပင္ျဖစ္ေသာ
အိႏိၵယ သမုဒၵရာ တြင္ တည္ရွိေရးတရုတ္ တို ့စြမ္းေဆာင္မွသာ ယင္းအခ်က္က တရုတ္တို႔ ကမာၻ႕အင္အားႀကီး စစ္အင္အား
ႏိုင္ငံျဖစ္လာမည္လား၊ သို႔မဟုတ္ ပစိဖိတ္သမုဒၵရာနဲ႔သာ ထိေတြ ့ေနရသည့္ ေဒသတြင္းအင္အားႀကီးႏိုင္ငံ အဆင့္ျဖင့္သာ ရွိေနမလားဆိုတာကို ဆံုးျဖတ္လိမ့္မယ္လို႔ ေျပာထား ပါတယ္။ ကတ္ပလန္က ၎ရဲ႕ခန္႔မွန္းမႈကို ႏိုင္ငံျခားေရးရာမဂၢဇင္းႀကီး
Foreign Affairs မွာ စိတ္ဝင္စားစရာ ေဆာင္းပါးအမည္
ႏွစ္ဆယ့္တစ္ ရာစုအတြက္ ဗဟိုခ်က္ေနရာ-အိႏိၵယသမုဒၵရာ
ထဲမွာ ကစားရမယ့္ပါဝါ "Center Stage for the 21st Century:
Power Plays in the Indian Ocean " ျဖင့္ေရးသားခဲ့ျခင္း
ျဖစ္ပါတယ္။


ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာ ၾကာေအာင္ပဲ အေနာက္တိုင္းဟာ ျမန္မာကို လူ႔အခြင့္အေရး၊ဒီမိုကေရစီ ရႈေထာင့္မ်ားကသာ ၾကည့္ခဲ့တာ ပါ။ဒီဇာတ္လမ္းထဲမွာ ေအာင္ဆန္းစုၾကည္ဟာ စစ္အာဏာရွင္
စနစ္ကေန တိုင္းျပည္ကို ကယ္တင္ဖို ့ရုန္းကန္ေနခဲ့တာ ပါဝင္
ခဲ့ပါတယ္။ ဒါကလည္း လူဦးေရ သန္း ေျခာက္ဆယ္ ပမာဏရွိတဲ့
ျမန္မာျပည္အတြက္ အထူးအေရးႀကီးတဲ့ ဇာတ္လမ္းတစ္ပုဒ္ပါပဲ။
ဒါေပမယ့္ ဒီလိုကိစၥႀကီးက ေနာက္ထပ္အေရးပါတဲ့ အခ်က္တစ္
ခ်က္ျဖစ္တဲ့ အာရွရဲ႕ မဟာဗ်ဴဟာအေျမာက္ဆုံး ႏိုင္ငံေတြထဲက
တစ္ခုကို အလုအယက္ ျဖစ္ေနၾကတဲ့ပြဲႀကီးကို အျမင္မႈန္ဝါးေအာင္ လုပ္ထားပါေတာ့တယ္။

တရုတ္နဲ႔ အိႏိၵယသမုဒၵရာတို႔ကို ခ်ိတ္ဆက္ေပးထားတဲ့
ဒီပိုက္လိုင္းဟာ ဘယ္လို ျဖစ္ေပၚလာခဲ့သလဲ ဆိုတာ
သတိရသင့္ပါတယ္။ ၁၉၉၀ႏွစ္ မ်ား အတြင္းမွာပဲ ျမန္မာဟာ
ျပင္သစ္တိုတယ္ ေရနံကုမၸဏီက တည္ေဆာက္ေပးတဲ့ ပိုက္လိုင္း
ကတဆင့္ ထိုင္းဆီကို ၎ရဲ႕ကမ္းလြန္ဓါတ္ေငြ႕ ေတြကို စတင္
ေပးပို႔ခဲ့ပါတယ္။ အဲဒီတုန္းက အိႏိၵယ၊ ေတာင္ကိုရီးယားနဲ ့
တရုတ္တို႔ဟာ ေနာက္ထပ္ ပိုႀကီးတဲ့ လုပ္ကြက္တစ္ခုကိုလည္း
ထပ္ရ ခဲ့ပါေသးတယ္။ ၂၀၀၆ မွာေတာ့ ေပက်င္းဟာ ကုလ လံုၿခံဳေရးေကာင္စီမွာ ျမန္မာရဲ႕ လူ႔အခြင့္အေရး ခ်ိဳးေဖါက္မႈ
ေတြကို ရႈတ္ခ်ေၾကာင္း ဆံုး ျဖတ္ခ်က္ကို ဗီတိုအာဏာသံုး
ပယ္ခ်ခဲ့ပါတယ္။ ဒီေနာက္ အခ်ိန္တိုေလးအတြင္းမွာပဲ ယူနန္ပိုက္လိုင္းစာခ်ဳပ္ကို တရုတ္တို႔ ရရွိသြားပါေတာ့တယ္။
အခုလို အိႏိၵယသမုဒၵရာဆီ ျမန္မာကို ျဖတ္လို႔ လမ္းေပါက္သြား
တာဟာ အခုရာထူးကအနားယူေတာ့မယ္ သမၼတ ဟူက်င္ေတာင္
ေျပာတဲ့ “တရုတ္ရဲ ့ မာလကၠာေရလက္ၾကား ျပႆနာ” ကို
ေျဖရွင္းဖို ့စတင္ႏိုင္ခဲ့တာပဲ ျဖစ္ပါေတာ့တယ္။ တရုတ္ဟာ ၎တင္သြင္းသမွ် ေရနံ စုစု ေပါင္းရဲ ့၈၀ ရာခိုင္ႏႈန္းကို အခု
အခ်ိန္ထိ အေမရိကန္ေရတပ္က ထိန္းခ်ဳပ္ႏိုင္စြမ္းရွိတဲ့ မေလး
ရွားနဲ႔ ဆူမၾတားကၽြန္းတို႔ၾကားက က်ဥ္းေျမာင္းတဲ့ အဲဒီ ေရလက္
ၾကားေလးကို အသံုးျပဳေနရတာပါ ။ဒါ့ေၾကာင့္ သူ႔အတြက္
အႏၱရာယ္ရွိတဲ့ ဒီလမ္းေၾကာင္းေလးကို ေရွာင္လႊဲခ်င္ေနတာ
သဘာဝ က်ပါတယ္။ အခု ျမန္မာကျဖတ္မယ့္ ပိုက္လိုင္းသစ္
ကေတာ့ တရုတ္တို႔ အေရွ႕အလယ္ပိုင္းက သေဘၤာနဲ႔ သယ္လာတဲ့
ေရနံေတြကို ရခိုင္ကမ္း လြန္ကေန ျမန္မာကိုျဖတ္ၿပီး ပို႔မွာျဖစ္လို႔ မာလကၠာေရလက္ၾကားကို မွီခိုရမႈမွာ သံုးပံုတစ္ပံုေလာက္
ေလ်ာ့က်သြားမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ ျမန္မာကပို႔ မယ့္ ဓါတ္ေငြ႕ပိုက္လိုင္းဟာ တစ္ႏွစ္ကို ကုဗမီတာ ၁၂ ဘီလီယံ ပို႔ႏိုင္ၿပီး ဒါဟာ တရုတ္ျပည္အေနနဲ႔ တင္သြင္းေနသမွ် ဓါတ္ေငြ႕စုစုေပါင္းရဲ႕ ၂၈ ရာခိုင္ႏႈန္းအထိ ရွိေနတာပါ။

ျမန္မာမွာ တရုတ္ရဲ႕ၾသဇာလႊမ္းမိုးမႈကလည္း ဆက္ရွိေန
ပါဦးမယ္။ ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္းမွာ တရုတ္ႏိုင္ငံသား သန္းခ်ီၿပီး
ေျပာင္းေရႊ႕ဝင္ေရာက္လာခဲ့ ၿပီး ႏိုင္ငံရဲ႕ဒုတိယၿမိဳ႕ေတာ္
မႏၱေလးဟာ ဆိုရင္လည္း တရုတ္ၿမိဳ႕လို႔ လူေတြခံစားေန
ၾကရတယ္။ ဝ တိုင္းရင္းသား လူနည္းစုေတြ ေနထိုင္ၾကတဲ့
နယ္ဟာ တရုတ္နဲ႔ ကပ္လ်က္ရွိေနၿပီး ျမန္မာဘက္က သြားရင္
ေတာ့ စစ္တပ္ကင္းစခန္းေတြကေနသာ ျဖတ္သြားႏိုင္မွာ
ျဖစ္တယ္။ ဒါေပမဲ့ တရုတ္ ကုမၸဏီေတြဟာ ျမန္မာႏိုင္ငံထဲ
ႏွစ္ပါင္းမ်ားစြာၾကာေအာင္ ဝင္လာခဲ့တာမို ့ အခုဆို သတၱဳတြင္း
ေတြနဲ႔ ဆည္ေျမာင္းေတြ တည္ေဆာက္ ေရး လုပ္ငန္းေတြမွာ
ေဒၚလာ ဘီလီယံနဲ႔ ခ်ီၿပီး ရင္းႏွီးျမဳပ္ႏွံမႈေတြ လုပ္ထားေနၿပီးပါၿပီ။ ဒါ့ေၾကာင့္ ျမန္မာမွာ တရုတ္ရဲ႕ လႊမ္းမိုးမႈဟာ သိပ္ႀကီး ေနတာကို
၂၀၁၀ တုန္းက အေမရိကန္ အထက္လႊတ္ေတာ္ အမတ္တစ္ဦး
ျဖစ္္တဲ့ ဂ်င္မ္ဝက္ဘ္က တခ်ိန္က ျဗိတိသွ် အိႏိၵယျပည္ရဲ႕
တစ္စိတ္ တစ္ပိုင္းျဖစ္ခဲ့တဲ့ ျမန္မာဟာ “တရုတ္ရဲ႕ ျပည္နယ္တစ္ခု
ျဖစ္ဖို႔ အႏၱရာယ္ ရွိလာေနၿပီ” လို႔ ေျပာခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။

တကယ္ေတာ့ ျမန္မာမွာ တရုတ္လႊမ္းမိုးမႈကို ေၾကာက္တဲ့ အေၾကာက္တရားေတြဟာ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီးေတြနဲ႔ ၀ါရွင္တန္ရွိ အေမရိကန္အစိုးရတို႔ကို အေပးအယူလုပ္ ညိွႏႈိုင္းမႈေတြ ရေအာင္ ျပဳလုပ္ေပးလိုက္တာပါပဲ။ ျမန္မာရဲ႕ ၂၀၁၁ မွာ အစိုးရသစ္တက္လာၿပီး အေျပာင္းအလဲအတြက္ လမ္း ဖြင့္ေပးလာတာေတြဟာ အာရွကို ဦးတည္ခ်ဥ္းကပ္လာေနတဲ့
အေမရီကန္ရဲ႕ အလွည့္အေျပာင္းနဲ႔ လာတိုက္ဆိုင္ေနပါတယ္။
ဒီအခ်က္က ရုတ္တရက္ ေအာင္ျမင္မႈ ရသြားတဲ့ ဒီမိုကေရစီ အေျပာင္းအလဲေတြထက္ ပထဝီႏိုင္ငံေရးအရ စဥ္းစားမႈေတြက ပိုၿပီးအဆံုးအျဖတ္က်ေနတာကို ျပ သေနတာလည္း ျဖစ္
ေကာင္းျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီးေတြရဲ႕ ပထမဆံုးေသာ အခ်က္ျပမႈကေတာ့ ႏိုင္ငံေရးအက်ဥ္းသားေတြကို လႊတ္ေပး လိုက္တာမဟုတ္ပါဘူး။ တန္ဖိုးေငြ ေဒၚလာ ၃ ဒႆမ ၆
ဘီလီယံရွိတဲ့ တရုတ္တို႔ ေဆာက္လုပ္ေနတဲ့ ျမစ္ဆံုဆည္
ႀကီးကို ရပ္ဆိုင္းခိုင္းလိုက္ ျခင္းပါပဲ။

အဲဒီကစလို ့ ျမန္မာကို ယွဥ္ၿပိဳင္လြန္ဆြဲလုရတဲ့ ပြဲႀကီးဟာ စတင္လာခဲ့ပါေတာ့တယ္။ အေမရိကန္နဲ႔ ဥေရာပတို႔ဟာ လက္ရွိအခ်ိန္ထိေတာ့ ျမန္မာ မွာ ေထာက္ပံ့ေရးေအဂ်င္စီ
ေတြ၊ အဖြဲ ့အစည္းေပါင္းစံုေတြကတဆဆင့္သာ ဝင္ေရာက္
ေနပါတယ္။ ဒီကာလအတြင္း ဆန္ရွင္ေတြလုပ္ ၿပီး ျမန္မာကို ပိတ္ဆို႔ထားတဲ့အခ်ိန္ေတြ အတြင္းကေတာင္ တစ္ခါမွထြက္
မသြားဖူးတဲ့ ဂ်ပန္ဟာ ေၾကြးၿမီ ေဒၚလာ ေျခာက္ဘီလီယံခန္႔ကို
ေလွ်ာ္ပစ္ကာ ျမန္မာနဲ ့ထိေတြ႕ဆက္သြယ္မႈေတြ လ်င္လ်င္
ျမန္ျမန္ ျပန္လုပ္လာေနပါေတာ့တယ္။ ဒါဟာ ျပည္တြင္းမွာ
ဂ်ပန္အေနနဲ႔ ရင္းႏွီးျမဳပ္ႏွံမႈေတြ ျပန္လုပ္ေတာ့မယ္ဆိုတဲ့
သေဘာကို ျပသေနတာပါ။ ဒါ့အျပင္ ဒီတစ္ပတ္ အတြင္းမွာပဲ ပါရီကလပ္ကေန ျမန္မာကို ေၾကြးၿမီေတြ ေလွ်ာ္ပစ္ဖို႔နဲ႔
ေနာက္ထပ္ ေငြစီးေၾကာင္းအသစ္ေတြဝင္လာဖို႔ လမ္း
ေဖါက္ေပးတာေတြ ျဖစ္လာခဲ့ပါၿပီ။ အခုအခ်ိန္မွာ ဘယ္ အေနာက္ႏိုင္ငံကမွေရာ၊ ဂ်ပန္ ကပါ ရင္းႏွီးျမဳပ္ႏွံမႈ ႀကီးႀကီး
မားမားေတြကို အသစ္စတင္လုပ္ေဆာင္ဖို႔ မရွိေသးေပမယ့္ ထားဝယ္ေရနက္ဆိပ္ကမ္း စီးပြားေရးဇုန္မွာ ရင္းႏွီးျမဳပ္ႏွံဖို႔
ကိုေတာ့ စိတ္ဝင္စားမႈေတြ ရရွိေနပါတယ္။

သံတမန္ေရး အဝန္းအဝိုင္းမွာလည္း အေမရိကန္ဟာ
ျမန္မာကို ၎ရဲ ့အေရွ႕ေတာင္အာရွ ေကာ္ဘရာဂိုးလ္မွာ လာေရာက္ေလ့လာဖို႔ ဖိတ္ေခၚ ထားပါတယ္။ ဒီလိုျဖစ္စဥ္
ေတြထဲမွာ တရုတ္ကေတာ့ ေနာက္က်က်န္ေနပါတယ္။
ေနျပည္ေတာ္ဟာ ျပည္တြင္းမွာ အႀကီးမားဆံုး ေၾကးနီမိုင္း
ျဖစ္တဲ့ လက္ပေတာင္းေတာင္ စီမံကိန္းတည္ေဆာက္မႈ
ေနာက္ကြယ္က ေျမယာသိမ္းယူမႈေတြနဲ႔ ပတ္ဝန္းက်င္ ညစ္ညမ္းမႈေတြကို ေကာ္မရွင္ဖြဲ႕ စံုစမ္းေနၿပီး မၾကာမီက
တရုတ္နယ္စပ္မွာ ကခ်င္တပ္ေတြကို ဗံုးႀကဲတိုက္ခိုက္ရင္း
တရုတ္နယ္စပ္ထဲ အေျမာက္ဆံေတြ က်ေရာက္ေစကာ
စိတ္ အေႏွာင့္အယွက္ျဖစ္ေစခဲ့ပါတယ္။

နိဂံုးခ်ဳပ္အေနနဲ ့ လက္ရွိျဖစ္ေပၚမႈ အခင္းအက်င္းမ်ားကို သံုးသပ္ရရင္ ေနျပည္ေတာ္ဟာ တရုတ္ကို စြန္႔လႊတ္ပစ္
လိုက္မွာေတာ့ မဟုတ္ေသးပါ ဘူး။ အေျခအေနက အေရွ႕
ကို လႊင့္ပစ္ၿပီး အေနာက္ကိုဖက္တြယ္လိုက္ဖို႔ကလည္း
အမ်ားႀကီး ျဖစ္ႏိုင္ေသးပါဘူး။ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္လို
ေခါင္းေဆာင္တစ္ဦးကေတာင္မွ အခုအေနအထားကို မဟာဗ်ဴဟာက်က် ေကာင္းေကာင္းၾကီး သိထားေနပါတယ္။
သူမက “တရုတ္ဟာ ျမန္ မာနဲ ့ကပ္လ်က္မွာရွိေနျပီး အေမရိ
ကန္ကေတာ့ ခပ္လွမ္းလွမ္းမွာ ရွိေနတယ္ဆိုတာကို ေမ့ပစ္
လို ့မရပါဘူး”လို႔ ေျပာထားတာပါ ။တကယ္လို႔ သူမသာ သမၼတျဖစ္လာခဲ့ရင္ေတာ့ သူမဟာ အေမရိကန္နဲ႔ တရုတ္ ၾကားက ျမန္မာရဲ႕အေနအထားကို ပထဝီႏိုင္ငံေရးကစားပြဲ
တစ္ခုအျဖစ္ေရာ၊ ဒီမိုကေရစီေရး ကစားပြဲတစ္ခုအျဖစ္ပါ
ဘယ္လို ကစားသြားမလဲဆိုတာကို ေစာင့္ၾကည့္ရမွာ စိတ္ဝင္စားစရာ ျဖစ္ေနပါေၾကာင္း တင္ျပလိုက္ရပါတယ္။

ကိုသြင္

Ref: David Pilling, Pipeline marks scramble for Myanmar. Fanicial Times,30 th Janaury.

မူရင္းေဆာင္းပါးရွင္ ေဒးဗစ္ေပးလင္းသည္ Financial Times သတင္းစာ၏ အာရွအယ္ဒီတာျဖစ္ကာ ၎၏ ပင္တိုင္က႑တြင္ စီးပြားေရး၊ ရင္းႏွီးျမဳပ္ႏွံမႈႏွင့္ ႏိုင္ငံေရးဆိုင္ရာ ေဆာင္းပါးမ်ားကို ေရးသားေနသူ ပင္တိုင္ေဆာင္းပါးရွင္တစ္ဦး ျဖစ္ပါသည္။
Read More »

လိမ္ေျပာမေျပာ အလြယ္တကူ အကဲခတ္နည္း



လူတစ္ေယာက္ လိမ္ေျပာတယ္ မေျပာဘူးဆုိတာ သိရခက္ပါတယ္။ အထူးသျဖင့္ လည္လည္ဝယ္ဝယ္ ရွိတဲ့ သူတစ္ေယာက္နဲ႔ စကားေျပာမိရင္ ကိုယ္ခံလို႔ ခံလိုက္ရမွန္းမသိ လိမ္သြားတာမ်ိဳးတို႔ေတာင္ ျဖစ္တတ္ပါတယ္။ ဒီေတာ့ လူတစ္ေယာက္န႔ဲ စကားေျပာတဲ့ သူ လိမ္လားမလိမ္လားဆုိတာ သိဖို ႔လိုအပ္လာပါတယ္။

1. Eye contact
...

လူတစ္ေယာက္ လိမ္ျပီဆုိရင္ နံပါတ္ ၁ လုပ္ႏိုင္ေခ်အမူအရာက မ်က္လံုးက အျမင္လြဲတာ ျဖစ္ပါတယ္။ စိုက္မၾကည့္ရဲပါဘူး။ ေတာင္ၾကည့္၊ ေျမာက္ၾကည့္ လုပ္ေနတတ္ပါတယ္။ ေနာက္ထပ္ ျဖစ္ႏိုင္ေခ် တစ္ခုကေတာ့ စိုက္ၾကည့္ျခင္း ျဖစ္ပါတယ္။ သူလိမ္ေနတာ မရိပ္မိေအာင္ တစ္ဖက္ရဲ ႔မ်က္ႏွာ အမူအရာကို လိမ္ေျပာသူ ေစာင့္ၾကည့္ေနလို႔ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ တစ္ခါခါဆုိ လိမ္ေျပာတဲ့သူက မ်က္ေတာင္ခတ္တဲ့ အၾကိမ္ေတာင္ သာမန္ ျမင္ေနက်အခ်ိန္ထက္ နည္းသြားပါတယ္။

2. Forced smile

Force smile ဆုိတာ ဘာသာျပန္လိုက္ရင္ တြန္းအားေပးမွုေၾကာင့္ ျပံဳးရယ္ မွု ျဖစ္ပါတယ္။ ဆုိလုိရင္က လုပ္ရယ္ ရယ္ျခင္း ျဖစ္ပါတယ္။ အမွန္ တကယ္ မဟုတ္ေသာ္ျငားလည္း ရယ္ခ်င္ ေယာင္ေဆာင္ပါတယ္။ အရမ္း ဟားရယ္တာမ်ိဳး မဟုတ္ပဲ ႏွုတ္ခမ္း လွုပ္ရံုေလး ရယ္တတ္ပါတယ္။ သဘာဝအတိုင္းသာ ရယ္မယ္ဆိုရင္ Natural Smile က - ပါး၊ မ်က္လံုး၊ ႏွာေခါင္း၊ ႏွဖူး စတာေတြ အကုန္လံုး တြန္႔သြား ေအင္ကို အမူအရာ ပီျပင္ပါတယ္။ စင္စစ္ ရယ္ေမာမွု (Genuine smile) ဆုိရင္ မ်က္လံုးက က်ဥ္းသြားျပီး ေမွးပါေမွးသြားပါတယ္။ ဟန္ေဆာင္ အျပံဳး ကေတာ့ ပါးစပ္တစ္ဝိုက္ လွုပ္ရွားမွုသာ ပိုျမင္ရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။

3. Head & Eye direction

ညာသန္ (Right Handed) လူဆုိရင္ မ်ားေသာအားျဖင့္ ျဖစ္ရပ္မွန္ တစ္ခုခု ကို ျပန္လည္စဥ္းစားတဲ့အခါ၊ တကယ္ျဖစ္ခဲ့တာ၊ ေတြ႔ခဲတာ၊ သိခဲ့တာ ကို ျပန္ေတြးတဲ့အခါ မ်က္လံုးက ညာဘက္အေပၚကို ၾကည့့္ရွုပါတယ္။ အဂၤလိပ္လိုဆုိရင္ (the right in an upward direction) ျဖစ္ပါတယ္။ ဒါဆုိရင္ အမွန္အတိုင္းေျပာေနတာ ျဖစ္ပါတယ္။ သုိ႔ေပမယ့္ စိတ္ကူးထဲ ရွိရာေျပာမယ္. စိတ္ကူးယဥ္ျပီးေျပာမယ္၊ တစ္ခုခု ဇာတ္လမ္း ဆင္ျပီးေျပာ မယ္ဆုိရင္ ဘယ္ဘက္ အေပၚကို ၾကည့္မွာ ျဖစ္ပါ တယ္။ (the left in an upward directoin). ဒါေၾကာင့္ ဒါက လိမ္ေျပာတာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဘယ္သန္ ဆုိရင္ေတာ့ ညာသန္ရဲ ႔ဆန္႔က်င္ဘက္ ျဖစ္ပါတယ္။

အထက္ပါ သံုးခ်က္ကို ပံုေသမွတ္လို႔ေတာ့ မရပါဘူး။ မ်ားေသာ အားျဖင့္ ျဖစ္ႏိုင္ေခ်ကို သီအိုရီ ထုတ္ယူထားျခင္း ျဖစ္ပါတယ္။ တစ္ခါ တစ္ေလက် မွားတတ္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ လူတစ္ေယာက္ လိမ္ေျပာ မေျပာ ကို ဒါေတြ သိရံုနဲ႔ မလံုေလာက္ေသးပါဘူး။ လိမ္ေျပာေနသူ ကုိ ေထာက္ လွမ္းႏိုင္မယ့္ အျခားေသာ Body Language, ကိုယ္ပိုင္ အသိဥာဏ္၊ စဥ္းစား ဆင္ျခင္ခ်က္ေတြကို ေပါင္းစပ္မယ္ဆုိရင္ အနည္းနဲ႔ အမ်ားေတာ့ အလိမ္ခံ ရျခင္းက ကင္းေဝးမွာ ျဖစ္ပါတယ္။
--
Ref:ezinearticles.com
--
http://www.innewsmyanmar.com/2012/12/blog-post_9971.html
Read More »

ျပည္ေထာင္စုေန႕အမီ သိကၡာျပန္ဆယ္ႏိုင္ပါ့မလား





ျပည္ေထာင္စုေန႕ကို ဘယ္တိုင္းရင္းသားေခါင္းေဆာင္မ်ား တက္ၾကမလဲ

စစ္အစိုးရလက္ထက္မွာ လြတ္လပ္ေရးေန႕နဲ႕ ျပည္ေထာင္စုေန႕ထက္ တပ္မေတာ္ေန႕ကိုသာ လူငယ္မ်ား ပိုသိၾကတယ္။ လြတ္လပ္ေရးမွာ ျပည္သူေတြ မေပ်ာ္ႏိုင္ခဲ့တာ ၾကာၿပီ။ ျပည္ေထာင္စုေန႕မွာလည္း တိုင္းရင္းသားလူမ်ဳိးမ်ား မေပ်ာ္ႏိုင္ခဲ့တာ ၾကာၿပီ။ ဒီႏွစ္မွာလည္း ျပည္ေထာင္စုေန႕ကို ဆင္ယင္က်င္းပမွာပါ။ ဒါေပမဲ့ အစိုးရက ကခ်င္ကို ရက္ရက္စက္စက္ ထိုးစစ္ဆင္ၿပီး အျပစ္မဲ့ကခ်င္ျပည္သူမ်ားကို ႏွစ္ႏွစ္ၾကာမွ် မုဒိမ္းက်င့္၊ ဖမ္းဆီး၊ ႏွိပ္စက္၊ သတ္ျဖတ္ခဲ့တဲ့အတြက္ အစိုးရက်င္းပတဲ့ ျပည္ေထာင္စုေန႕ကို ဘယ္တိုင္းရင္းသားေခါင္းေဆာင္မ်ား တက္ၾကမလဲ စိတ္ဝင္စားစရာပါ။


ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကို ထုတ္သုံးႏိုင္ေျခရွိ

ေၾကးနီစီမံကိန္းအၾကမ္းဖက္မႈမွာ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကို ထုတ္သုံးခဲ့လို႕ အစိုးရက သက္သာရာရခဲ့ပါတယ္။ ကခ်င္အေရးမွာလည္း ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကို ထုတ္သုံးႏိုင္တယ္လို႕ ဆိုၾကပါတယ္။ လက္ရွိအေျခအေနမွာ အစိုးရတပ္နဲ႕ကခ်င္တပ္ မ်က္ႏွာခ်င္းဆိုင္လို႕ မေကာင္းပါ။ အစိုးရနဲ႕တိုင္းသားလူမ်ဳိးမ်ားၾကားမွာလည္း သံသယေတြ ႀကီးထြားလာၿပီျဖစ္တယ္။ အေျခအေနအရ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးလုပ္ငန္းေဖာ္ေဆာင္ေရးအဖြဲ႔မွာ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ ပါဝင္လာဖို႕ အေကာင္းဆုံးအခ်ိန္ ျဖစ္တယ္။ ဒါေပမဲ့ တစ္ခုစဥ္းစားစရာရွိတာက ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကို လုပ္ေဖာ္ကိုင္ဖက္တစ္ဦးအေနနဲ႕ သေဘာထားတယ္လို႕ သမၼတဦးသိန္းစိန္က ေျပာေျပာေနေပမဲ့ သူ႕စကား ပ်က္ေပါင္းမ်ားေတာ့လည္း သူ႕စိတ္ရင္းကို ခန္႕မွန္းလို႕မရေတာ့ပါဘူး။ ေလာေလာဆယ္မွာ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္က ဘယ္ဘက္ကိုမွ မပါခဲ့လို႕ ေစ့စပ္ေရးလုပ္ရင္ အသင့္ေတာ္ဆုံး ျဖစ္တယ္။ တိုင္းရင္းသားမ်ားကို ေခ်ာ့လို႕မရေတာ့ဘူးလို႕ အစိုးရက ထင္ခဲ့ရင္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကို အေသအခ်ာ ထုတ္သုံးလာမွာ ျဖစ္တယ္။


ကခ်င္နဲ႕အစိုးရတပ္တို႕ကေရာ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကို လက္ခံႏိုင္လား

ေမးစရာရွိတာက ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကို ကခ်င္နဲ႕အစိုးရတပ္တို႕ လက္ခံၾကသလားဆိုတာပဲ။ ျဖစ္သမွ်ျပႆနာေတြထဲမွာ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ မပါဝင္တာ ၾကာလွၿပီပဲ။ အစိုးရအကူအညီေတာင္းတဲ့အတြက္ ေၾကးနီကိစၥမွာ ပါခဲ့ေပမဲ့ ႏိုင္ငံေရးသိကၡာမက်ဖို႕ မနည္းထိန္းခဲ့ရပါတယ္။ ကခ်င္အေရးမွာလည္း ကခ်င္လူမ်ဳိးမ်ားက ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္အေပၚ မေက်နပ္မႈမ်ား ျဖစ္ခဲ့ေၾကာင္း လူတိုင္းအသိျဖစ္တယ္။ ဒါေပမဲ့ ကခ်င္ေတြက ဒုကၡေရာက္တဲ့အခ်ိန္မွာ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္အသံကို ၾကားခ်င္ေပမဲ့ မၾကားခဲ့ရလို႕ မေက်နပ္ၾကျခင္းလို႕ ယူဆမိပါတယ္။ ကခ်င္မ်ားကို ကယ္တင္ဖို႕ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္အေနနဲ႕ မေနာက္က်ေသးပါဘူး။ အဓိကျပႆနာက စစ္တပ္ပါ။ ျမန္မာ့တပ္မေတာ္အေနနဲ႕ အဖရင္းကို သစၥာေဖာက္ၿပီး ဖေထြးေနာက္ လိုက္ခဲ့ကတည္းက ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္းမ်ဳိးဆက္မ်ားနဲ႕ မိဘျပည္သူမ်ားကို ရန္သူသဖြယ္ ဆက္ဆံလာတဲ့သမိုင္း ရွိပါတယ္။ ေလာေလာဆယ္မွာ ျမန္မာ့တပ္မေတာ္အေနနဲ႕ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကို အေလးျပဳဖို႕ အဆင္သင့္ျဖစ္ၿပီလား။ မေသခ်ာေသးပါ။


ျပည္ေထာင္စုေန႕အမီ သိကၡာကို ျပန္ဆယ္ႏိုင္ပါ့မလား

အစိုးရအေနနဲ႕ ကခ်င္ကို မတရားတိုက္ခဲ့တဲ့အတြက္ ႏိုင္ငံေရးအရ သိကၡာက်ခဲ့ရပါတယ္။ ၿမီးရွင္ႏိုင္ငံမ်ားက ျမန္မာ့ေႂကြၿမီးကို ေလ်ာ္ပစ္ျခင္းမွာ ေထာင္ျမင္ရာစြန္႕သေဘာသာ ျဖစ္လို႕ အဆင္ေျပေနတယ္လို႕ ယူဆလို႕မရပါ။ လႊတ္ေတာ္မွာ ႏိုင္ငံေရးစကားမေျပာရဘူးေျပာတဲ့ သူရေရႊမန္း၊ ဘယ္သူမွ မနာခဲ့တဲ့ အမိန္႕ေတြကို တသြင္သြင္ေပးေနတဲ့ သိန္းစိန္၊ ဘယ္သူကိုမွ မႈစရာမလိုဘဲ ေသနတ္ကို တဒို္င္းဒိုင္းပစ္ေနတဲ့ မင္းေအာင္လႈိင္တို႕ကို အေမရိကန္နဲ႕တ႐ုတ္တို႕က စိတ္အပ်က္ႀကီးပ်က္ခဲ့ၿပီ။ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးတည္ေဆာက္တဲ့ေနရာမွာ ဘယ္တုန္းကမွ နာမည္ေကာင္းမထြက္ခဲ့တဲ့ ေနာ္ေဝကလြဲရင္ အျခားဥေရာပႏိုင္ငံမ်ားလည္း ျမန္မာအစိုးရရဲ႔ အၾကမ္းဖက္မႈမ်ားကို သတိထားမိလာၾကၿပီျဖစ္တယ္။ စီးပြားေရးကို ျပန္ပိတ္ဆို႕တဲ့အထိ မဟုတ္ရင္ေတာင္ ျမန္မာအစိုးရမွာ ဖိအား အေတာ့္ကို မ်ားေနပါၿပီ။

ဒီဖိအားကို ေလွ်ာ့ခ်ဖို႕ အစိုးရက ျပည္ေထာင္စုေန႕ကို အသုံးခ်လာမွာကေတာ့ အေသအခ်ာပါပဲ။ ေနာက္ဆုတ္ရင္းနဲ႕ ေရွ႔ကို တိုးမိတဲ့ တပ္မ်ားကို ဆုတ္ေပးစရာမလိုဘဲ လိုင္ဇာကို ရာသက္ပန္ပိတ္ဆို႕ထားလို႕ရေအာင္၊ လိုင္ဇာကို သိမ္းစရာမလိုဘဲ လက္ထဲေရာက္ေအာင္၊ ႏိုင္ငံေရးအရ ဘာသေဘာတူညီခ်က္ကိုမွ လုပ္စရာမလိုဘဲ အပစ္ကို ရပ္ႏိုင္ေအာင္၊ ျပည္ေထာင္စုေန႕မွာ တိုင္းရင္းသားေခါင္းေဆာင္မ်ား တက္ေရာက္ေစၿပီး ႏိုင္ငံေရးအျမတ္ထုတ္ႏိုင္ေအာင္ အစိုးရအတြက္ အလြန္အေရးႀကီးေနပါတယ္။ ဒီလိုလုပ္ႏိုင္မွပဲ အစိုးရအတြက္ က်ဆင္းသြားတဲ့ ဂုဏ္သိကၡာကို အဖတ္ဆည္လို႕ရမွာပါ။ ဆီဂိမ္းအတြက္လည္း မ်က္ႏွာပန္းလွမွာပါ။ တိုက္စရာရွိေသးရင္ ဆီဂိမ္းၿပီးမွ ရမည္းရွာၿပီး တိုက္လိုက္႐ုံပါပဲ။ အေၾကာင္းျပခ်က္ ေပးစရာမယ္မယ္ရရ ဘာမွမရွိဘဲ ကခ်င္ကို တိုက္ခဲ့ၿပီပဲ။ အျခားလူမ်ဳိးမ်ားကို တိုက္ခ်င္ေသးရင္ ထတိုက္လိုက္႐ုံပဲ။

ဒါေပမဲ့ ေသခ်ာစဥ္းစားၾကည့္ပါ။ (၂)ႏွစ္ၾကာတိုက္ခဲ့တဲ့ စစ္ပြဲကို (၁၂)ရက္ထဲနဲ႕ အေျဖရွာလို႕ရမွာမဟုတ္၊ လိုင္ဇာနားေရာက္ေနတဲ့ အစိုးရတပ္ ဆုတ္ခြါသြားေအာင္ စည္း႐ုံးလို႕ရမွာမဟုတ္၊ အေပးအယူလုပ္ရတဲ့ညႈိႏႈိင္းေရးယဥ္ေက်းမႈကို ျမန္မာ့တပ္မေတာ္က နားမလည္ေသးေၾကာင္း ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္က ေျပာဖူးတဲ့လို႕ သူကိုယ္တိုင္ ပါဝင္ဦးမွာမဟုတ္တဲ့အတြက္ မလြယ္ေသးဘူးလို႕ သုံးသပ္ခ်င္ပါတယ္။

Credit:  Ven Ravika
Read More »

ဒီမုိကေရစီလမ္းစဥ္ကို ေလွ်ာက္လွမ္းႏိုင္ဖို့ ယခင္အစိုးရေခါင္းေဆာင္ေတြအျပင္ ျပည္သူ ေတြရဲ႔ အခန္းက႑လည္း အေရးပါတယ္။

 ျမန္မာျပည္ႀကီးဟာ ႏုိင္ငံေရးအကြဲအၿပဲ ဇာတ္လမ္းေတြေၾကာင့္ ဖြံ့ၿဖိဳးမႈေႏွးခဲ့ရတယ္ ဒုတိယဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီး မ်ိဳးၫြန့္(ၿငိမ္း)ႏွင္႕ ေတြ႔ဆံုျခင္း

ျမန္မာ့တပ္မေတာ္၌ အမွတ္(၁) တပ္ေပါင္းစု ေျခလ်င္တပ္ရင္း (ယခု အမွတ္(၁) ေျခလ်င္တပ္ရင္း)တြင္ တပ္ သားအဆင့္မွစကာ ဒုတိယဗုိလ္ခ်ဳပ္ႀကီး အဆင့္ထိ တာ၀န္ထမ္းေဆာင္ခဲ့ၿပီး ရန္ ကုန္တုိင္းေအးခ်မ္းသာယာေရးႏွင့္ ဖြံ႕ၿဖိဳး ေရးေကာင္စီဥကၠ႒၊ ႏိုင္ငံေတာ္ၿငိမ္၀ပ္ပိ ျပားမႈ တည္ေဆာက္ေရးအဖြဲ႕၀င္၊သာသ နာေရး၀န္ႀကီး စသည့္ တာ၀န္မ်ားထမ္း ေဆာင္ခဲ့သည့္ အၿငိမ္းစားဒုတိယ ဗုိလ္ ခ်ဳပ္ႀကီး မ်ိဳးၫြန္႔အား ေတြ႕ဆံု၍ ျမန္မာ ႏုိင္ငံႀကီးဖြံ႕ၿဖိဳးမႈေႏွးေကြးခဲ့ရျခင္း၏ အဓိက အေၾကာင္းအရင္းမ်ား၊ လတ္တ ေလာျဖစ္ပ်က္ခဲ့ေသာ လူမ်ိဳးေရးကိစၥမ်ား အေပၚ အျမင္သံုးသပ္ခ်က္မ်ားအား ေမး ျမန္းခဲ့ပါသည္။
ေမး- ျမန္မာႏိုင္ငံမွာခုဆို ဒီမုိကေရစီ လမ္းစဥ္ကို ေလွ်ာက္လွမ္းေနၿပီေပါ့ဘဘ။ အဲဒီလို ေလွ်ာက္လွမ္းႏိုင္ခဲ့တာဟာ ယခင္အစိုးရရဲ႕ ေဆာင္ရြက္ေပးခဲ့မႈ တစ္ ခုတည္းေၾကာင့္လား။ ဒါမွမဟုတ္ ဒီမိုက ေရစီလိုလားတဲ့ လူထုရဲ႕ က႑ကေရာ ဘယ္ေလာက္ အေရးပါ ပါသလဲ။
ေျဖ- ယခင္ န၀တေခတ္တည္းက ဒီမုိက ေရစီႏုိ္င္ငံကို သြားမယ္ဆိုတာရွိၿပီးသား ေလ။ အမ်ိဳးသားညီလာခံမွာလည္း ဒီမုိ ကေရစီ ႏုိင္ငံသြားဖို႔လုပ္ခဲ့တာပဲ။ ဒါေပမဲ့ အခ်ိန္ယူၿပီးသြားရတာရယ္၊ အေရးအခင္း ႀကီးျဖစ္သြားတာရယ္တု႔ိေၾကာင့္ ၾကန္႔ၾကာ သြားတာပါ။ ခု ဒီမုိကေရစီလမ္းစဥ္ေပၚ ေလွ်ာက္လွမ္းႏုိင္တာဟာ ယခင္အစိုးရ ေခါင္းေဆာင္ေတြရဲ႕ ေဆာင္ရြက္ေပးခဲ့မႈ အျပင္ ဒီမုိကေရစီလိုလားတဲ့ ျပည္သူေတြ ရဲ႕ အခန္းက႑လည္းပါတယ္။ ျပည္သူ က မလုိလားရင္၊ မလိုခ်င္ရင္ ဘာမွလုပ္ လို႔မရဘူးေလ။ လမ္းစဥ္ပါတီေခတ္တည္း က တပ္မေတာ္နဲ႔ အုပ္ခ်ဳပ္လာတာဆို ေတာ့ ျပည္သူက ဒီမုိကေရစီကို လိုခ်င္ တယ္။ အမ်ိဳးသားညီလာခံႀကီးဟာ ျပည္သူေတြ ဒီမုိကေရစီလိုခ်င္ေၾကာင္းျပတဲ့ သက္ေသ တစ္ခုပဲေလ။ ဒီေတာ့ ခုဒီမုိကေရစီစနစ္ ေပၚ ေလွ်ာက္လွမ္းႏိုင္တာ ယခင္အစိုးရ ေခါင္းေဆာင္ေတြရဲ႕ ေဆာင္ရြက္ေပးမႈ အျပင္ ျပည္သူရဲ႕ အခန္းက႑ကလည္း အေရးပါတဲ့ ေနရာက ပါ၀င္ေနတယ္။
ေမး- ဘဘဟာ တုိင္းျပည္မွာတာ၀န္ အဆင့္ဆင့္ ထမ္းေဆာင္ခဲ့တဲ့ ၀ါရင့္ ပုဂ္ၢိဳလ္ႀကီးတစ္ေယာက္လည္း ျဖစ္တဲ့အ တြက္ ႏုိင္ငံျခားတုိင္းျပည္ေတြရဲ႕ ဖြံ႕ၿဖိဳး တုိးတက္မႈေတြကို ၾကည့္ၿပီး ကိုယ့္တိုင္း ျပည္ရဲ႕ ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈေႏွးေကြးေနတာကို အား မရတာမ်ိဳးျဖစ္မိပါသလား။
ေျဖ- ဖြံ႕ၿဖိဳးဆဲႏုိင္ငံေတြအေနနဲ႔ ဖြံ႕ၿဖိဳးၿပီးဆို တဲ့ အဆင့္ကို ေရာက္ေအာင္ ႀကိဳးစား ၾကတာပဲေလ။ ဘာ သယံဇာတမွမရွိတဲ့ စင္ကာပူေတာင္ အာရွမွ ခ်မ္းသာၿပီး လက္မေထာင္ႏုိင္ေသးတာပဲ။ ျမန္မာ ျပည္ႀကီး သယံဇာတ ဒီေလာက္ႂကြယ္၀ ၿပီး ဖြံ႔ၿဖိဳးမႈေႏွာင့္ေႏွးေနေတာ့ ဘယ္စိတ္ ခ်မ္းသာပါ့မလဲ။ သူမ်ားႏုိင္ငံေတြ အထူး သျဖင့္ အိမ္နီးခ်င္းႏုိင္ငံေတြရဲ႕ ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈေတြ ကိုၾကည့္ၿပီး အားက်တယ္။ ကိုယ့္တုိင္း ျပည္ကိုလည္း အဲဒီလိုပဲ ျဖစ္ေစခ်င္တယ္။ ဗိုုလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္းကိုယ္တုိင္က ဆိုရွယ္ လစ္စီးပြားေရးကို သြားဖို႔ ေမွ်ာ္မွန္းထားခဲ့ ၿပီးသားေလ။ ဘဘတို႔ႏိုင္ငံမွာက အျခား ႏုိင္ငံေတြထက္ သယံဇာတေတြ ပိုႂကြယ္ ၀တယ္။ ဒါေပမဲ့ နည္းပညာအားနည္း တယ္။ ဒါေၾကာင့္ ဒီကလူေတြ သူမ်ား တုိင္းျပည္သြားၿပီး အလုပ္လုပ္ေနရတယ္။ ေလ့လာဖို႔ဆိုတာကလည္း အေၾကာင္း ေၾကာင္းေတြေၾကာင့္ အခ်ိန္မရခဲ့ဘူး။
ေမး- ကၽြန္ေတာ္တို႔ တုိင္းျပည္ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈ ေႏွးေကြးခဲ့ရတာေတြဟာဘယ္အေပၚမွာ အေျခခံပါသလဲ။ ဘဘရဲ႕ အျမင္ကို သိပါ ရေစ။
ေျဖ- ဘဘျမင္တာကေတာ့ ျပည္တြင္း ေသာင္းက်န္းမႈပဲ။ ျပည္တြင္းေသာင္းက်န္း မႈစတဲ့အခ်ိန္က ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ ကႏ္ၵီစာ ခ်ဳပ္အရ တပ္မေတာ္အင္အားက ၾကည္း၊ ေရ၊ ေလ အကုန္ေပါင္းမွ ၅၂၀၀ ပဲရွိ တယ္။ ေသာင္းက်န္းသူေတြကလည္း အရမ္းအင္အားမ်ားတယ္။ ကြန္ျမဴနစ္က လည္း ေတာခုိတယ္။ ရဲေဘာ္ျဖဴလည္း ေတာခိုတယ္။ ေနာက္ဆံုးတပ္မေတာ္ရဲ႕ တပ္ရင္း (၅)ရင္းရွိတဲ့ထဲက တပ္ရင္း(၁) နဲ႔ (၃)ကပါ ေတာခိုသြားတယ္။ အဲဒီမွာ တုိင္းျပည္အတြက္ဘာမွ အင္အားမရွိေတာ့ ဘူး။ က်န္ခဲ့တဲ့ တပ္မေတာ္သားႏွစ္ေထာင္ ေက်ာ္ကပဲ တုိင္းျပည္ကို ကာကြယ္ေနခဲ့ ရတာ။ အဲသလိုအခ်ိန္ေတြၾကာသြား ေတာ့ တုိးတက္မႈက ေႏွာင့္ေႏွးသြားခဲ့ရ တာပဲ။ ေနာက္တစ္ခုက ႏုိင္ငံေရးအကြဲ အၿပဲ ဇာတ္လမ္းေတြ အဲဒါေတြေၾကာင့္ လည္း တုိင္းျပည္ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈေႏွးခဲ့ရတယ္။ ၁၉၀၅ ခုႏွစ္မွ စဖြဲ႕တဲ့ ၀ိုင္အမ္ဘီေအက လည္း ေနာက္ ဂ်ီစီဘီေအဆိုၿပီး ကြဲသြား တယ္။ ေနာက္ ဂ်ီစီဘီေအလည္း အစိတ္ အစိတ္အမႊာမႊာကြဲ။ အဲဒီလို ႏုိင္ငံေရး ေတာက္ေလွ်ာက္ကြဲလာတာ။ အကြဲအၿပဲ သံသရာက မဆံုးႏိုင္ေတာ့ဘူး။ တုိင္းျပည္ ဖြံ႕ၿဖိဳးေရး ေရွး႐ႈလုပ္ေတာ့မယ္ဆိုတာနဲ႔ ေရွ႕က ေသာင္းက်န္းမႈပါမယ္။ ေနာက္ ႏိုင္ငံေရးမတည္ၿငိမ္မႈနဲ႔ ႏိုင္ငံေရးအကြဲ အၿပဲေတြပါမယ္။ ဖဆပလလည္း သန္႔ ရွင္း၊တည္ၿမဲ။ ေနာက္ လမ္းစဥ္ပါတီေခတ္ မွာ အကြဲအၿပဲသံသရာႀကီးဆံုးတယ္။ ဒါ ေၾကာင့္ ေသာင္းက်န္းမႈေတြနဲ႔ ႏုိင္ငံေရး အကြဲအၿပဲေတြက တုိင္းျပည္ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈကို အဓိကေႏွးေကြးေစတာပဲ။ ဘဘေတာ့ ဒီလိုပဲျမင္တယ္။
ေမး- လမ္းစဥ္ပါတီေခတ္မွာ ဆုိရွယ္ လစ္စီးပြားေရးနဲ႔ တုိင္းျပည္ကို ဦးေဆာင္ သြားေပမဲ့လည္း တုိင္းျပည္က ဘာေၾကာင့္ မတိုးတက္ခဲ့ျပန္တာလည္း သိပါရေစ ဘဘ။
ေျဖ- ခုနေျပာသလို ဟိုးအရင္ကတည္း က အျမစ္တြယ္လာတဲ့ ႏုိင္ငံေရးအကြဲ အၿပဲဇာတ္လမ္းေတြ၊ ျပည္တြင္းေသာင္း က်န္းမႈေတြ အဲဒါေတြကို ျပန္တည့္မတ္ရ တာတို႔၊ တပ္မေတာ္အင္အားျပည့္တည္း ရတာတို႔ စတာေတြကို လုပ္တယ္။ တိုင္း ျပည္ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္ဖို႔ကို ေရွး႐ႈမယ္။ တည္ ေဆာက္မယ္ဆုိရင္ ဒီလိုအကြဲအၿပဲေတြကို ျပန္တည့္မတ္ရမယ္ေလ။ ေနာက္ တုိင္း ျပည္ကာကြယ္ေရး အင္အားလည္း ျဖည့္ ရမယ္။ ဒါေတြကို လုပ္တယ္ဆိုတာလည္း ခုခ်က္ခ်င္းလုပ္ယူလို႔မရဘူး။ အခ်ိန္ယူၿပီး လုပ္ရတယ္။ အဲဒီမွာပဲ အခ်ိန္ေတြၾကာၿပီး တုိင္းျပည္ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈ ထပ္ေႏွးခဲ့ရတာပဲ။
ေမး- ဦးေန၀င္းဟာ ၁၉၈၈မွာ အာဏာ လႊဲေပးၿပီးေနာက္ပိုင္း တပ္မေတာ္ေန႔ ည စာစားပြဲကို ယူနီေဖာင္းႀကီးနဲ႔တက္ေရာက္ ခဲ့တယ္လို႔ ၾကားသိရပါတယ္။ ဒီလိုအျဖစ္ ေၾကာင့္ အဲဒီအခ်ိန္က အုပ္ခ်ဳပ္ေရး အေပၚ ဦးေန၀င္းႀကိဳးကိုင္ထားတဲ့ သေဘာမ်ိဳး ထင္စရာရွိသြားပါတယ္။ အဲဒါေလးကို သိ ပါရေစ။
ေျဖ- ဟုတ္တယ္။ ၈၈ခုႏွစ္ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီး ေန၀င္း အာဏာလႊဲၿပီးေနာက္ပိုင္း တပ္ မေတာ္ေန႔ညစာစားပြဲကို ကာကြယ္ေရး ဦးစီးခ်ဳပ္ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီး ေစာေမာင္ေတာင္ မေရာက္ေသးဘူး။ သူေရာက္ခ်လာ တယ္။ သူ႔မွာ အာဏာမွ မရွိေတာ့တာ။ အားလံုးက အံ့ၾသသြားၿပီး မွင္ေသေသ ေနၾကတယ္။ ဒါေပမဲ့ သူ႔အေနနဲ႔ ဘာသ ေဘာနဲ႔မွေတာ့မဟုတ္ပါဘူး။ ၁၉၃၉ ေလာက္ထဲက တပ္မေတာ္ထဲေနလာ ေတာ့ တပ္မေတာ္ႀကီးအေပၚ သံေယာ ဇဥ္တြယ္ၿပီးျဖစ္တာပါ။ သူ႔အေနနဲ႔ တပ္ မေတာ္စတည္ေထာင္တဲ့အထဲမွာလည္း ပါခဲ့တာကိုး။ အဲဒီေန႔ကလည္း သူ တင္းနစ္႐ိုက္ေနရင္း ကိုယ္ေရးအရာရွိကို ဒီေန႔တပ္မေတာ္ေန႔ေလ။ သြားရမယ္ဆို ၿပီး ေရာက္လာတာ။ လမ္းက်မွ စကား ေျပာစက္နဲ႔ သူလာမယ္လို႔ ေျပာတာ။ အားလံုးက အံ့ၾသသြားတယ္။ ဒါေပမဲ့
ေရာက္လာေတာ့လည္း ကာကြယ္ေရး ဦးစီးခ်ဳပ္လာတဲ့အခါ သူကိုယ္တုိင္က မတ္တပ္ရပ္ၿပီး ခရီးဦးႀကိဳျပဳခဲ့ၾကတာပါ ပဲ။ အလင္း၀င္လာတဲ့ ဗုိလ္ခ်ဳပ္ေစာၾကာ ဒိုးတို႔လည္းပါတာပဲ။
ေမး- လတ္တေလာျဖစ္ခဲ့တဲ့ ရခုိင္ျပည္ က အေရးကိစ္ၥေတြေပၚမွာေရာ ဘဘအေန နဲ႔ ဘယ္လို သံုးသပ္ပါသလဲ။
ေျဖ- ဒါဟာ ဘာသာေရးကိစ္ၥမဟုတ္ ဘူး။ အာရွမွာ မြတ္ဆလင္အင္အားႀကီး ႏုိင္ငံျဖစ္တဲ့ အင္ဒိုနီးရွားရဲ႕ သမ္ၼတက ေတာင္ ဒါဟာ လူမ်ိဳးစုႏွစ္ခုရဲ႕ ျပႆနာ လို႔ပဲေျပာတယ္။ အဲဒါ မွန္တယ္။ လူမ်ိဳး စု ႏွစ္ခုၾကားမွာ ျဖစ္ေလ့ျဖစ္ထရွိတဲ့ သံသ ယမီးပြားကစတာပါ။ ဒါကို ဘာသာေရး ျပႆနာလို႔ ယူဆလို႔ မရဘူး။ ဘာသာ တရားတုိင္းက ေကာင္းရာကို လမ္းၫႊန္ တာပဲေလ။ အစၥလာမ္ကိုးကြယ္လို႔ ကုလားလုိ႔ ေျပာလို႔မရသလို၊ ခရစ္ယာန္ ကိုးကြယ္လို႔လည္း အဂၤလိပ္လူမ်ိဳးေျပာ လို႔မရဘူး။ တုိင္းေရးျပည္ေရးျဖစ္လာတုန္း ကလည္း ဒီမြတ္ဆလင္ေတြ၊ ခရစ္ယာန္ ေတြ အကုန္ပါ၀င္တုိက္ပြဲ၀င္ခဲ့ၾကတာပဲ ေလ။ တုိင္းျပည္အေရးျဖစ္လာရင္ ဘာ သာကို ခဏဖယ္ထားလိုက္။ ျမန္မာဟာ ျမန္မာပဲ။
ေမး- လက္ရွိ သမၼတႀကီး ဦးသိန္းစိန္ အစိုးရရဲ႕ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရး လုပ္ငန္း စဥ္ေတြအေပၚမွာေရာ ဘယ္လိုျမင္မိ သံုး သပ္မိပါသလဲ။
ေျဖ- ဦးသိန္းစိန္ သမၼတအျဖစ္ တာ၀န္ စယူတုန္းေျပာတဲ့ ႏုိင္ငံေတာ္ မိန္႔ခြန္းမွာ ကတည္းကိုက တုိင္းျပည္ကို ဘယ္လို လမ္းေၾကာင္းသြားမယ္ဆိုတာ ထင္ဟပ္ ေနတာပဲေလ။ ခုေျပာတဲ့အတိုင္း သူလုပ္ ေနၿပီပဲ။ သူ႔ရဲ႕ ႐ိုးသားမႈ၊ တာ၀န္ခံႏိုင္မႈ ေတြေၾကာင့္ တုိင္းျပည္ဟာ တိုးတက္မွာ ပါ။ အဲဒါကို လံုး၀ ယံုမွားမရွိဘူး။ အရင္ က ဘယ္အစိုးရက အသံုးစရိတ္ဘတ္ဂ်က္ နဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး ျပည္သူကို အသိေပး ထုတ္ျပန္တာမ်ဳိးမွမရွိဘူး။ ခု သူထုတ္ျပန္ တယ္။ လႊတ္ေတာ္ကို သ၀ဏ္လႊာေပးၿပီး ျပည္သူကို ခ်ျပတယ္။ သူကိုယ္တုိင္က က်န္းမာေရးေကာင္းရွာတာမဟုတ္ဘူး။ ဒါေပမဲ့ သူ႔ခမ်ာ တုိင္းျပည္အတြက္ ေစ တနာနဲ႔ လုပ္ရွာပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ဘဘ တို႔ဆုိ သူ႔အတြက္ ေန႔တုိင္းေမတၱာပို႔ တယ္။ ဆုေတာင္းတုိင္းျပည့္တာမွ မဟုတ္ဘဲ။ ေမတၱာပဲပုိ႔တယ္””ဟု ျပန္လည္ေျဖၾကား ေပးသြားခဲ့ပါသည္။



ခန္႔ခန္႔ (ဒႆနိက)
Read More »

ေရာ္ဘင္စု၊ ခ႐ိုနီအေရြ႕ႏွင့္ ၂ဝ၁၅ အႀကိဳ ေရႊ႕ ကြက္မ်ား



သတင္းေဆာင္းပါး — ဇန္နဝါရီ ၂၄၊ ၂ဝ၁၃

ျမန္မာ့ ဒီမိုကေရစီ ေခါင္းေဆာင္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ ကို ဆယ္စုႏွစ္ ႏွစ္ခုနီးပါးမွ် ေနအိမ္အက်ယ္ခ်ဳပ္ ခ်ထား ခဲ့ေသာ ျမန္မာစစ္အစိုးရကို အမွီအခိုျပဳျခင္းအားျဖင့္ ႀကီးပြား ခ်မ္းသာလာၾကေသာ ခ႐ိုနီစီးပြားေရး လုပ္ငန္းရွင္ႀကီးမ်ားသည္ ယခုအခါ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္၏ ႏိုင္ငံေရးပါတီသို႔ ရန္ပံုေငြ လွဴဒါန္း ထည့္ဝင္ ၾကကာ အလွဴရွင္မ်ား အျဖစ္သို႔ ေရာက္ရွိ လာၾကျခင္းျဖင့္ ယင္း တို႔၏ ပံုရိပ္ကို ျပန္လည္ေကာင္းမြန္ လာေစရန္ ႀကိဳးပမ္းရာတြင္ ေအာင္ျမင္မႈ တစ္ရပ္ကို စိုက္ထူႏိုင္ ခဲ့ၾကၿပီ ျဖစ္သည္။

ပညာေရး စီမံကိန္းမ်ားအတြက္ စစ္တပ ္အရိပ္မည္း လႊမ္းမိုးမႈ မကင္းေသာ ရန္ပံုေငြ အလွဴအတန္းမ်ား ကို ႏိုဘယ္လ္ဆုရွင္ ေဒၚေအာင္ဆန္း စုၾကည္က လိုလားစြာ လက္ခံရယူမႈသည္ သူ၏ ႏိုင္ငံတကာ ပံုရိပ္ အေပၚ ဆိုးက်ိဳး သက္ေရာက္မႈရွိ ေကာင္းရွိႏိုင္မည္ျဖစ္ေသာ္လည္း သူ႔ ကို ေထာက္ခံသူမ်ားကမူ ထိုသို႔ လက္ခံ လိုက္ျခင္း သည္ပင္လွ်င္ ဘ႑ာေရး လိုအပ္ခ်က္ကို ျဖည့္ဆည္းရန္ ႏိုင္ငံေရးအရ ပါးနပ္လိမၼာစြာ ေဆာင္ရြက္ လိုက္ျခင္းအျဖစ္ ခ်ီးက်ဳး ေျပာၾကားခဲ့ၾကသည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံကို ရာစုႏွစ္ဝက္မွ် အုပ္စိုးခဲ့သည့္ စစ္အာဏာပိုင္တို႔ႏွင့္ လက္တြဲကာ ႀကီးပြားခ်မ္းသာ လာၾကေသာ လုပ္ငန္းရွင္မ်ားအျဖစ္ အေမရိကန္ အစိုးရက အမည္မည္း စာရင္း သတ္မွတ္ထားသူတို႔ ပိုင္ဆိုင္ေသာ လုပ္ငန္း မ်ားက ရန္ပံုေငြ ဂီတပြဲ တစ္ရပ္တြင္ ထည့္ဝင္လွဴဒါန္းခဲ့ ေသာ ေငြရပ္ က်ပ္ ၂၁၁.၅ သန္းခန္႔ ကို ေဒၚေအာင္ဆန္း စုၾကည္၏ National League for Democracy (NLD) ပါတီက လက္ခံရယူခဲ့ျခင္း ျဖစ္သည္။

အဆိုပါ ရန္ပံုေငြ လွဴဒါန္းထည့္ ဝင္မႈမ်ားက ျမန္မာႏိုင္ငံအတြင္း လႈပ္ခတ္မႈေလး တစ္ရပ္မွ်ကိုပင္ မျဖစ္ေပၚေစ ခဲ့ျခင္းသည္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ အေပၚ ျပည္သူလူထု က မည္မွ်အထိ ၾကည္ညိဳေလးစား ေၾကာင္း ျပသ လိုက္သည့္ သေကၤတ တစ္ရပ္ျဖစ္သည့္အျပင္ ၂ဝ၁၁ ခုႏွစ္၊ မတ္လအတြင္း ျပဳျပင္ေျပာင္း လဲေရးအစိုးရ တက္လာၿပီးေနာက္ပိုင္း ရပ္တည္မႈအေျပာင္းအေရႊ႕တစ္ရပ္ ျပဳလုပ္ရန္ ႀကိဳးစားလာသည့္ ခ႐ိုနီ လုပ္ငန္းရွင္မ်ား ၏ ေအာင္ျမင္မႈ ကို ျပသလိုက္ျခင္း လည္းျဖစ္သည္။

အေမရိကန္ ျပည္ေထာင္စုက ျမန္မာစစ္အစိုးရ၏ လက္႐ံုးႏွင့္ လက္နက္ေရာင္းခ်သူအျဖစ္ သတ္မွတ္ ထားသည့္ ျမန္မာ လုပ္ငန္းရွင္ ဘီလ်ံနာ ဦးေတဇပိုင္ဆိုင္သည့္ AGD Bank က ဒီဇင္ဘာလအတြင္း က်င္းပခဲ့သည့္ ရန္ပံုေငြ ဂီတပြဲ တစ္ရပ္၌ အန္အယ္လ္ဒီ ပါတီသို႔ ျမန္မာက်ပ္ေငြ သန္း ၄ဝ (ကန္ေဒၚလာ ၄၇ဝဝဝ) လွဴဒါန္း ေပးအပ္ ခဲ့သည္။

ေရႊသံလြင္ စီးပြားေရးလုပ္ငန္း အုပ္စုႏွင့္ Sky Net ႐ုပ္/သံဌာနတို႔ ကို ပိုင္ဆိုင္ေသာ ျမန္မာလုပ္ငန္းရွင္ ဦးေက်ာ္ဝင္း၏ ဇနီးသည္ ကလည္း ေလလံပြဲတစ္ရပ္ တြင္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ ကိုယ္တိုင္ လက္ႏွင့္ ထိုးထားသည့္ အေႏြးထည္ ဆြယ္တာ ၂ ထည္အနက္မွ ၁ ထည္ကို ျမန္မာက်ပ္ေငြ ၄၁.၅ သန္း ေပးကာ လွဴဒါန္း ဝယ္ယူခဲ့သည္။ Sky Net ႐ုပ္/သံ ကလည္း က်ပ္ေငြ သန္းေပါင္း ၁၃ဝ ကို သီးသန္႔လွဴဒါန္းသြားခဲ့ ေပေသးသည္။

ေကာက္ခံရရွိေသာ ရန္ပံုေငြ အားလံုးသည္ ပညာေရးလုပ္ငန္းမ်ား စီမံေဆာင္ရြက္ရန္သာျဖစ္ၿပီး ပါတီ အေရး ကိစၥႏွင့္ စပ္ဆိုင္ျခင္း မရွိေၾကာင္း၊ အန္အယ္လ္ဒီပါတီ၏ လူမႈေရးႏွင့္ ပညာေရးမူဝါဒမ်ား ဆိုင္ရာ တာဝန္ခံ တစ္ဦးျဖစ္သူ ေဒၚျမင့္ျမင့္စိန္ က ေျပာၾကားခဲ့သည္။

အန္အယ္လ္ဒီ ပါတီ၏ အလုပ္အမႈေဆာင္ ေကာ္မတီဝင္တစ္ဦးက အဆိုပါ လွဴဒါန္းမႈမ်ားအတြက္ အန္အယ္လ္ဒီ ပါတီက အထူးေက်း ဇူးတင္ရွိေၾကာင္း၊ ပါတီဝင္ အားလံုးလည္း ဝမ္းေျမာက္ဝမ္းသာ ျဖစ္ၾကမည္မွာ အေသအခ်ာ ပင္ျဖစ္ေၾကာင္း ထုတ္ေဖာ္ေျပာၾကားခဲ့သည္။

ဦးေတဇႏွင့္ စစ္တပ္ဆက္ႏြယ္မႈရွိသည့္ အျခားေသာ စီးပြားေရး လုပ္ငန္းရွင္မ်ားသည္ အေနာက္ႏိုင္ငံ တို႔၏ အမည္မည္း စာရင္းတြင္ ယေန႔တိုင္ ပါဝင္ေနၾကဆဲ ပင္ျဖစ္သည္။

ျပည္သူအမ်ားကမူ ယင္းတို႔၏ စစ္အစိုးရအေပၚ အသံတိတ္ ေထာက္ခံမႈ၊ ဖံုးဖိမရေအာင္ ထင္ရွားလွေသာ ဥစၥာဓန ၾကြယ္ဝမႈႏွင့္ ျမန္မာ့စီးပြားေရး က႑ အမ်ားအျပားကို ဆက္လက္ စိုးမိုးထားႏိုင္ျခင္း စသည္တို႔ အတြက္ ယင္းတို႔အေပၚ ယံုၾကည္မႈ ကင္းမဲ့ကာ အမုန္းပြားလ်က္ ရွိၾကဆဲျဖစ္သည္။

ေနအိမ္ အက်ယ္ခ်ဳပ္ျဖင့္ ၁၇ ႏွစ္တိုင္တိုင္ ေနထိုင္ခဲ့ရၿပီး ၂ဝ၁ဝ ခုႏွစ္တြင္မွ လြတ္ေျမာက္လာခဲ့ရ ေသာ အတိုက္အခံ ေခါင္းေဆာင္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကမူ အဆိုပါ ေငြရပ္မ်ားကို အခ်ည္းႏွီး ျဖစ္ေစမည့္အစား ေကာင္းေသာ ရည္ရြယ္ခ်က္ျဖင့္ လွဴဒါန္းလိုက္ျခင္းက သာ၍ ေကာင္းေၾကာင္း၊ ၿပီးခဲ့သည့္ သီတင္းပတ္ အတြင္းက ေျပာၾကားကာ သူ၏ အလွဴေငြ လက္ခံမႈကို ကာကြယ္ေျပာၾကားခဲ့သည္။

အမွားမည္မွ်ကို က်ဴးလြန္ခဲ့ သည္ျဖစ္ေစ၊ ျပင္ဆင္ရန္ အခြင့္အေရး တစ္ရပ္ရရွိသင့္ေၾကာင္း ေဒၚေအာင္ဆန္း စုၾကည္က ေျပာၾကားခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။

“ခ႐ိုနီဟု ေခၚဆိုခံရသူမ်ား” အျဖစ္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္က ရည္ၫႊန္းေျပာၾကားေလ့ ရွိသူမ်ားႏွင့္ မိတ္ဖြဲ႕ ေဆာင္ရြက္ျခင္း သည္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္၏ ဂုဏ္သိကၡာကို ထိခိုက္ ပြန္းပဲ့ေစႏိုင္ျခင္း ရွိပံုမရေပ။ တိုင္းရင္းသား ဒုကၡသည္မ်ား အၾကမ္းဖက္တိုက္ခိုက္ခံ ေနရျခင္းႏွင့္စပ္လ်ဥ္း၍ ရပ္တည္ ေျပာၾကားမႈ မရွိခဲ့ေသာ ေဒၚေအာင္ ဆန္းစုၾကည္ အေပၚ ေဝဖန္ေျပာၾကားမႈမ်ား ရွိေနၿပီး ျဖစ္သည့္တိုင္ ခ႐ိုနီတို႔၏ အလွဴေငြမ်ားကို လက္ခံျခင္းက သူ၏ဂုဏ္သိကၡာကို ထိပါးရန္ မရွိခဲ့ေပ။

ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ ႏိုင္ငံေရးေဆြးေႏြးရာ ေနရာတစ္ရပ္အျဖစ္ လူႀကိဳက္မ်ား တြင္က်ယ္လ်က္ရွိေသာ Facebook လူမႈကြန္ရက္ေပၚတြင္ သူ႔ကို ေထာက္ခံသူအခ်ိဳ႕က “Robin Suu” ဟူ၍ပင္ ခ်စ္စႏိုးျဖင့္ အမညေပး ေရးသား ေဖာ္ျပ လာခဲ့ၾကသည္။ လူခ်မ္းသာမ်ားထံမွ ေငြေၾကးမ်ားကို လုယူကာ ဆင္းရဲသူ ဆင္းရဲသား မ်ားအား ေဝငွ ေပးေသာ အဂၤလိပ္ ေတာပုန္းႀကီး Robin Hood ႏွင့္ တင္စားကာ “ေရာ္ဘင္စု”ဟု ေခၚ ေဝၚၾကျခင္း ျဖစ္သည္။

UK ႏိုင္ငံအေျခစိုက္ Burma Campaign UK အဖြဲ႕မွ ဒါ႐ိုက္တာ တစ္ဦးျဖစ္သူ Mark Farmaner က အဆိုပါ အလွဴေငြမ်ားကို လက္ခံ ျခင္းသည္ ႀကီးက်ယ္ေသာ ျပႆနာ တစ္ရပ္ဟု မယူဆေၾကာင္း၊ ခ႐ိုနီ မ်ားထံမွ အလွဴေငြကို လက္ခံျခင္းအားျဖင့္ မူဝါဒအေပၚ အက်ိဳးသက္ ေရာက္မႈ တစ္စံုတစ္ရာရွိသည့္ သက္ေသ အေထာက္အထား တစ္ခု တေလမွ်ကိုပင္ ေတြ႕ရွိရျခင္းမရွိ ေသးေၾကာင္း၊ အန္အယ္လ္ဒီ အေနျဖင့္ မူဝါဒ အမ်ားအျပား ခ်မွတ္ႏိုင္ ျခင္းလည္း မရွိေသးေၾကာင္း၊ ေထာက္ျပ ေျပာၾကားခဲ့သည္။

ဆင္းရဲသား အမ်ားစု ပါဝင္ေသာ အေရအတြက္ သန္းႏွင့္ခ်ီ၍ ရွိသည့္ ပါတီဝင္မ်ားထံမွ ရန္ပံုေငြ ေကာက္ခံႏိုင္ ေရး ယႏၱရားတစ္ရပ္ ကင္းမဲ့လ်က္ရွိသည့္ အန္အယ္လ္ဒီ ပါတီ အတြက္ အဆိုပါ လွဴဒါန္းေငြမ်ား မွာ အေရးပါလွ ေပသည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံဆိုင္ရာ ၿဗိတိန္သံအမတ္ႀကီးအျဖစ္ တာဝန္ထမ္းေဆာင္ခဲ့ဖူးေသာ Derek Tonkin က ႏိုင္ငံေရး နယ္ပယ္တြင္ ရန္ပံုေငြရရွိေရး သည္ ရွင္သန္ေရးအတြက္ မရွိမျဖစ္ လိုအပ္မႈပင္ျဖစ္သည္ဟုဆိုခဲ့သည္။ အဆိုပါ ရန္ပံုေငြသည္ ျပည္တြင္းမွ သာ ရရွိျခင္းျဖစ္ရမည္ျဖစ္ရာ ခ႐ိုနီ တို႔၏ ရန္ပံုေငြမ်ားကို သင့္ေတာ္သည့္ စီမံကိန္း မ်ားတြင္ ထည့္ဝင္ ေစျခင္းအေပၚ အျပစ္ေျပာၾကားရန္ မရွိေၾကာင္းလည္း Derek Tonkin က ေျပာၾကား ခဲ့သည္။ ျမန္မာျပည္သူမ်ားကလည္း အျပစ္ဖို႔ေျပာၾကား လိမ့္မည္ မဟုတ္ေၾကာင္းလည္း Derek က ေျပာၾကား ခဲ့ေသးသည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ အၾကြယ္ဝဆံုးေသာ အရပ္သားမ်ားထံမွ အလွဴေငြ လက္ခံျခင္းအားျဖင့္ ေဒၚေအာင္ဆန္း စုၾကည္၏ ပါတီသည္ တိုင္းျပည္စီးပြား ေရးျပန္လည္ ထူေထာင္ရာတြင္ အဓိက ပေလယာမ်ားအျဖစ္ ပါဝင္မည့္သူ မ်ားထံ လက္တစ္ဖက္ တိုးခ်ဲ႕ ကမ္းလွမ္းလိုက္ျခင္း ျဖစ္သည္ဟု ျမန္မာ ႏိုင္ငံဆိုင္ရာ ဩစေၾတးလ် သံအမတ္ ေဟာင္း Trevor Wilson ကလည္း ေျပာၾကားခဲ့သည္။

ခ႐ိုနီမ်ားသည္ ႏိုင္ငံ၏အနာဂတ္တြင္ ေၾကာက္ခမန္းလိလိ မ်ားျပားလွေသာ စီးပြားေရး ေလာင္းေၾကးထပ္မႈ မ်ားကို ပိုင္ဆိုင္ထားၾက သည္ျဖစ္ရာ ယင္းတို႔ကို တရားဥပေဒ စိုးမိုးမႈေအာက္သို႔ ေဆာင္ၾကဥ္းရန္မွာ အေရး အႀကီးဆံုး ျဖစ္ေၾကာင္းလည္း Trevor က ေျပာၾကားခဲ့သည္။

ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ႏွင့္ သူ၏ ရန္ပံုေငြ မတည္သူမ်ားသည္ ၂ဝ၁၅ ခုႏွစ္ အေထြေထြ ေရြးေကာက္ပြဲ အတြက္ ျပင္ဆင္ ေဆာင္ရြက္ရန္ စီစဥ္ေနၾကၿပီး အဆိုပါေရြးေကာက္ ပြဲတြင္ အန္အယ္လ္ဒီပါတီသည္ ယခင္အစိုးရ ထူေထာင္ ခဲ့သည့္ လူႀကိဳက္ မမ်ားေသာ္လည္း ရန္ပံုေငြ ေတာင့္တင္းသည့္ ၿပိဳင္ဘက္ပါတီႏွင့္ အဓိက ယွဥ္ၿပိဳင္ ရမည္ျဖစ္သည္။

Ref: Suu Kyi’s Party Accepts Crony Donation in Reformera Myanmar

The Myanmar Independent News Journal တြင္ေဖာ္ျပေသာ သတင္းကို မူရင္းအတိုင္းမွ်ေ၀ျခင္းျဖစ္ပါသည္
Read More »

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ျပည္ေထာင္စု လႊတ္ေတာ္ကို အနီးၾကည့္ အေ၀းၾကည့္



ေအာင္ဒင္၊ ဇန္န၀ါရီ ၂၀၊ ၂၀၁၃

အပိုင္း (၅) အတိုက္အခံ မရွိတဲ့ လႊတ္ေတာ္

ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ့ ျပည္ေထာင္စုလႊတ္ေတာ္မွာ ေနာက္ထပ္ေျပာစရာရွိတာက အတိုက္အခံ မရွိေအာင္ ဖန္တီးထားတာပါ၊ တကယ္က ပါတီစံုအေထြေထြေရြးေကာက္ပြဲ လို႕ဆိုတဲ့ အတိုင္း ေရြးေကာက္ပြဲမွာ ႏိုင္ငံေရးပါတီေပါင္းစံုက ကိုယ္စားလွယ္ေပါင္းစံု ပါဝင္ယွဥ္ျပိဳင္ၾကျပီး လႊတ္ေတာ္ထဲကိုလဲ ႏိုင္ငံေရးပါတီေပါင္းစံုကို ကိုယ္စားျပဳျပီး ေရာက္ရွိလာၾကတာပါ၊

ႏိုင္ငံေရးပါတီမ်ားမွာ မတူညီတဲ့ ႏိုင္ငံေရးဝါဒေတြ၊ လုပ္ငန္းစဥ္ေတြ၊ ရည္ရြယ္ခ်က္ေတြ ရွိၾကျပီး သူတို႕ကိုယ္စားျပဳတဲ့ မဲဆနၵရွင္မ်ားရဲ့ အက်ိဳးစီးပြါးေဆာင္ရြက္ရာမွာလဲ သူတို႕ သက္ဆိုင္ရာ ပါတီ ရဲ့ မူဝါဒ၊ ရပ္တည္ခ်က္မ်ား၊ ကတိကဝတ္မ်ား အတိုင္း ေဆာင္ရြက္ၾကမွာပါ၊ ထုံးစံအတိုင္း လႊတ္ေတာ္မွာ ကိုယ္စားလွယ္အမ်ားစု ေရြးခ်ယ္ခံရတဲ့ ႏိုင္ငံေရးပါတီ (Majority Party) က လႊတ္ေတာ္ရဲ့ ဦးေဆာင္မႈေနရာကို ရရွိမွာျဖစ္ေပမည့္ လူနည္းစုပါတီ (Minority Party) (သို႕မဟုတ္) လူနည္းစုပါတီမ်ား ရဲ့ အခန္းကဏၰကို ပစ္ပယ္လို႕မရပါ။

ႏိုင္ငံတကာ လႊတ္ေတာ္မ်ားမွာေတာ့ လူနည္းစုပါတီ (သို႕) ပါတီမ်ားဟာ အတိုက္အခံအင္အားစု (Opposition Force) ျဖစ္လာျပီး လႊတ္ေတာ္တြင္း လူမ်ားစုပါတီ ရဲ့ ေဆာင္ရြက္မႈမ်ားကို ေစာင့္ၾကည့္ေဝဘန္ျပီး သူတို႕ သက္ဆိုင္ရာပါတီမ်ားရဲ့ ရပ္တည္ခ်က္မ်ားကိုလဲ အခြင့္ရသလို တင္ျပ ေဖာ္ထုတ္ၾကပါတယ္၊ အုပ္ခ်ဳပ္မႈအာဏာ၊ ဥပေဒျပဳအာဏာ၊ တရားစီရင္ေရးအာဏာ ဆိုတဲ့ ႏိုင္ငံေတာ္အာဏာသုံးရပ္ အၾကား အျပန္အလွန္ ထိန္းေက်ာင္းျပဳျပင္ဖို႕ (Check and Balance) လိုအပ္သလို ဥပေဒျပဳအဖြဲ႕အစည္းအတြင္းမွာလဲ လူမ်ားစုပါတီကို ထိန္းေက်ာင္းျပဳျပင္ဖို႕ လိုအပ္ပါတယ္၊တကယ္ေတာ့ အတိုက္အခံအင္အားစုဆိုတာ လူမ်ားစုပါတီ က ထင္ရာစိုင္းျပီး အာဏာအလြဲသုံးတဲ့ အဆင့္မေရာက္ေအာင္ လႊတ္ေတာ္တြင္း အနီးကပ္ ေစာင့္ၾကပ္ထိန္းကြတ္မည့္ အင္အားစုျဖစ္တာမို႕ အင္မတန္လိုအပ္တာပါ၊ အဲဒီ လိုအပ္ခ်က္က ျမန္မာႏိုင္ငံ လႊတ္ေတာ္မွာေတာ့ ထူးဆန္းစြာ ေပ်ာက္ဆုံးေနပါတယ္၊

အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စု ကြန္ဂရက္လႊတ္ေတာ္မွာ အဓိက ႏိုင္ငံေရးပါတီၾကီးႏွစ္ခု ျဖစ္တဲ့ ရီပါတ္ဘလီကန္ ပါတီ (Republican Party) ႏွင့္ ဒီမိုကရက္တစ္ပါတီ (Democratic Party) တို႕က လႊမ္းမိုးထားပါတယ္၊ ဒီေတာ့ ေရြးေကာက္ပြဲတခုအျပီး အေမရိကန္ ေအာက္လႊတ္ေတာ္ နဲ႕ အထက္လႊတ္ေတာ္ကို ၾကည့္မယ္ ဆိုရင္ ရီပါတ္ဘလီကန္ ပါတီအမတ္မ်ား၊ ဒီမိုကရက္တစ္ပါတီ အမတ္မ်ား နဲ႕ တသီးပုဂၢလအမတ္မ်ား ဆိုျပီး ေတြ႕ရမွာပါ၊ အခု ၂၀၁၂ ခုႏွစ္ ႏိုဝင္ဘာေရြးေကာက္ပြဲအျပီးမွာ ေအာက္လႊတ္ေတာ္မွာ ရီပါတ္ဘလီကန္ ပါတီက ၂၃၅ ေနရာနဲ႕ လူမ်ားစုပါတီ ျဖစ္ျပီး ဒီမိုကရက္တစ္ပါတီက ၂၀၀ ေနရာနဲ႕ လူနည္းစုပါတီ ျဖစ္ပါတယ္၊ တသီးပုဂၢလအမတ္မရွိပါ၊ အထက္လႊတ္ေတာ္မွာေတာ့ ဒီမိုကရက္တစ္ပါတီက ၅၃ ေနရာနဲ႕ လူမ်ားစုပါတီ ျဖစ္ျပီး ရီပါတ္ဘလီကန္ ပါတီက ၄၃ ေနရာနဲ႕ လူနည္းစုပါတီ ျဖစ္ပါတယ္၊ တသီးပုဂၢလအမတ္ ၂ ေယာက္ရွိျပီး အဲဒီ ႏွစ္ေယာက္စလုံးက ဒီမိုကရက္တစ္ပါတီ နဲ႕လက္တြဲတာမို႕ ဒီမိုကရက္တစ္ပါတီက စုစုေပါင္း ၅၅ ေနရာ ရွိပါတယ္၊ ဘယ္ေလာက္ပဲ အမတ္အေရအတြက္ပိုသာသာ လူမ်ားစုပါတီ ဆိုျပီး ထင္ရာစိုင္းလို႕မရပါ၊ လူနည္းစုပါတီကို အႏိုင္က်င့္လို႕မရပါ၊ ဒီမိုကေရစီစနစ္ရဲ့ က်င့္စဥ္မ်ားအတိုင္း လူမ်ားစုပါတီက မဲခြဲရင္ အႏိုင္ရတတ္ေပမည့္ လူနည္းစုပါတီရဲ့ ဆနၵကိုလဲ အသိအမွတ္ျပဳ ေလးစားရပါတယ္၊

တခါတရံ လူနည္းစုပါတီက တင္သြင္းတဲ့ ဥပေဒမူၾကမ္းေတြကို လူမ်ားစုပါတီထဲက အမတ္ေတြကပါ ေထာက္ခံမဲ ေပးၾကလို႕ အႏိုင္ရတာရွိသလို လူမ်ားစုပါတီက တင္သြင္းတဲ့ ဥပေဒမူၾကမ္းျဖစ္ေပမည့္ လူမ်ားစုပါတီအမတ္အခ်ိဳ႕က လူနည္းစုပါတီအမတ္မ်ားနဲ႕ အတူကန္႕ကြက္မဲေပးၾကလို႕ အေရးနိမ့္ရတာလဲ ရွိပါတယ္၊ တခါတရံ ပါတီ ၾကီးႏွစ္ခုစလုံးက ေထာက္ခံတဲ့ ကိစၥျဖစ္လို႕ ႏွစ္ဖက္ပါတီ ကိုယ္စားလွယ္မ်ားက ပူးတြဲတင္သြင္းတဲ့ ဥပေဒမူၾကမ္းကို ပါတီ ႏွစ္ခုစလုံးက တခဲနက္ ေထာက္ခံအတည္ျပဳၾကတာလဲ ရွိပါတယ္၊ ထင္ရွားတဲ့ ဥပမာကေတာ့ ျမန္မာ့ဒီမိုကေရစီ လႈပ္ရွားမႈၾကီးကို ေထာက္ခံတဲ့ ဥပေဒေတြ၊ ျမန္မာ့ဒီမိုကေရစီ ေခါင္းေဆာင္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကို အေမရိကန္ ကြန္ဂရက္လႊတ္ေတာ္ရဲ့ အျမင့္ဆုံး ဂုဏ္ျပဳဆုတံဆိပ္ (Congressional Gold Medal) ခ်ီးျမႇင့္တဲ့ ဥပေဒ၊ စတာေတြပါပဲ၊

ကြန္ဂရက္လႊတ္ေတာ္ လူမ်ားစုေခါင္းေဆာင္ဟာ လူနည္းစုေခါင္းေဆာင္နဲ႕ ညွိႏိႈင္းျပီး ကြန္ဂရက္ ရဲ့ တစ္ႏွစ္တာ အလုပ္လုပ္ခ်ိန္ သတ္မွတ္ရပါတယ္၊ ေကာ္မီတီ မ်ားမွာပါဝင္မည့္ အဖြဲ႕ဝင္အေရအတြက္ကို သတ္မွတ္ၾကပါတယ္၊ လူမ်ားစုေခါင္းေဆာင္က ေကာ္မီတီ ဥကၠ႒ မ်ားကို တာဝန္ေပးခန္႕အပ္ျပီး လူနည္းစု ေခါင္းေဆာင္က လူနည္းစုပါတီကို ကိုယ္စားျပဳမည့္ ေခါင္းေဆာင္ကို ေရြးခ်ယ္ခန္႕အပ္ပါတယ္၊ ေကာ္မီတီ တိုင္းမွာ လူမ်ားစုပါတီ က အေရအတြက္မ်ားေပမည့္ လူနည္းစုပါတီ အမတ္မ်ားမွာလဲ ေျပာေရးဆိုခြင့္ရွိပါတယ္၊ ေကာ္မီတီအစည္းအေဝးမ်ား၊ ၾကားနာပြဲမ်ား၊ ဥပေဒၾကမ္းမ်ား မဲခြဲတာ၊ စံုစမ္းစစ္ေဆးမႈမ်ားကို ေကာ္မီတီ ဥကၠ႒ က လူနည္းစုပါတီအမတ္မ်ားရဲ့ ေခါင္းေဆာင္ (Ranking Member) နဲ႕ တိုင္ပင္ အေကာင္အထည္ေဖာ္ရပါတယ္၊

အတိုက္အခံမ်ား (သို႕မဟုတ္) လူနည္းစုပါတီ ကို အထူးအခြင့္အေရးေပးထားတာက အထက္လႊတ္ေတာ္မွာပါ၊ အထက္လႊတ္ေတာ္ မွာ ဥပေဒၾကမ္းေတြကို မဲခြဲရာမွာ အဆင့္ႏွစ္ဆင့္ ရွိပါတယ္၊ ဥပေဒမူၾကမ္းေတြကို မဲခြဲတဲ့ အဆင့္မေရာက္ခင္ ႏွစ္ဖက္ပါတီက လႊတ္ေတာ္အမတ္မ်ား သက္ဆိုင္ရာ ဥပေဒမူၾကမ္းကို အျပန္အလွန္ျငင္းခံုေဆြးေႏြးၾက၊ ျဖည့္ဆြက္ၾက၊ ျပင္ဆင္ၾကပါတယ္၊ အဲဒီလို ေဆြးေႏြးျငင္းခံုႏိုင္ဖို႕ လံုေလာက္တဲ့အခ်ိန္ကာလကို လူမ်ားစုပါတီေခါင္းေဆာင္က လူနည္းစုပါတီေခါင္းေဆာင္ နဲ႕ ညွိႏိႈင္းသတ္မွတ္ရပါတယ္၊ အဲဒီမွာ အထက္လႊတ္ေတာ္ရဲ့ လုပ္ငန္းစဥ္ (Parliamentary Procedure) တခုျဖစ္တဲ့ Filibuster ဆိုတာက လူနည္းစုပါတီကို ဒီဥေဒမူ ၾကမ္းကို မဲခြဲတဲ့အဆင့္မေရာက္ေအာင္ ဟန္႕တားႏိုင္တဲ့ အခြင့္အေရးေပးပါတယ္၊

Filibuster ဆိုတာက လူမ်ားစုပါတီဘက္က တင္ျပထားတဲ့ဥပေဒမူၾကမ္းကို ဆက္လက္ေဆြးေႏြးစရာမလိုေတာ့တဲ့ အေၾကာင္း (To end the debate) မဲခြဲဆုံးျဖတ္ဖို႕ လူနည္းစုေခါင္းေဆာင္က အဆိုျပဳတာပါ၊ အတိုက္အခံရဲ့ စိန္ေခၚမႈကို ေက်ာ္လႊားႏိုင္ဖို႕ လူမ်ားစုပါတီက အမတ္ ၁၀၀ ရွိတဲ့အထက္လႊတ္ေတာ္မွာ “ေဆြးေႏြးမႈမ်ားအဆုံးသတ္ေရးအဆိုကို ကန္႕ကြက္ျပီး ဆက္လက္ေဆြးေႏြးျပီး မဲခြဲဖို႕သေဘာတူတဲ့” အနည္းဆုံးေထာက္ခံမဲ ၆၀ လိုအပ္ပါတယ္၊ ဒီအဆင့္ကို ေက်ာ္လႊားႏိုင္ဖို႕ လိုအပ္တဲ့ မဲ ၆၀ မျပည့္မခ်င္း လူမ်ားစုပါတီအမတ္မ်ားဟာ သူတို႕ အတည္ျပဳခ်င္တဲ့ ဥပေဒမူၾကမ္းကို လူမ်ားစုမဲနဲ႕ မဲခြဲဆုံးျဖတ္အတည္ျပဳႏိုင္တဲ့ အဆင့္ကို မေရာက္ေတာ့ပါဘူး၊ Filibuster ဟာ အေမရိကန္ပါတီ ၾကီး ႏွစ္ခုစလုံးက အတိုက္အခံေနရာေရာက္တဲ့အခ်ိန္မွာ တလွည့္စီအသုံးခ်ၾကတဲ့ လႊတ္ေတာ္ေရးရာ လက္နက္တစ္ခုျဖစ္ပါတယ္၊ ဒီေတာ့ အခု ဒီမိုကရက္တစ္ပါတီက အထက္လႊတ္ေတာ္မွာ ၅၅ မဲ ရွိေပမည့္ ရီပါတ္ဘလီကန္ပါတီဘက္က အနည္းဆုံး ၅ မဲမွမရရင္ မဲ ၆၀ မျပည့္လို႕ Filibuster ကို မေက်ာ္လႊားႏိုင္ပဲသူတို႕ တင္ခ်င္တဲ့ ဥပေဒ ကို မဲခြဲလို႕မရႏိုင္ပါ၊ ဒီအဆင့္ကို ျဖတ္သန္းႏိုင္မွ မဲခြဲတဲ့အဆင့္ကို ေရာက္ျပီး အဲဒီမွာေတာ့ Simple Majority လို႕ေခၚတဲ့ ၅၁ မဲ ရရင္ ဥပေဒကို အတည္ျပဳႏိုင္ပါတယ္၊ Filibuster က လူမ်ားစုပါတီက လူနည္းစုပါတီအေပၚ တရားလြန္အႏိုင္က်င့္လို႕မရေအာင္ ဖန္တီးထားတာပါ၊ အထက္လႊတ္ေတာ္မွာပဲ ရွိပါတယ္၊ ေအာက္လႊတ္ေတာ္မွာ မရွိပါ၊

ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ့ လႊတ္ေတာ္မွာေတာ့ အတိုက္အခံရဲ့ အခန္းကဏၰလုံးဝမေတြ႕ရပါ၊ လႊတ္ေတာ္ရဲ့ အာဏာအရပ္ရပ္ဟာ ဥကၠ႒ ႏွစ္ေယာက္ရဲ့ လက္ထဲမွာပဲ ရွိျပီး အတိုက္အခံေခါင္းေဆာင္ (သို႕) လူနည္းစုပါတီေခါင္းေဆာင္ေနရာကို လုံးဝ ဖန္တီးမထားပါ၊ ၂၀၁၀ ေရြးေကာက္ပြဲ နဲ႕ ၂၀၁၂ ၾကားျဖတ္ေရြးေကာက္ပြဲရလာဒ္မ်ားအရ လႊတ္ေတာ္ႏွစ္ရပ္စလုံးမွာ ၾကံ့ခိုင္ေရးပါတီက ၅၅% ရထားျပီး အျခားပါတီမ်ားအားလုံးေပါင္းရင္ ၂၀% ေလာက္ရထားပါတယ္၊ တပ္မေတာ္ကိုယ္စားလွယ္မ်ားက ၂၅% ေနရာယူထားပါတယ္၊ ၾကံ့ခိုင္ေရးပါတီ က Super Majority လို႕ေခၚတဲ့ အျပတ္အသတ္အားေကာင္းေနတာမို႕ ေကာ္မီတီ ဥကၠ႒ အားလုံးနီးပါးနဲ႕ ေကာ္မီတီဝင္အမ်ားစုက ၾကံ့ခိုင္ေရးပါတီ ကပဲျဖစ္တာ အံ့ဩစရာ မဟုတ္ေပမည့္ လႊတ္ေတာ္ႏွစ္္ရပ္လုံးမွာေရာ၊ ေကာ္မီတီ မ်ားအားလုံးမွာပါ လူမ်ားစုပါတီ က ထင္ရာမစိုင္းေအာင္၊ အာဏာအလြဲသုံးစားမလုပ္ေအာင္ ထိန္းညွိေပးရမည့္ အတိုက္အခံရဲ့ အခန္းကဏၰလုံးဝ မရွိပဲ လႊတ္ေတာ္တြင္းပါတီမ်ားအားလုံးဟာ အာဏာရပါတီ နဲ႕ သူ႕ရဲ့ မဟာမိတ္မ်ားျဖစ္ေနတာ ဝမ္းနည္းစြာ ေတြ႕ရွိရပါတယ္၊
တကယ္ေတာ့လဲ အတိုက္အခံရဲ့ အခန္းကဏၰဆိုတာ ဖြဲ႕စည္းပံုအေျခခံဥပေဒမွာ ျပ႒န္းထားမွ၊ လူမ်ားစုပါတီက အသိအမွတ္ျပဳမွ မဟုတ္ပါ၊ လႊတ္ေတာ္ထဲမွာ အေတာ္အတန္အားေကာင္းမွ မဟုတ္ပါ၊ လူနည္းစုေရြးခ်ယ္ခံရတဲ့ပါတီေတြ စုေပါင္းျပီး အတိုက္အခံေနရာကို ေက်ေက်နပ္နပ္ယူျပီး လူမ်ားစုပါတီကို ေစာင့္ၾကည့္ေဝဘန္ရင္ျဖင့္ လႊတ္ေတာ္ဟာ က်န္းမာသန္စြမ္းတဲ့ ဥပေဒျပဳအဖြဲ႕အစည္းျဖစ္လာမွာပါ၊

ဒီေနရာမွာ စကၤာပူ ႏိုင္ငံက အတိုက္အခံအမတ္မ်ားကို ဥပမာျပခ်င္ပါတယ္၊ စကၤာပူ ႏိုင္ငံမွာ ဥပေဒျပဳလႊတ္ေတာ္ တစ္ရပ္ပဲ ရွိပါတယ္၊ အဲဒီလႊတ္ေတာ္မွာ အေရြးခ်ယ္ခံ အမတ္ ၈၇ ေယာက္နဲ႕ ခန္႕အပ္တဲ့အမတ္ ၁၂ေယာက္ စုစုေပါင္း ၉၉ ေယာက္ရွိျပီး ျပည္သူ႕လႈပ္ရွားမႈပါတီ (People’s Action Party) ကပဲ ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာ လႊတ္ေတာ္ရဲ့ ၉၀% ကို ထိန္းခ်ဳပ္ထားတာပါ၊ ၂၀၁၁ ခုႏွစ္မွာ က်င္းပခဲ့တဲ့ ေရြးေကာက္ပြဲမွာ လက္ရွိအာဏာရ ျပည္သူ႕လႈပ္ရွားမႈပါတီ က ၈၁ ေယာက္ေရြးခ်ယ္ခံရျပီး အလုပ္သမားပါတီ (Workers’ Party) က ၈ ေနရာနဲ႕ စကာၤပူျပည္သူ႕ပါတီ (Singapore Peoples’ Party) က တစ္ေနရာ ေရြးခ်ယ္ခံရပါတယ္၊ အလုပ္သမားပါတီ နဲ႕စကာၤပူျပည္သူ႕ပါတီေပါင္းျပီး အမတ္ေနရာ ၉ ေနရာ (လႊတ္ေတာ္တစ္ခုလုံးရဲ့ ၉% မွ်) နဲ႕ အတိုက္အခံအလုပ္ကို ေက်ေက်နပ္နပ္ တာဝန္ေက်ေက်ေဆာင္ရြက္ၾကပါတယ္၊ သူတို႕ရဲ့ ပါးစပ္ေတြကိုပိတ္ဖို႕ အာဏာရပါတီက ကမ္းလွမ္းတဲ့ ရာထူးမ်ား၊ အခြင့္အေရးမ်ားကို လက္မခံၾကပါ၊ လႊတ္ေတာ္ထဲမွာ အင္အားဘယ္ေလာက္နည္းနည္း စကၤာပူ အတိုက္အခံအမတ္ေတြဟာ သူတို႕ကိုယ္စားျပဳတဲ့ပါတီ၊ သူတို႕ကိုယ္စားျပဳတဲ့ မဲဆနၵရွင္မ်ား ကိုယ္စား အာဏာရပါတီ နဲ႕ အာဏာရအစိုးရရဲ့ မွားယြင္းမႈ၊ လြဲေခ်ာ္မႈ၊ မတရားမႈေတြကို ေဝဘန္ကန္႕ကြက္ေနၾကတာ အင္မတန္ေလးစားစရာ ေကာင္းလွပါတယ္၊

အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စု ဖြဲ႕စည္းပံုမွာလဲ ကြန္ဂရက္လႊတ္ေတာ္မွာ အတိုက္အခံပါတီ ရဲ့ အခန္းကဏၰအျပင္ ႏိုင္ငံေရးပါတီမ်ားရဲ့ အခန္းကဏၰကို ထည့္သြင္းျပ႒န္းထားတာ မေတြ႕ရပါ၊ အေတြ႕အၾကံုေတြကို အေျချပဳျပီး ကြန္ဂရက္လႊတ္ေတာ္က ဥပေဒမ်ား ထပ္မံျပ႒န္းျပီး လႊတ္ေတာ္ကို အမွန္တကယ္ လူထုကို ကိုယ္စားျပဳေအာင္၊ လူနည္းစုရဲ့ အခြင့္အေရးကို ေလးစားရာေရာက္ေအာင္၊ လူမ်ားစုပါတီက အာဏာအလြဲသုံးစားမလုပ္ႏိုင္ေအာင္ ျပဳျပင္ဖန္တီးၾကတာပါ၊ ျမန္မာႏိုင္ငံလႊတ္ေတာ္မွာလဲ လာမည့္ ၂၀၁၅ ေရြးေကာက္ပြဲမတိုင္မီ ျပင္သင့္တာေတြကို ဥပေဒျပ႒န္းျပင္ဆင္ႏိုင္ၾကမယ္ ဆိုရင္ သိပ္ေကာင္းမွာပါ၊

ေရွ႕လာမည့္ ေရြးေကာက္ပြဲေတြမွာ ၂၀၁၂ ၾကားျဖတ္ေရြးေကာက္ပြဲလိုပဲ သန္႕ရွင္းမွ်တမယ္ ဆိုရင္ ႏိုင္ငံေရးပါတီ တစ္ခုတည္းက အျပတ္အသတ္အႏိုင္ရတာမ်ိဳး (Landslide Victory) မျဖစ္ႏိုင္ေတာ့ပါ၊ ဒီမိုကေရစီ စံနစ္ ၾကံ့ခိုင္သန္စြမ္းလာတာနဲ႕အမွ် အားေကာင္းတဲ့ ႏိုင္ငံေရးပါတီေတြ ပိုမိုမ်ားျပားလာျပီး ျပည္သူလူထုကလဲ အေတြ႕အၾကံုရင့္ၾကက္မႈနဲ႕အတူ မွန္ကန္တဲ့ ကိုယ္စားလွယ္ေတြကို ေရြးခ်ယ္ႏိုင္ၾကမွာပါ၊

အဲဒီအခါမွာ ႏိုင္ငံေရးပါတီ အမ်ားအျပားဟာ လႊတ္ေတာ္ ႏွစ္ရပ္စလုံးမွာ အေတာ္အသင့္အားေကာင္းတဲ့ အေရအတြက္နဲ႕ ကိုယ္စားျပဳပါဝင္ႏိုင္ၾကမွာပါ၊ ဒီေန႕ လူမ်ားစုပါတီဟာ ေနာက္တခ်ိန္မွာ လူနည္းစုပါတီ ျဖစ္သြားႏိုင္ပါတယ္၊ ေရြးေကာက္ပြဲမ်ားကို ျဖတ္သန္းရင္း လူမ်ားစုပါတီ ျဖစ္လိုက္၊ လူနည္းစုပါတီ ျဖစ္လိုက္နဲ႕ ျပည္သူလူထုရဲ့ အဆုံးအျဖတ္ကို ခံယူျပီး ျပည္သူ နဲ႕ ႏိုင္ငံကို အက်ိဳးျပဳၾကရမွာပါ၊

အခုကစလို႕ လႊတ္ေတာ္မွာ အင္မတန္အေရးၾကီးတဲ့ အတိုက္အခံပါတီ ရဲ့ အခန္းကဏၰ၊ လူနည္းစုပါတီမ်ားရဲ့ အခြင့္အေရးကို သတ္မွတ္ ျပ႒န္းႏိုင္မယ္ဆိုရင္ ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ့ ဥပေဒျပဳယနၱရားၾကီးဟာ ပိုျပီးက်န္းမာလာမွာပါ၊

ေလးစားစြာ ၊ေအာင္ဒင္
Read More »

“သုညႏွစ္ တိုက္ပြဲ”

ကေမၻာဒီးယား ႏိုင္ငံက Year Zero Campaign လို႔ေခၚတဲ့ ထိတ္လန္႔ေႀကာက္ရြံ႕ဘြယ္ “သုညႏွစ္ တိုက္ပြဲ” တခုအေႀကာင္းကိုႀကားဘူးမိႀကပါလိမ့္မယ္။ ၁၉၇၅ ကာလမွာ အာဏာရရိွလာခဲ့တဲ့ ခမာနီေခါင္းေဆာင္ ပိုးေပါ့ ဟာ ဗုဒၶဘာသာဘုန္းေတာ္ႀကီးေတြကို လူ႔အဖြဲ႔အစည္းအတြက္ ဘာမွအသံုးမက်တဲ့သူေတြအၿဖစ္ရႈၿမင္ခဲ့သလို၊ ပညာတတ္လူတန္းစားအလႊာရဲ႕ အစိတ္အပိုင္းတခုၿဖစ္တယ္လို႔ သံသယႀကီးမားစြာ ႀကည့္ၿမင္ၿပီးအထင္ေသးရႈတ္ခ်ခဲ့ပါတယ္။ တခုအေႀကာင္းကိုႀကားဘူးမိႀကပါလိမ့္မယ္။ ၁၉၇၅ ကာလမွာ အာဏာရရိွလာခဲ့တဲ့ ခမာနီေခါင္းေဆာင္ ပိုးေပါ့ ဟာ ဗုဒၶဘာသာဘုန္းေတာ္ႀကီးေတြကို လူ႔အဖြဲ႔အစည္းအတြက္ ေသာတရွင္မ်ားခင္ဗ်ား ဘာမွအသံုးမက်တဲ့သူေတြအၿဖစ္ရႈၿမင္ခဲ့သလို၊ ပညာတတ္လူတန္းစားအလႊာရဲ႕ အစိတ္အပိုင္းတခုၿဖစ္တယ္လို႔ သံသယႀကီးမားစြာ ႀကည့္ၿမင္ၿပီးအထင္ေသးရႈတ္ခ်ခဲ့ပါတယ္။ “သုညႏွစ္တိုက္ပြဲ” ရဲ႕အစိတ္အပိုင္းတခုအၿဖစ္ သံဃာေတာ္ေတြကိုဘုန္းေတာ္ႀကီးေက်ာင္း ေတြကေန စံနစ္တက်ႏွင္ထုတ္ခဲ့ၿပီး လူဝတ္လဲခိုင္းခဲ့ပါတယ္။ လယ္သမားေတြအၿဖစ္ ကုန္ထုတ္လုပ္မႈကိုပါဝင္ေစခဲ့ပါတယ္။ ႏွိပ္စက္ညွင္းပမ္းမႈေတြေႀကာင့္ ကေမၻာဒီးယားႏိုင္ငံအတြင္းကဘုန္းႀကီးေက်ာင္းေတြဟာ ေအာ္ဟစ္ၿငီးၿငဴသံေတြန႔ၿဲပည့္ႏွက္ေနခ့ဲၿပီး မနက္လင္းရင္း ဘုန္းႀကီးေက်ာင္းဝင္းအတြင္းမွာ ေသဆံုးေနတဲ့ဘုန္းေတာ္ႀကီးေတြကို ေန႔စဥ္ရက္စက္ၿမင္ေတြ႔ႀကရမွာၿဖစ္ပါတယ္။ ခမာနီေခါင္းေဆာင္ ပို႔ေပါ့ ရဲ႕ လက္ထက္မွာ ၿပည္သူ (၂) သန္းေက်ာ္ဟာ ဆာေလာင္ငတ္ၿပတ္မႈေတြ၊ ေရာဂါအနာတရေတြ၊ ႏွိပ္စက္ညွင္းပမ္းခံရမႈ နဲ႔ သတ္ၿဖတ္ခံရမႈေတြကိုခါးသီးစြာရင္ဆိုင္ခဲ့ရပါတယ္။ ထိုင္း-ကေမၻာဒီးယားနယ္စပ္က ဒုကၡသည္ စခန္းေတြမွာလည္း ခမာနီကြန္ၿမဴနစ္ေတြရဲ႕ရန္ကိုေႀကာက္လန္႔ၿပီးထြက္ေၿပးခဲ့ႀကရတဲ့ ကေမၻာဒီးယားၿပည္သူေတြနဲ႔ၿပည့္ႏွက္ေနခဲ့ပါတယ္။ ရဟန္းသံဃာေတာ္ (၆) ေသာင္းနီးပါး အသတ္ခံရၿပီး၊ ဘုန္းႀကီးေက်ာင္းေတြဟာ သုသန္တစၿပင္လိုတိတ္ဆိတ္ေၿခာက္ကပ္ေနခဲ့ပါတယ္။ ပိုးေပါ့ဟာ ကေမၻာဒီးယားႏိုင္ငံကို “လူသတ္ေၿမ”အၿဖစ္နာမည္ဆိုးနဲ႔ေက်ာ္ေဇာခဲ့တဲ့ ကာလတခုကို ဖန္တီးခဲ့ပါတယ္။ ပိုးေပါ့ အစိုးရ အာဏာရရိွအၿပီး-ေနာက္ (၃) ႏွစ္အႀကာမွာေတာ့ ဗီယက္နမ္စစ္တပ္ ဟာ ကေမၻာဒီးယားႏိုင္ငံအတြင္းကိုဝင္ေရာက္လိုက္ႀကၿပီး ပိုးေပါ့အစိုးရကိုၿဖဳတ္ခ်ပစ္လိုက္ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ အႀကမ္းဖက္မႈေတြကေတာ့ ႏိုင္ငံတခုလံုးမွာတည္ရိွေနဆဲၿဖစ္ပါတယ္။ ၁၉၇၈ ကာလမွာေတာ့ ဒုကၡေရာက္ေနတဲ့ ကေမၻာဒီးယားၿပည္သူေတြအတြက္ စိတ္ပ်က္အားေလ်ာ့မႈေတြကိုဖယ္ထုတ္ပစ္မဲ့သူတဦးေပၚေပါက္လာခဲ့ပါတယ္။ သူကေတာ့ “မဟာ ဂိုဇန္နန္တာ” လို႔ေခၚတဲ့ ဗုဒၶဘာသာဘုန္းေတာ္ႀကီးတဦးပါ။ သူဟာ ပိုးေပါ့လက္ထက္မွာ အသက္မေသပဲ က်န္ရစ္ခဲ့တဲ့ ကေမၻာဒီးယားသံဃာေတာ္ (၃၀၀၀) ေက်ာ္အနက္တပါးအပါအဝင္ၿဖစ္ၿပီးသူ႔ရဲ႕မိသားစုဝင္ေတြအားလံုးကို ခမာနီကြန္ၿမဴနစ္ေတြက သတ္ၿဖတ္ပစ္ခဲ့ပါတယ္။ ထိုင္းႏိုင္ငံအတြင္းက ေတာအုပ္ထဲမွာ တရားေဆာက္တည္ေနတဲ့ မဟာ ဂိုဇန္နန္တာ ဟာ သူ႔ရဲ႕ေတာအုပ္ကိုစြန္႔ခြာလိုက္ၿပီး ဒုကၡသည္စခန္းေတြဆီကိုေရာက္လာခဲ့ပါတယ္။ ဒုကၡသည္စခန္းက ၿပည္သူေတြကုိ အားေပးႏွစ္သိမ့္ခဲ့ၿပီး “က်ေနာ္တို႔မွာရိွတဲ့ ဥာဏ္ပညာ နဲ႔ ဂရုဏာတရားေတြကို အတူတကြေပါင္းစပ္ၿပီး ဘဝခရီးကိုေလွ်ာက္ႀကရမယ္။ ဒီႏွစ္ခုထဲက တစံုတခုခ်ိဳ႕ယြင္းေနခဲ့ရင္ ေၿခတဘက္တည္း လမ္းေလွ်ာက္ေနတဲ့လူလိုၿဖစ္သြားမယ္။ ဒါေႀကာင့္ ဒီႏွစ္ခုကို မွ်တေအာင္ထိန္းညွိၿပီး တဆင့္ၿပီးတဆင့္ေလွ်ာက္လွမ္းသြားရမယ္” လို႔ရွင္းလင္းေဟာေၿပာခဲ့ပါတယ္။ အႀကမ္းဖက္မႈက်ဴးလြန္ေနသူေတြကို ကံႀကမၼာရဲ႕သနားစရာသတၱဝါအၿဖစ္သတ္မွတ္ၿပီး၊ တိုင္းၿပည္မွာ အနာေရာဂါေတြထူေၿပာၿပီးလူေတြဒုကၡေရာက္ေနၿခင္းရဲ႕အဓိကတရားခံဟာ စစ္ပြဲေႀကာင့္ၿဖစ္တယ္ဆိုတဲ့အခ်က္ကိုေထာက္ၿပပါတယ္။ နယ္စပ္ဒုကၡသည္စခန္းေတြကေန ၿမိဳ႕ေတာ္ ဖႏြမ္းပင္အထိ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးလမ္းေလွ်ာက္ခရီးကိုစတင္လိုက္ပါတယ္။ ဒီလမ္းေလွ်ာက္ပြဲဟာမေကာင္းဆိုးဝါးေတြကိုဆန္႔က်င္တဲ့သေကၤတတခုၿဖစ္တယ္။ သူတို႔ရဲ႕အသံုးေတာ္ခံဇာတ္ေကာင္ေတြမဟုတ္ဘူးဆိုတာ ရွင္းရွင္လင္းလင္းထုတ္ေဖၚၿပ သမႈၿဖစ္ရမယ္လို႔ဆိုပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ ခရီးရွည္လမ္းေလွ်ာက္ပြဲကိုပါဝင္မဲ့သူေတြဟာ လမ္းခရီးေန႔စဥ္ဘဝမွာႀကံဳေတြ႔ေနရတဲ့အခက္အခဲေတြ၊ ေႀကာက္ရြံ႕ထိတ္လန္႔မႈေတြကို ဘယ္လိုတြန္းလွန္မလဲ၊ကေမၻာဒီးယားႏိုင္ငံအတြင္းမွာ မေရမတြက္ႏိုင္ေလာက္ေအာင္ၿမွဳပ္ႏွံထားတဲ့ ေၿမၿမွဳပ္မိုင္းေတြကိုသတိထားေလွ်ာက္လွမ္းဖို႔ဆိုတဲ့အရာေတြကိုသင္ႀကားပို႔ခ်ခဲ့ပါတယ္။ ေထာင္ခ်ီတဲ့ ကေမၻာဒီးယားၿပည္သူေတြက ဒီသင္တန္းေတြကိုတက္ေရာက္ၿပီး လမ္းေလွ်ာက္ပြဲကိုပါဝင္ခဲ့ႀကပါတယ္။ ၁၉၉၁ မွာ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးသေဘာတူညီမႈ႔စာခ်ဳပ္ေႀကာင့္ ကုလသမဂၢၿငိမ္းခ်မ္းေရးတပ္ဖြဲ႔ (၂၂၀၀၀) ေက်ာ္ က ဝင္ေရာက္အကူအညီေပးခ့ေဲ ပမ့ဲ ဥပေဒ စိုးမိုးမႈမရိွခဲ့သလို၊ လူ႔အခြင့္အေရးခ်ိဳးေဖာက္ခံရမႈေတြကလည္း ဆက္လက္ႀကံဳေတြ႔ေနခဲ့ရပါတယ္။ ကေမၻာဒီးယားၿပည္သူေတြ၊ ေထာင္ေသာင္းခ်ီၿပီး ေသဆံုးဒဏ္ရ ရေနႀကဆဲၿဖစ္ပါတယ္။ သူပုန္ေတြနဲ႔အစိုးရေတြႀကားကတိုက္ပြဲေတြကလည္းၿပင္းထန္ေနဆဲၿဖစ္ပါတယ္။ “ ေၿမာက္ပိုင္းကေန ၿမိဳ႕ေတာ္ ဖႏြမ္းပင္ဆီကို လမ္းေလွ်ာက္လာတဲ့အခါ က်ေနာ္တို႔တေတြ ခမာနီစစ္တပ္နဲ႔ တၿခားလက္နက္ကိုင္တပ္ေတြရဲ႕တိုက္ပြဲႀကားမွာႀကားညွပ္ေနတယ္။ က်ေနာ္တို႔လမ္းေလွ်ာက္အဖြဲ႔ေတြလည္းက်ည္ဆံေတြထိမွန္ၿပီးေသဆံုးကုန္ႀကတာေပါ့။ တဘက္မွာ ေၿမၿမွဳပ္မိုင္းေတြက တလံုးၿပီးတလံုးေပါက္ကြဲေနေသးတယ္။ ေမာ္တာအေၿမာက္ က်ည္ဆံေတြကလည္းတဝုန္းဝုန္းနဲ႔ေၿမၿပင္ကိုထိမွန္ေနတယ္။ ဒါေပမဲ့ က်ေနာ္တို႔ဆက္ၿပီးခရီးဆက္ခဲ့ႀကတယ္။” ၿငိမ္းခ်မ္းေရးလိုလားသူေတြရဲ႕ဆႏၵေတြကိုဘယ္သူမွတားဆီးမရခဲ့ပါဘူး။ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးခရီးစဥ္ကိုၿပည္သူေတြပိုမိုပါဝင္လာခဲ့ႀကပါတယ္။ တခ်ိဳ႔စစ္သားေတြက သူတို႔ရဲ႕လက္နက္ေတြကိုစြန္႔ပစ္ၿပီး လမ္းေလွ်ာက္ပြဲကိုဝင္ေရာက္ပါဝင္လိုက္ႀကတယ္။ ေၿမၿမွဴပ္မိုင္းေတြတည္ရိွရာေနရာေတြကိုၿပႀကတယ္။စစ္သားေတြကဝင္ေရာက္ပါဝင္လိုက္တဲ့အခါ သူတို႔နဲ႔အညွိဳးတႀကီးတိုက္ခိုက္ခဲ့ႀကတဲ့ တၿခားစစ္သားေတြက ၿငိမ္းခ်မ္းေရးအတြက္ လမ္းေလွ်ာက္ေနသူေတြကို ဝင္ေရာက္ပစ္ခပ္ႀကတယ္။ ဒါေႀကာင့္ လမ္းေလွ်ာက္ပကဲြ ို စစ္သားေတြမပါဝင္ဖို႔၊ ကားစီးၿခင္း၊ အလံေထာင္ၿခင္း၊ ယူနီေဖာင္းဝတ္ၿခင္း၊ ၿပႆနာၿဖစ္ေစမဲ့ သေကၤတေတြကိုမလုပ္ႀကဖို႔ ဆိုတာေတြကိုပိတ္ပင္တားၿမစ္လိုက္တယ္။ ၁၉၉၅-၉၆ ခုႏွစ္မွာေတာ့ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးခရီးစဥ္လမ္းေလွ်ာက္ေနသူေတြဟာေၿမၿမွဳပ္မိုင္း ပိတ္ပင္တားဆီးေရးနဲ႔ သဘာဝေတာအုပ္ေတြကိုထိန္းသိမ္းေစာင့္ေရွာက္ေရးေႀကြးေႀကာ္သံေတြကို ႏိုင္ငံတကာလႈပ္ရွားမႈအၿဖစ္ေရာက္ရိွသြားေအာင္ႀကိဳးပမ္းခဲ့ႀကပါတယ္။ တကယ္ေတာ့ လမ္းေလွ်ာက္သူေတြဟာ ပစ္ခပ္ေႏွာက္ရွက္မႈေတြေႀကာင့္ ေသၿခင္းတရား၊ ဒဏ္ရာအနာတရနဲ႔ ဥပေဒမဲ့ေစာ္ကားမႈေတြကို ခံစားႀကံဳေတြ႔ခဲ့ရပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ သူတို႔တေတြေပးဆပ္ခဲ့တဲ့အရာေတြက ကေမၻာဒီးယားႏိုင္ငံရဲ႕အနာဂတ္ကိုအရိွန္ႀကီးမားစြာရိုက္ခပ္ခဲ့ပါတယ္။ “ အႏွစ္(၂၀) လံုးလံုးခံစားေနရတဲ့ငရဲတခုဆီက အမွတ္သညာေတြကို စုစည္းၿပီး၊ ယဥ္ေက်းမႈသစ္တခုကို ဖန္တီးမဲ့ဆုေတာင္းပြဲေတြေလ၊ ကေမၻာဒီးယားႏိုင္ငံရဲ႕အနာဂတ္ကိုလွပေစခ်င္ရင္အႀကမ္းဖက္မႈေတြကို ရပ္ဆိုင္းႏိုင္မွၿဖစ္မယ္ဆိုတာ ိုၿပည္သူေတြသေဘာေပါက္လာခဲ့ႀကတယ္။” တဲ့ ေသာတရွင္တို႔လည္း အႀကမ္းဖက္က်ဴးလြန္ေနသူေတြကိုရပ္ဆိုင္းပစ္ႏိုင္ႀကပါေစခင္ဗ်ား။
Credit: ခ်ိဳတူေဇာ္
Read More »

သက္ေတာ္ရွည္ ၀န္ႀကီးတစ္ေယာက္အေၾကာင္း တေစ႔တေစာင္း။

က်ေနာ့္အေနနဲ႕ အမွန္တရားမ်ားကို သိရွိႏိုင္ေစဘို႔ ဒီစာကို ေရးလိုက္ရပါတယ္- က်ေနာ္ဟာ စက္မႈ၀န္ႀကီးဌာနေအာက္က စက္ရံုမွဴးေဟာင္းတစ္ေယာက္ျဖစ္ပါတယ္။ စက္႐ုံမွဴးေဟာင္း တစ္ေယာက္အေနနဲ႕ - က်ေနာ္သိတာေလးေတြ ေျပာျပခ်င္လုိ႔ - ဒီစာေလးကုိ ေရးလုိက္ရျခင္းျဖစ္ပါတယ္။ ဦးစုိးသိန္းဟာ - သူတုိ႔အပတ္စဥ္မွာ ထူးခၽြန္ဆုရခဲ့တဲ့ စစ္တကၠသုိလ္ေက်ာင္းဆင္းအရာရွိႀကီး တစ္ဦးျဖစ္ေပမယ့္ - သူအေနနဲ႕ သမာသမတ္ရွိရွိနဲ႕ဆုရခဲ့တာမဟုတ္ပါဘူး၊ သူ႔ထက္အမွတ္ေကာင္းတဲ့ သူတစ္ေယာက္ကုိ ကလိန္ကက်စ္က်ၿပီး ဆုရယူခဲ့တယ္ဆုိတာ - တခ်ဳိ႕ကသိခ်င္မွသိမွာပါ၊ က်ေနာ္တုိ႔ ကေတာ့ တစ္ေက်ာင္းတည္းအတူတူတက္လာခဲ့ဖူးေတာ့ သူကလိန္ကက်စ္လုပ္ခဲ့တာကုိ ေက်ာင္းမွာ ကတည္းက သိခဲ့ပါတယ္၊ ဦးစုိးသိန္းဟာ တပ္မေတာ္မွာ ဒုတိယဗုိလ္ခ်ဳပ္ႀကီးအဆင့္နဲ႕ ကာကြယ္ေရးဦးစီးခ်ဳပ္(ေရ)အျဖစ္ တာ၀န္ထမ္းေဆာင္ခဲ့ဖူးသူျဖစ္ပါတယ္၊ ဒုတိယဗုိလ္ခ်ဳပ္ႀကီးအျဖစ္ တာ၀န္ထမ္းေဆာင္ခဲ့တဲ့ကာလ တစ္ေလွ်ာက္မွာလည္း - ဟုိအရင္ေက်ာင္းတုန္းကလုိပဲ လူႀကီးေတြကုိ ေလလုံးလွလွေလးေတြနဲ႕- ယုံေအာင္ၿဖီးတတ္တာေၾကာင့္ - ႐ုံးႀကီးနဲ႕လူႀကီးေတြအနားမွာပဲ ဘ၀တစ္ေလွ်ာက္လုံးေနခဲ့ရပါတယ္၊ ဒါ့ေၾကာင့္ ပင္လယ္ျပင္စစ္ဆင္ေရးနဲ႕ စစ္သေဘာၤအေတြ႕အႀကဳံဘာတစ္ခုမွမရွိခဲ့ဘဲ လူႀကီးအႀကိဳက္ လုိက္ေျပာ၊ ေဖာ္လံဖားၿပီးေလနဲ႕သာ အလုပ္လုပ္ခဲ့တဲ့အတြက္ - ဒီအဆင့္အထိေရာက္ခဲ့တယ္ဆုိတာ အားလုံးအသိပဲျဖစ္ပါတယ္။ သူေလလုံးထြားတာကုိ လူသိမ်ားၿပီး မႀကိဳက္ေတာ့တဲ့အခိ်န္မွာေတာ့ ရွင္းရွင္းေျပာရရင္ သူ႔ကို သံုးစားမရေတာ့လို႔ ဖယ္ခြာခ်င္တဲ့အခ်ိန္က်ေတာ့ ခ်က္ျခင္းႀကီးဖယ္ဘို႔ မသင့္ေတာ္ေသးတာနဲ႔ ၀န္ႀကီး အျဖစ္ စက္မွဳ (၂) ၀န္ႀကီးဌာနကို ေျပာင္းေပးခဲ့ပါတယ္- အဲဒီေနရာေလးရတဲ့အခ်ိန္မွာလဲ ဗိုလ္ခ်ဳပ္မွဴးႀကီး သန္းေရႊကို အယံုသြင္းၿပီး နားက်ေအာင္ေျပာတတ္၊ ဆိုတတ္၊ သူရဲ႕စက္႐ုံေတြဘယ္ေလာက္ေကာင္း ေၾကာင္း၊ ဘယ္လိုကုန္ထုတ္လုပ္မႈေတြတိုးတက္ေနေၾကာင္း ေလလည္ျပခဲ့တဲ့အတြက္ တည္ၿမဲေနခဲ့ ပါတယ္- သူရဲ႕ စက္႐ုံေတြကေကာင္းလား၊ မေကာင္းလားဆုိတာ - တာယာစက္ရံုေတြကိုၾကည့္ေပါ့ဗ်ာ- အခုေတာ့ စက္႐ုံေတြကၿပီးေနၿပီး ဘာအလုပ္မွမလုပ္ႏိုင္ - ဘာပစၥည္းမွမထုတ္လုပ္ႏိုင္တာ အားလံုးေတြ႕ၾကမွာပါ- ဦးစုိးသိန္းဟာ အဓိကအားျဖင့္ေလနဲ႔ပဲလုပ္စားၿပီး လူႀကီးအျမင္ေကာင္းေအာင္ ျပတတ္သူ တစ္ဦးဆုိတာ- ထုိင္းနယ္စပ္- ျမ၀တီၿမိဳ႕ကတစ္ဆင့္ စက္ယႏၱရားႀကီးေတြသြင္းၿပီးေတာ့ For Show လုပ္ျပခဲ့တဲ့ သာဂရစက္႐ုံႀကီးက သက္ေသထူေနပါတယ္္။ ဒါေၾကာင့္လည္း က်ေနာ္တို႔ စက္မႈ၀န္ႀကီးဌာနက လုပ္ငန္းေတြမွာ တစ္ကယ္တမ္းအလုပ္မျဖစ္ဘဲနဲ႔ ေငြေတြသာေျမာက္ျမားစြာကုန္က်ခဲ့ၿပီး ကုန္ထုတ္လုပ္မႈမတိုးတက္ဘဲ ဘာလုပ္ငန္းမွအဆင္မေျပခဲ့တာ ဌာနက လူေတြအသိပဲျဖစ္ပါတယ္- ဒါေတြဟာ သူ႕ရဲ႕ ေလထဲမွာတိုက္ေဆာက္ခဲ့တဲ့လုပ္ရပ္ေတြေၾကာင့္ ျဖစ္ပါတယ္- ဒါေပမယ့္လည္း ၀န္ႀကီးဌာနကသာမတိုးတက္ဘဲျဖစ္ခဲ့ရေပမယ့္ ဦးစုိးသိန္းကေတာ့ တုိက္ႀကီးတာႀကီးေတြနဲ႕ - သူမ်ားလိုက္မမီွေအာင္ ျပည့္လွ်ံသြားခဲ့ပါတယ္။ သူကေတာ့ - ေရွးဘ၀ကုသုိလ္ေကာင္းလို႔ထင္ပါရဲ႕ ကံအလြန္ေကာင္းသူတစ္ဦးျဖစ္ပါတယ္၊ အစိုးရသစ္တက္လာခ်ိန္မွာ ၀န္ႀကီးဌာနအသစ္ျပန္ဖြဲ႕၊ ျပန္ေပါင္းတာေတြလုပ္ေတာ့လည္း သူ႔အတြက္ ဖန္တီးေပးလာတာက စက္မႈ(၁)နဲ႔(၂)ကိုတစ္ခုထဲျပန္ေပါင္းၿပီး စက္မႈ၀န္ႀကီးဌာနမွာ သူကို၀န္ႀကီးျပန္ေပးခဲ့ တယ္ေလ-- ဒီေတာ့ သူအေနနဲ႕ က်ေနာ္တို႔၀န္ႀကီးဌာနႀကီးကို သူ႔ေျခသူ႔လက္ျဖစ္ေအာင္လုပ္ေတာ့ တာပါဘဲ - ဘယ္ေလာက္ထိေအာင္ သူ႔ေျခသူ႔လက္ျဖစ္ခဲ့သလဲဆိုရင္ ဌာနေအာက္က BPIတုိ႔၊ လႈိင္ၿမိဳ႕နယ္ ထဲမွာရွိတဲ့ စက္႐ုံတုိ႔ေတြကို လက္သိပ္ထုိးေရာင္းစားခဲ့တဲ့အထိပဲ- Transparency ရွိရမယ္ဆိုၿပီးေတာ့ ေျပာခဲ့တာလဲသူပါဘဲဗ်ာ။ ဒီလိုလက္သိပ္ထုိးေရာင္းစားခဲ့တယ္ဆိုတာကို ဖံုးကြယ္ထားဖို႔ႀကိဳးစားခဲ့ေပမယ့္-- က်ေနာ္တို႔ ၀န္ႀကီးဌာနက ၀န္ထမ္းအားလံုးကေတာ့ ကႀကီး ကေန အ အထိ အကုန္သိၾကပါတယ္-ကိုယ့္ဆရာတို႔ မသိေသးလို႔ သိခ်င္တယ္ဆိုရင္ေတာ့ လႈိင္ၿမိဳ႕နယ္ထဲကစက္ရံုေတြနဲ႔ BPI စက္ရံုေတြကိုသာ သြားၾကည့္လိုက္ပါ အကုန္လံုးသိသြားပါလိမ့္မယ္- စက္မႈ၀န္ႀကီးဌာနတာ၀န္လဲႊေျပာင္းေတာ့လဲ သူလုပ္ထား ကုိင္ထားတာေတြမ်ားလြန္းလုိ႔ ေနာက္၀န္ႀကီးကဘာလုပ္လုိ႔ ဘာကုိင္ရမွန္းမသိဘဲေျခမကုိင္မိလက္မကိုင္မိ ျဖစ္တဲ့အထိျဖစ္သြားခဲ့ပါတယ္ - အင္မတန္မွလည္း ေတာ္ပါေပတယ္ဗ်ာ။ ဦးစုိးသိန္းဟာ အေျပာေကာင္းၿပီး သမၼတႀကီးကို နားေပါက္ေအာင္ ေျပာႏိုင္တဲ့အတြက္ က်ေနာ္တုိ႔ စက္မႈ၀န္ႀကီးဌာနက ၀န္ထမ္းေတြကိုဘာေျပာသလဲဆိုေတာ့ “ တပ္ထဲမွာတုန္းက ငါက သမၼတႀကီးနဲ႔ ေဂါက္အတူ႐ုိက္ရတာ၊ တစ္တြဲထဲ႐ုိက္ရတာ၊ မင္းတို႔ျပဳတ္သြားခ်င္လား၊ ငါေျပာလိုက္ရင္ မင္းတို႔ခ်က္ခ်င္း ျပဳတ္သြားမယ္”--- ဒီလုိမ်ိဳးစကားေတြကို သမၼတႀကီးရဲ႕နာမည္ကိုယူသံုး ၿခိမ္းေျခာက္ခဲ့ တာမ်ိဳးေတြေျပာၿပီး ၀န္ထမ္းေတြကိုအေၾကာက္တရားနဲ႔ အုပ္ခ်ဳပ္ခဲ့ပါတယ္ - သူကေတာ့လူလည္ႀကီး တစ္ဦးပါပဲ၊ ဘယ္ေလာက္ထိလည္သလဲဆိုေတာ့ သူ႔မိန္းမက တ႐ုတ္ေသြးပါသူမုိ႔ နာမည္မွာ တ႐ုတ္အမည္ ေဒၚေအးက်င္ကေန“က်င္”ကိုျဖဳတ္ၿပီးေဒၚေအးေအးလို႔ေျပာင္းခဲ့ပါတယ္-- ေနာက္ၿပီး သူ႔ပါးစပ္ကေျပာေတာ့ သူကဆင္းရဲပါတယ္ - မခ်မ္းသာဘူး-- ပိုက္ဆံမရွိဘူးသာေျပာေျပာေနတာ၊ သူ႔သားေတြ၊ သမီးေတြ အားလံုးက ႏိုင္ငံျခားမွာခ်ည္းပဲ-- သူတို႔ရဲ႕ပိုင္ဆိုင္မႈအားလံုးကိုလဲ Singapore တို႔၊ သူ႔သားသမီးေတြ ရွိတဲ့ေနရာတုိ႔ေတြမွာ ျမွဳပ္ႏွံထားတယ္ဆိုတာ-- က်န္တဲ့သူေတြမသိႏိုင္ေပမယ့္ က်ေနာ္တို႔လို၀န္ႀကီးဌာနက လူေတြကေတာ့ အကုန္လံုးပဲသိၾကပါတယ္ဗ်ာ။ ဒါေတြကို က်ေနာ္တို႔ရဲ႕ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရးေတြလုပ္ေနတဲ့ သမၼတႀကီးက မသိမ်ားမသိေလေရာ့ သလားဗ်ာ-- အခုလဲသူက သမၼတ႐ုံး၀န္ႀကီးျဖစ္တဲ့အခ်ိန္မွာ အရင္လိုေဂါက္သီးအတူရိုက္တဲ့ အဆင့္တင္ မဟုတ္ဘူး--၀န္ႀကီးဌာန ၁၁ ခုကိုေတာင္ သူကိုင္ထားေၾကာင္း၊ သူကြပ္ကဲအုပ္ခ်ဳပ္ေနရေၾကာင္း ေျပာလာ ေနျပန္ပါၿပီ-- ဒါေၾကာင့္ေနာက္ဆိုရင္ က်န္ေနတဲ့၀န္ႀကီးဌာနေတြကို သိမ္းပိုက္ခ်င္ၿပီလားဆိုတာ စဥ္းစား ရပါေတာ့မယ္ - သူအေနနဲ႕ အလုပ္လုပ္လြန္းအားႀကီးလုိ႔ ေနာင္ဆုိရင္ သမၼတႀကီးေတာင္ အလုပ္မ႐ွိ ေတာ့ဘဲေနမွာစုိးလုိ႔ သမၼတႀကီးသိေအာင္ က်ေနာ္တင္ျပလုိက္ရျခင္းျဖစ္ပါတယ္။ စက္ရံုမွဴးေဟာင္းတစ္ဦး။
Read More »